Морфология › ача
ача
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | ача | ачалар |
| Родительный | ачанын | ачалардын |
| Дательный | ачага | ачаларга |
| Винительный | ачаны | ачаларды |
| Местный | ачада | ачаларда |
| Исходный | ачадан | ачалардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | ачам | ачаларым |
| ты | ачаң | ачаларың |
| Вы | ачаңыз | ачаларыңыз |
| он, она | ачасы | ачалары |
| мы | ачабыз | ачаларыбыз |
| вы | ачаңар | ачаларыңар |
| Вы (мн.) | ачаңыздар | ачаларыңыздар |
| они | ачасы | ачалары |
| общая принадлежность (-ныкы) | ачаныкы | ачалардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ачам | ачаң | ачаңыз | ачасы | ачабыз | ачаңар | ачаңыздар | ачасы |
| Родительный | ачамын / ачамдын | ачаңдын / ачаңын | ачаңыздын | ачасынын | ачабыздын | ачаңардын | ачаңыздардын | ачасынын |
| Дательный | ачама | ачаңа | ачаңызга | ачасына | ачабызга | ачаңарга | ачаңыздарга | ачасына |
| Винительный | ачамды / ачамы | ачаңды / ачаңы | ачаңызды | ачасын | ачабызды | ачаңарды | ачаңыздарды | ачасын |
| Местный | ачамда | ачаңда | ачаңызда | ачасында | ачабызда | ачаңарда | ачаңыздарда | ачасында |
| Исходный | ачамдан / ачаман | ачаңдан / ачаңан | ачаңыздан | ачасынан | ачабыздан | ачаңардан | ачаңыздардан | ачасынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ачаларым | ачаларың | ачаларыңыз | ачалары | ачаларыбыз | ачаларыңар | ачаларыңыздар | ачалары |
| Родительный | ачаларымдын / ачаларымын | ачаларыңдын / ачаларыңын | ачаларыңыздын | ачаларынын | ачаларыбыздын | ачаларыңардын | ачаларыңыздардын | ачаларынын |
| Дательный | ачаларыма | ачаларыңа | ачаларыңызга | ачаларына | ачаларыбызга | ачаларыңарга | ачаларыңыздарга | ачаларына |
| Винительный | ачаларымды / ачаларымы | ачаларыңды / ачаларыңы | ачаларыңызды | ачаларын | ачаларыбызды | ачаларыңарды | ачаларыңыздарды | ачаларын |
| Местный | ачаларымда | ачаларыңда | ачаларыңызда | ачаларында | ачаларыбызда | ачаларыңарда | ачаларыңыздарда | ачаларында |
| Исходный | ачаларымдан / ачаларыман | ачаларыңдан / ачаларыңан | ачаларыңыздан | ачаларынан | ачаларыбыздан | ачаларыңардан | ачаларыңыздардан | ачаларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | ачамын | ачабыз |
| 2е лицо | ачасың | ачасыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | ачасыз | ачасыздар |
| местный · 1е лицо | ачадамын | ачадабыз |
| местный · 2е лицо | ачадасың | ачадасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | ачадасыз | ачадасыздар |
| исходный · 1е лицо | ачаданмын | ачаданбыз |
| исходный · 2е лицо | ачадансың | ачадансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | ачадансыз | ачадансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | ача | ачалар |
| Родительный | ачанын | ачалардын |
| Дательный | ачага | ачаларга |
| Винительный | ачаны | ачаларды |
| Местный | ачада | ачаларда |
| Исходный | ачадан | ачалардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | ачам | ачаларым |
| ты | ачаң | ачаларың |
| Вы | ачаңыз | ачаларыңыз |
| он, она | ачасы | ачалары |
| мы | ачабыз | ачаларыбыз |
| вы | ачаңар | ачаларыңар |
| Вы (мн.) | ачаңыздар | ачаларыңыздар |
| они | ачасы | ачалары |
| общая принадлежность (-ныкы) | ачаныкы | ачалардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ачам | ачаң | ачаңыз | ачасы | ачабыз | ачаңар | ачаңыздар | ачасы |
| Родительный | ачамын / ачамдын | ачаңдын / ачаңын | ачаңыздын | ачасынын | ачабыздын | ачаңардын | ачаңыздардын | ачасынын |
| Дательный | ачама | ачаңа | ачаңызга | ачасына | ачабызга | ачаңарга | ачаңыздарга | ачасына |
| Винительный | ачамды / ачамы | ачаңды / ачаңы | ачаңызды | ачасын | ачабызды | ачаңарды | ачаңыздарды | ачасын |
| Местный | ачамда | ачаңда | ачаңызда | ачасында | ачабызда | ачаңарда | ачаңыздарда | ачасында |
| Исходный | ачамдан / ачаман | ачаңдан / ачаңан | ачаңыздан | ачасынан | ачабыздан | ачаңардан | ачаңыздардан | ачасынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ачаларым | ачаларың | ачаларыңыз | ачалары | ачаларыбыз | ачаларыңар | ачаларыңыздар | ачалары |
| Родительный | ачаларымдын / ачаларымын | ачаларыңдын / ачаларыңын | ачаларыңыздын | ачаларынын | ачаларыбыздын | ачаларыңардын | ачаларыңыздардын | ачаларынын |
| Дательный | ачаларыма | ачаларыңа | ачаларыңызга | ачаларына | ачаларыбызга | ачаларыңарга | ачаларыңыздарга | ачаларына |
| Винительный | ачаларымды / ачаларымы | ачаларыңды / ачаларыңы | ачаларыңызды | ачаларын | ачаларыбызды | ачаларыңарды | ачаларыңыздарды | ачаларын |
| Местный | ачаларымда | ачаларыңда | ачаларыңызда | ачаларында | ачаларыбызда | ачаларыңарда | ачаларыңыздарда | ачаларында |
| Исходный | ачаларымдан / ачаларыман | ачаларыңдан / ачаларыңан | ачаларыңыздан | ачаларынан | ачаларыбыздан | ачаларыңардан | ачаларыңыздардан | ачаларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | ачамын | ачабыз |
| 2е лицо | ачасың | ачасыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | ачасыз | ачасыздар |
| местный · 1е лицо | ачадамын | ачадабыз |
| местный · 2е лицо | ачадасың | ачадасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | ачадасыз | ачадасыздар |
| исходный · 1е лицо | ачаданмын | ачаданбыз |
| исходный · 2е лицо | ачадансың | ачадансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | ачадансыз | ачадансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | ачараак |