Морфология › ачка
ачка
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | ачка | ачкалар |
| Родительный | ачканын | ачкалардын |
| Дательный | ачкага | ачкаларга |
| Винительный | ачканы | ачкаларды |
| Местный | ачкада | ачкаларда |
| Исходный | ачкадан | ачкалардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | ачкам | ачкаларым |
| ты | ачкаң | ачкаларың |
| Вы | ачкаңыз | ачкаларыңыз |
| он, она | ачкасы | ачкалары |
| мы | ачкабыз | ачкаларыбыз |
| вы | ачкаңар | ачкаларыңар |
| Вы (мн.) | ачкаңыздар | ачкаларыңыздар |
| они | ачкасы | ачкалары |
| общая принадлежность (-ныкы) | ачканыкы | ачкалардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ачкам | ачкаң | ачкаңыз | ачкасы | ачкабыз | ачкаңар | ачкаңыздар | ачкасы |
| Родительный | ачкамын / ачкамдын | ачкаңдын / ачкаңын | ачкаңыздын | ачкасынын | ачкабыздын | ачкаңардын | ачкаңыздардын | ачкасынын |
| Дательный | ачкама | ачкаңа | ачкаңызга | ачкасына | ачкабызга | ачкаңарга | ачкаңыздарга | ачкасына |
| Винительный | ачкамды / ачкамы | ачкаңды / ачкаңы | ачкаңызды | ачкасын | ачкабызды | ачкаңарды | ачкаңыздарды | ачкасын |
| Местный | ачкамда | ачкаңда | ачкаңызда | ачкасында | ачкабызда | ачкаңарда | ачкаңыздарда | ачкасында |
| Исходный | ачкамдан / ачкаман | ачкаңдан / ачкаңан | ачкаңыздан | ачкасынан | ачкабыздан | ачкаңардан | ачкаңыздардан | ачкасынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ачкаларым | ачкаларың | ачкаларыңыз | ачкалары | ачкаларыбыз | ачкаларыңар | ачкаларыңыздар | ачкалары |
| Родительный | ачкаларымдын / ачкаларымын | ачкаларыңдын / ачкаларыңын | ачкаларыңыздын | ачкаларынын | ачкаларыбыздын | ачкаларыңардын | ачкаларыңыздардын | ачкаларынын |
| Дательный | ачкаларыма | ачкаларыңа | ачкаларыңызга | ачкаларына | ачкаларыбызга | ачкаларыңарга | ачкаларыңыздарга | ачкаларына |
| Винительный | ачкаларымды / ачкаларымы | ачкаларыңды / ачкаларыңы | ачкаларыңызды | ачкаларын | ачкаларыбызды | ачкаларыңарды | ачкаларыңыздарды | ачкаларын |
| Местный | ачкаларымда | ачкаларыңда | ачкаларыңызда | ачкаларында | ачкаларыбызда | ачкаларыңарда | ачкаларыңыздарда | ачкаларында |
| Исходный | ачкаларымдан / ачкаларыман | ачкаларыңдан / ачкаларыңан | ачкаларыңыздан | ачкаларынан | ачкаларыбыздан | ачкаларыңардан | ачкаларыңыздардан | ачкаларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | ачкамын | ачкабыз |
| 2е лицо | ачкасың | ачкасыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | ачкасыз | ачкасыздар |
| местный · 1е лицо | ачкадамын | ачкадабыз |
| местный · 2е лицо | ачкадасың | ачкадасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | ачкадасыз | ачкадасыздар |
| исходный · 1е лицо | ачкаданмын | ачкаданбыз |
| исходный · 2е лицо | ачкадансың | ачкадансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | ачкадансыз | ачкадансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | ачка | ачкалар |
| Родительный | ачканын | ачкалардын |
| Дательный | ачкага | ачкаларга |
| Винительный | ачканы | ачкаларды |
| Местный | ачкада | ачкаларда |
| Исходный | ачкадан | ачкалардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | ачкам | ачкаларым |
| ты | ачкаң | ачкаларың |
| Вы | ачкаңыз | ачкаларыңыз |
| он, она | ачкасы | ачкалары |
| мы | ачкабыз | ачкаларыбыз |
| вы | ачкаңар | ачкаларыңар |
| Вы (мн.) | ачкаңыздар | ачкаларыңыздар |
| они | ачкасы | ачкалары |
| общая принадлежность (-ныкы) | ачканыкы | ачкалардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ачкам | ачкаң | ачкаңыз | ачкасы | ачкабыз | ачкаңар | ачкаңыздар | ачкасы |
| Родительный | ачкамын / ачкамдын | ачкаңдын / ачкаңын | ачкаңыздын | ачкасынын | ачкабыздын | ачкаңардын | ачкаңыздардын | ачкасынын |
| Дательный | ачкама | ачкаңа | ачкаңызга | ачкасына | ачкабызга | ачкаңарга | ачкаңыздарга | ачкасына |
| Винительный | ачкамды / ачкамы | ачкаңды / ачкаңы | ачкаңызды | ачкасын | ачкабызды | ачкаңарды | ачкаңыздарды | ачкасын |
| Местный | ачкамда | ачкаңда | ачкаңызда | ачкасында | ачкабызда | ачкаңарда | ачкаңыздарда | ачкасында |
| Исходный | ачкамдан / ачкаман | ачкаңдан / ачкаңан | ачкаңыздан | ачкасынан | ачкабыздан | ачкаңардан | ачкаңыздардан | ачкасынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ачкаларым | ачкаларың | ачкаларыңыз | ачкалары | ачкаларыбыз | ачкаларыңар | ачкаларыңыздар | ачкалары |
| Родительный | ачкаларымдын / ачкаларымын | ачкаларыңдын / ачкаларыңын | ачкаларыңыздын | ачкаларынын | ачкаларыбыздын | ачкаларыңардын | ачкаларыңыздардын | ачкаларынын |
| Дательный | ачкаларыма | ачкаларыңа | ачкаларыңызга | ачкаларына | ачкаларыбызга | ачкаларыңарга | ачкаларыңыздарга | ачкаларына |
| Винительный | ачкаларымды / ачкаларымы | ачкаларыңды / ачкаларыңы | ачкаларыңызды | ачкаларын | ачкаларыбызды | ачкаларыңарды | ачкаларыңыздарды | ачкаларын |
| Местный | ачкаларымда | ачкаларыңда | ачкаларыңызда | ачкаларында | ачкаларыбызда | ачкаларыңарда | ачкаларыңыздарда | ачкаларында |
| Исходный | ачкаларымдан / ачкаларыман | ачкаларыңдан / ачкаларыңан | ачкаларыңыздан | ачкаларынан | ачкаларыбыздан | ачкаларыңардан | ачкаларыңыздардан | ачкаларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | ачкамын | ачкабыз |
| 2е лицо | ачкасың | ачкасыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | ачкасыз | ачкасыздар |
| местный · 1е лицо | ачкадамын | ачкадабыз |
| местный · 2е лицо | ачкадасың | ачкадасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | ачкадасыз | ачкадасыздар |
| исходный · 1е лицо | ачкаданмын | ачкаданбыз |
| исходный · 2е лицо | ачкадансың | ачкадансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | ачкадансыз | ачкадансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | ачкараак |