Морфология › ала
ала
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | ала | алалар |
| Родительный | аланын | алалардын |
| Дательный | алага | алаларга |
| Винительный | аланы | алаларды |
| Местный | алада | алаларда |
| Исходный | аладан | алалардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | алам | алаларым |
| ты | алаң | алаларың |
| Вы | алаңыз | алаларыңыз |
| он, она | аласы | алалары |
| мы | алабыз | алаларыбыз |
| вы | алаңар | алаларыңар |
| Вы (мн.) | алаңыздар | алаларыңыздар |
| они | аласы | алалары |
| общая принадлежность (-ныкы) | аланыкы | алалардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | алам | алаң | алаңыз | аласы | алабыз | алаңар | алаңыздар | аласы |
| Родительный | аламын / аламдын | алаңдын / алаңын | алаңыздын | аласынын | алабыздын | алаңардын | алаңыздардын | аласынын |
| Дательный | алама | алаңа | алаңызга | аласына | алабызга | алаңарга | алаңыздарга | аласына |
| Винительный | аламды / аламы | алаңды / алаңы | алаңызды | аласын | алабызды | алаңарды | алаңыздарды | аласын |
| Местный | аламда | алаңда | алаңызда | аласында | алабызда | алаңарда | алаңыздарда | аласында |
| Исходный | аламан / аламдан | алаңдан / алаңан | алаңыздан | аласынан | алабыздан | алаңардан | алаңыздардан | аласынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | алаларым | алаларың | алаларыңыз | алалары | алаларыбыз | алаларыңар | алаларыңыздар | алалары |
| Родительный | алаларымдын / алаларымын | алаларыңдын / алаларыңын | алаларыңыздын | алаларынын | алаларыбыздын | алаларыңардын | алаларыңыздардын | алаларынын |
| Дательный | алаларыма | алаларыңа | алаларыңызга | алаларына | алаларыбызга | алаларыңарга | алаларыңыздарга | алаларына |
| Винительный | алаларымды / алаларымы | алаларыңды / алаларыңы | алаларыңызды | алаларын | алаларыбызды | алаларыңарды | алаларыңыздарды | алаларын |
| Местный | алаларымда | алаларыңда | алаларыңызда | алаларында | алаларыбызда | алаларыңарда | алаларыңыздарда | алаларында |
| Исходный | алаларымдан / алаларыман | алаларыңдан / алаларыңан | алаларыңыздан | алаларынан | алаларыбыздан | алаларыңардан | алаларыңыздардан | алаларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | аламын | алабыз |
| 2е лицо | аласың | аласыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | аласыз | аласыздар |
| местный · 1е лицо | аладамын | аладабыз |
| местный · 2е лицо | аладасың | аладасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | аладасыз | аладасыздар |
| исходный · 1е лицо | аладанмын | аладанбыз |
| исходный · 2е лицо | аладансың | аладансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | аладансыз | аладансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | ала | алалар |
| Родительный | аланын | алалардын |
| Дательный | алага | алаларга |
| Винительный | аланы | алаларды |
| Местный | алада | алаларда |
| Исходный | аладан | алалардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | алам | алаларым |
| ты | алаң | алаларың |
| Вы | алаңыз | алаларыңыз |
| он, она | аласы | алалары |
| мы | алабыз | алаларыбыз |
| вы | алаңар | алаларыңар |
| Вы (мн.) | алаңыздар | алаларыңыздар |
| они | аласы | алалары |
| общая принадлежность (-ныкы) | аланыкы | алалардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | алам | алаң | алаңыз | аласы | алабыз | алаңар | алаңыздар | аласы |
| Родительный | аламын / аламдын | алаңдын / алаңын | алаңыздын | аласынын | алабыздын | алаңардын | алаңыздардын | аласынын |
| Дательный | алама | алаңа | алаңызга | аласына | алабызга | алаңарга | алаңыздарга | аласына |
| Винительный | аламды / аламы | алаңды / алаңы | алаңызды | аласын | алабызды | алаңарды | алаңыздарды | аласын |
| Местный | аламда | алаңда | алаңызда | аласында | алабызда | алаңарда | алаңыздарда | аласында |
| Исходный | аламан / аламдан | алаңдан / алаңан | алаңыздан | аласынан | алабыздан | алаңардан | алаңыздардан | аласынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | алаларым | алаларың | алаларыңыз | алалары | алаларыбыз | алаларыңар | алаларыңыздар | алалары |
| Родительный | алаларымдын / алаларымын | алаларыңдын / алаларыңын | алаларыңыздын | алаларынын | алаларыбыздын | алаларыңардын | алаларыңыздардын | алаларынын |
| Дательный | алаларыма | алаларыңа | алаларыңызга | алаларына | алаларыбызга | алаларыңарга | алаларыңыздарга | алаларына |
| Винительный | алаларымды / алаларымы | алаларыңды / алаларыңы | алаларыңызды | алаларын | алаларыбызды | алаларыңарды | алаларыңыздарды | алаларын |
| Местный | алаларымда | алаларыңда | алаларыңызда | алаларында | алаларыбызда | алаларыңарда | алаларыңыздарда | алаларында |
| Исходный | алаларымдан / алаларыман | алаларыңдан / алаларыңан | алаларыңыздан | алаларынан | алаларыбыздан | алаларыңардан | алаларыңыздардан | алаларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | аламын | алабыз |
| 2е лицо | аласың | аласыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | аласыз | аласыздар |
| местный · 1е лицо | аладамын | аладабыз |
| местный · 2е лицо | аладасың | аладасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | аладасыз | аладасыздар |
| исходный · 1е лицо | аладанмын | аладанбыз |
| исходный · 2е лицо | аладансың | аладансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | аладансыз | аладансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | алараак |