Морфология › азыр
азыр
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | азыр | азырлар |
| Родительный | азырдын | азырлардын |
| Дательный | азырга | азырларга |
| Винительный | азырды | азырларды |
| Местный | азырда | азырларда |
| Исходный | азырдан | азырлардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | азырым | азырларым |
| ты | азырың | азырларың |
| Вы | азырыңыз | азырларыңыз |
| он, она | азыры | азырлары |
| мы | азырыбыз | азырларыбыз |
| вы | азырыңар | азырларыңар |
| Вы (мн.) | азырыңыздар | азырларыңыздар |
| они | азыры | азырлары |
| общая принадлежность (-ныкы) | азырдыкы | азырлардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | азырым | азырың | азырыңыз | азыры | азырыбыз | азырыңар | азырыңыздар | азыры |
| Родительный | азырымдын / азырымын | азырыңдын / азырыңын | азырыңыздын | азырынын | азырыбыздын | азырыңардын | азырыңыздардын | азырынын |
| Дательный | азырыма | азырыңа | азырыңызга | азырына | азырыбызга | азырыңарга | азырыңыздарга | азырына |
| Винительный | азырымды / азырымы | азырыңды / азырыңы | азырыңызды | азырын | азырыбызды | азырыңарды | азырыңыздарды | азырын |
| Местный | азырымда | азырыңда | азырыңызда | азырында | азырыбызда | азырыңарда | азырыңыздарда | азырында |
| Исходный | азырымдан / азырыман | азырыңдан / азырыңан | азырыңыздан | азырынан | азырыбыздан | азырыңардан | азырыңыздардан | азырынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | азырларым | азырларың | азырларыңыз | азырлары | азырларыбыз | азырларыңар | азырларыңыздар | азырлары |
| Родительный | азырларымдын / азырларымын | азырларыңдын / азырларыңын | азырларыңыздын | азырларынын | азырларыбыздын | азырларыңардын | азырларыңыздардын | азырларынын |
| Дательный | азырларыма | азырларыңа | азырларыңызга | азырларына | азырларыбызга | азырларыңарга | азырларыңыздарга | азырларына |
| Винительный | азырларымды / азырларымы | азырларыңды / азырларыңы | азырларыңызды | азырларын | азырларыбызды | азырларыңарды | азырларыңыздарды | азырларын |
| Местный | азырларымда | азырларыңда | азырларыңызда | азырларында | азырларыбызда | азырларыңарда | азырларыңыздарда | азырларында |
| Исходный | азырларымдан / азырларыман | азырларыңдан / азырларыңан | азырларыңыздан | азырларынан | азырларыбыздан | азырларыңардан | азырларыңыздардан | азырларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | азырмын | азырбыз |
| 2е лицо | азырсың | азырсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | азырсыз | азырсыздар |
| местный · 1е лицо | азырдамын | азырдабыз |
| местный · 2е лицо | азырдасың | азырдасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | азырдасыз | азырдасыздар |
| исходный · 1е лицо | азырданмын | азырданбыз |
| исходный · 2е лицо | азырдансың | азырдансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | азырдансыз | азырдансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | азыр | азырлар |
| Родительный | азырдын | азырлардын |
| Дательный | азырга | азырларга |
| Винительный | азырды | азырларды |
| Местный | азырда | азырларда |
| Исходный | азырдан | азырлардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | азырым | азырларым |
| ты | азырың | азырларың |
| Вы | азырыңыз | азырларыңыз |
| он, она | азыры | азырлары |
| мы | азырыбыз | азырларыбыз |
| вы | азырыңар | азырларыңар |
| Вы (мн.) | азырыңыздар | азырларыңыздар |
| они | азыры | азырлары |
| общая принадлежность (-ныкы) | азырдыкы | азырлардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | азырым | азырың | азырыңыз | азыры | азырыбыз | азырыңар | азырыңыздар | азыры |
| Родительный | азырымдын / азырымын | азырыңдын / азырыңын | азырыңыздын | азырынын | азырыбыздын | азырыңардын | азырыңыздардын | азырынын |
| Дательный | азырыма | азырыңа | азырыңызга | азырына | азырыбызга | азырыңарга | азырыңыздарга | азырына |
| Винительный | азырымды / азырымы | азырыңды / азырыңы | азырыңызды | азырын | азырыбызды | азырыңарды | азырыңыздарды | азырын |
| Местный | азырымда | азырыңда | азырыңызда | азырында | азырыбызда | азырыңарда | азырыңыздарда | азырында |
| Исходный | азырымдан / азырыман | азырыңдан / азырыңан | азырыңыздан | азырынан | азырыбыздан | азырыңардан | азырыңыздардан | азырынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | азырларым | азырларың | азырларыңыз | азырлары | азырларыбыз | азырларыңар | азырларыңыздар | азырлары |
| Родительный | азырларымдын / азырларымын | азырларыңдын / азырларыңын | азырларыңыздын | азырларынын | азырларыбыздын | азырларыңардын | азырларыңыздардын | азырларынын |
| Дательный | азырларыма | азырларыңа | азырларыңызга | азырларына | азырларыбызга | азырларыңарга | азырларыңыздарга | азырларына |
| Винительный | азырларымды / азырларымы | азырларыңды / азырларыңы | азырларыңызды | азырларын | азырларыбызды | азырларыңарды | азырларыңыздарды | азырларын |
| Местный | азырларымда | азырларыңда | азырларыңызда | азырларында | азырларыбызда | азырларыңарда | азырларыңыздарда | азырларында |
| Исходный | азырларымдан / азырларыман | азырларыңдан / азырларыңан | азырларыңыздан | азырларынан | азырларыбыздан | азырларыңардан | азырларыңыздардан | азырларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | азырмын | азырбыз |
| 2е лицо | азырсың | азырсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | азырсыз | азырсыздар |
| местный · 1е лицо | азырдамын | азырдабыз |
| местный · 2е лицо | азырдасың | азырдасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | азырдасыз | азырдасыздар |
| исходный · 1е лицо | азырданмын | азырданбыз |
| исходный · 2е лицо | азырдансың | азырдансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | азырдансыз | азырдансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | азырыраак |