Морфология › батыш
батыш
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | батыш | батыштар |
| Родительный | батыштын | батыштардын |
| Дательный | батышка | батыштарга |
| Винительный | батышты | батыштарды |
| Местный | батышта | батыштарда |
| Исходный | батыштан | батыштардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | батышым | батыштарым |
| ты | батышың | батыштарың |
| Вы | батышыңыз | батыштарыңыз |
| он, она | батышы | батыштары |
| мы | батышыбыз | батыштарыбыз |
| вы | батышыңар | батыштарыңар |
| Вы (мн.) | батышыңыздар | батыштарыңыздар |
| они | батышы | батыштары |
| общая принадлежность (-ныкы) | батыштыкы | батыштардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | батышым | батышың | батышыңыз | батышы | батышыбыз | батышыңар | батышыңыздар | батышы |
| Родительный | батышымдын / батышымын | батышыңдын / батышыңын | батышыңыздын | батышынын | батышыбыздын | батышыңардын | батышыңыздардын | батышынын |
| Дательный | батышыма | батышыңа | батышыңызга | батышына | батышыбызга | батышыңарга | батышыңыздарга | батышына |
| Винительный | батышымды / батышымы | батышыңды / батышыңы | батышыңызды | батышын | батышыбызды | батышыңарды | батышыңыздарды | батышын |
| Местный | батышымда | батышыңда | батышыңызда | батышында | батышыбызда | батышыңарда | батышыңыздарда | батышында |
| Исходный | батышымдан / батышыман | батышыңдан / батышыңан | батышыңыздан | батышынан | батышыбыздан | батышыңардан | батышыңыздардан | батышынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | батыштарым | батыштарың | батыштарыңыз | батыштары | батыштарыбыз | батыштарыңар | батыштарыңыздар | батыштары |
| Родительный | батыштарымдын / батыштарымын | батыштарыңдын / батыштарыңын | батыштарыңыздын | батыштарынын | батыштарыбыздын | батыштарыңардын | батыштарыңыздардын | батыштарынын |
| Дательный | батыштарыма | батыштарыңа | батыштарыңызга | батыштарына | батыштарыбызга | батыштарыңарга | батыштарыңыздарга | батыштарына |
| Винительный | батыштарымды / батыштарымы | батыштарыңды / батыштарыңы | батыштарыңызды | батыштарын | батыштарыбызды | батыштарыңарды | батыштарыңыздарды | батыштарын |
| Местный | батыштарымда | батыштарыңда | батыштарыңызда | батыштарында | батыштарыбызда | батыштарыңарда | батыштарыңыздарда | батыштарында |
| Исходный | батыштарымдан / батыштарыман | батыштарыңдан / батыштарыңан | батыштарыңыздан | батыштарынан | батыштарыбыздан | батыштарыңардан | батыштарыңыздардан | батыштарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | батышмын | батышпыз |
| 2е лицо | батышсың | батышсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | батышсыз | батышсыздар |
| местный · 1е лицо | батыштамын | батыштабыз |
| местный · 2е лицо | батыштасың | батыштасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | батыштасыз | батыштасыздар |
| исходный · 1е лицо | батыштанмын | батыштанбыз |
| исходный · 2е лицо | батыштансың | батыштансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | батыштансыз | батыштансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
батыш-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | батышамын / батышам | батышасың | батышасыз | батышат | батышабыз | батышасыңар | батышасыздар | батышышат / батышат |
| Прошедшее определенное время | батыштым | батыштың | батыштыңыз | батышты | батыштык | батыштыңар | батыштыңыздар | батышты / батышышты |
| Прошедщее неопределенное время | батышканмын / батышкамын / батышкам | батышкансың | батышкансыз | батышкан | батышканбыз | батышкансыңар | батышкансыздар | батышкан |
| Прошедшее субъективное время | батышыптырмын / батышыпмын | батышыптырсың / батышыпсың | батышыптырсыз / батышыпсыз | батышыптыр | батышыптырбыз / батышыппыз | батышыптырсыңар / батышыпсыңар | батышыптырсыздар / батышыпсыздар | батышышыптыр / батышыптыр |
| Прошедшее длительное | батышчумун | батышчусуң | батышчусуз | батышчу | батышчубуз | батышчусуңар | батышчусуздар | батышчу |
| Неопределенное будущее время | батышармын | батышарсың | батышарсыз | батышар | батышарбыз | батышарсыңар | батышарсыздар | батышар |
| Условное наклонение | батышсам | батышсаң | батышсаңыз | батышса | батышсак | батышсаңар | батышсаңыздар | батышышса / батышса |
| Желательное наклонение | батышкым | батышкың | батышкыңыз | батышкысы | батышкыбыз | батышкыңар | батышкыңыздар | батышкысы |
| Повелительное наклонение | батышайын | батыш | батышыңыз | батышсын | батышалы | батышкыла | батышыңыздар | батышсын |
| Наклонение намерения | батышмакчымын / батышмакмын | батышмакчысың / батышмаксың | батышмакчысыз / батышмаксыз | батышмакчы / батышмак | батышмакчыбыз / батышмакпыз | батышмакчысыңар / батышмаксыңар | батышмакчысыздар / батышмаксыздар | батышмакчы / батышмак |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | батышпаймын / батышпайм | батышпайсың | батышпайсыз | батышпайт | батышпайбыз | батышпайсыңар | батышпайсыздар | батышышпайт / батышпайт |
| Прошедшее определенное время | батышпадым | батышпадың | батышпадыңыз | батышпады | батышпадык | батышпадыңар | батышпадыңыздар | батышышпады / батышпады |
| Прошедщее неопределенное время | батышпаганмын | батышпагансың | батышпагансыз | батышпаган | батышпаганбыз | батышпагансыңар | батышпагансыздар | батышпаган |
| Прошедшее субъективное время | батышпаптырмын | батышпаптырсың | батышпаптырсыз | батышпаптыр | батышпаптырбыз | батышпаптырсыңар | батышпаптырсыздар | батышпаптыр |
| Неопределенное будущее время | батышпасмын | батышпассың | батышпассыз | батышпас | батышпаспыз | — | — | батышпас |
| Условное наклонение | батышпасам | батышпасаң | батышпасаңыз | батышпаса | батышпасак | батышпасаңар | батышпасаңыздар | батышышпаса / батышпаса |
| Повелительное наклонение | батышпайын | батышпа | батышпаңыз | батышпасын | батышпайлы | батышпагыла | батышпаңыздар | батышпасын |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | батышуу |
| -ыш | батышыш |
| -мак | батышмак |
| -май | батышмай |
| -баш | батышпаш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | батышкан |
| -ар | батышар |
| -бас | батышпас |
| -уучу | батышуучу |
| -чу | батышчу |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | батыша |
| -ып | батышып |
| -ганы | батышканы |
| -ганча | батышканча |
| -гыча | батышкыча |
| -майынча | батышмайынча |