Морфология › бүгүнкү
бүгүнкү
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | бүгүнкү | бүгүнкүлөр |
| Родительный | бүгүнкүнүн | бүгүнкүлөрдүн |
| Дательный | бүгүнкүгө | бүгүнкүлөргө |
| Винительный | бүгүнкүнү | бүгүнкүлөрдү |
| Местный | бүгүнкүдө | бүгүнкүлөрдө |
| Исходный | бүгүнкүдөн | бүгүнкүлөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | бүгүнкүм | бүгүнкүлөрүм |
| ты | бүгүнкүң | бүгүнкүлөрүң |
| Вы | бүгүнкүңүз | бүгүнкүлөрүңүз |
| он, она | бүгүнкүсү | бүгүнкүлөрү |
| мы | бүгүнкүбүз | бүгүнкүлөрүбүз |
| вы | бүгүнкүңөр | бүгүнкүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | бүгүнкүңүздөр | бүгүнкүлөрүңүздөр |
| они | бүгүнкүсү | бүгүнкүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | бүгүнкүнүкү | бүгүнкүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | бүгүнкүм | бүгүнкүң | бүгүнкүңүз | бүгүнкүсү | бүгүнкүбүз | бүгүнкүңөр | бүгүнкүңүздөр | бүгүнкүсү |
| Родительный | бүгүнкүмдүн / бүгүнкүмүн | бүгүнкүңдүн / бүгүнкүңүн | бүгүнкүңүздүн | бүгүнкүсүнүн | бүгүнкүбүздүн | бүгүнкүңөрдүн | бүгүнкүңүздөрдүн | бүгүнкүсүнүн |
| Дательный | бүгүнкүмө | бүгүнкүңө | бүгүнкүңүзгө | бүгүнкүсүнө | бүгүнкүбүзгө | бүгүнкүңөргө | бүгүнкүңүздөргө | бүгүнкүсүнө |
| Винительный | бүгүнкүмдү / бүгүнкүмү | бүгүнкүңдү / бүгүнкүңү | бүгүнкүңүздү | бүгүнкүсүн | бүгүнкүбүздү | бүгүнкүңөрдү | бүгүнкүңүздөрдү | бүгүнкүсүн |
| Местный | бүгүнкүмдө | бүгүнкүңдө | бүгүнкүңүздө | бүгүнкүсүндө | бүгүнкүбүздө | бүгүнкүңөрдө | бүгүнкүңүздөрдө | бүгүнкүсүндө |
| Исходный | бүгүнкүмдөн / бүгүнкүмөн | бүгүнкүңдөн / бүгүнкүңөн | бүгүнкүңүздөн | бүгүнкүсүнөн | бүгүнкүбүздөн | бүгүнкүңөрдөн | бүгүнкүңүздөрдөн | бүгүнкүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | бүгүнкүлөрүм | бүгүнкүлөрүң | бүгүнкүлөрүңүз | бүгүнкүлөрү | бүгүнкүлөрүбүз | бүгүнкүлөрүңөр | бүгүнкүлөрүңүздөр | бүгүнкүлөрү |
| Родительный | бүгүнкүлөрүмдүн / бүгүнкүлөрүмүн | бүгүнкүлөрүңдүн / бүгүнкүлөрүңүн | бүгүнкүлөрүңүздүн | бүгүнкүлөрүнүн | бүгүнкүлөрүбүздүн | бүгүнкүлөрүңөрдүн | бүгүнкүлөрүңүздөрдүн | бүгүнкүлөрүнүн |
| Дательный | бүгүнкүлөрүмө | бүгүнкүлөрүңө | бүгүнкүлөрүңүзгө | бүгүнкүлөрүнө | бүгүнкүлөрүбүзгө | бүгүнкүлөрүңөргө | бүгүнкүлөрүңүздөргө | бүгүнкүлөрүнө |
| Винительный | бүгүнкүлөрүмдү / бүгүнкүлөрүмү | бүгүнкүлөрүңдү / бүгүнкүлөрүңү | бүгүнкүлөрүңүздү | бүгүнкүлөрүн | бүгүнкүлөрүбүздү | бүгүнкүлөрүңөрдү | бүгүнкүлөрүңүздөрдү | бүгүнкүлөрүн |
| Местный | бүгүнкүлөрүмдө | бүгүнкүлөрүңдө | бүгүнкүлөрүңүздө | бүгүнкүлөрүндө | бүгүнкүлөрүбүздө | бүгүнкүлөрүңөрдө | бүгүнкүлөрүңүздөрдө | бүгүнкүлөрүндө |
| Исходный | бүгүнкүлөрүмдөн / бүгүнкүлөрүмөн | бүгүнкүлөрүңдөн / бүгүнкүлөрүңөн | бүгүнкүлөрүңүздөн | бүгүнкүлөрүнөн | бүгүнкүлөрүбүздөн | бүгүнкүлөрүңөрдөн | бүгүнкүлөрүңүздөрдөн | бүгүнкүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | бүгүнкүмүн | бүгүнкүбүз |
| 2е лицо | бүгүнкүсүң | бүгүнкүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | бүгүнкүсүз | бүгүнкүсүздөр |
| местный · 1е лицо | бүгүнкүдөмүн | бүгүнкүдөбүз |
| местный · 2е лицо | бүгүнкүдөсүң | бүгүнкүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | бүгүнкүдөсүз | бүгүнкүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | бүгүнкүдөнмүн | бүгүнкүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | бүгүнкүдөнсүң | бүгүнкүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | бүгүнкүдөнсүз | бүгүнкүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | бүгүнкү | бүгүнкүлөр |
| Родительный | бүгүнкүнүн | бүгүнкүлөрдүн |
| Дательный | бүгүнкүгө | бүгүнкүлөргө |
| Винительный | бүгүнкүнү | бүгүнкүлөрдү |
| Местный | бүгүнкүдө | бүгүнкүлөрдө |
| Исходный | бүгүнкүдөн | бүгүнкүлөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | бүгүнкүм | бүгүнкүлөрүм |
| ты | бүгүнкүң | бүгүнкүлөрүң |
| Вы | бүгүнкүңүз | бүгүнкүлөрүңүз |
| он, она | бүгүнкүсү | бүгүнкүлөрү |
| мы | бүгүнкүбүз | бүгүнкүлөрүбүз |
| вы | бүгүнкүңөр | бүгүнкүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | бүгүнкүңүздөр | бүгүнкүлөрүңүздөр |
| они | бүгүнкүсү | бүгүнкүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | бүгүнкүнүкү | бүгүнкүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | бүгүнкүм | бүгүнкүң | бүгүнкүңүз | бүгүнкүсү | бүгүнкүбүз | бүгүнкүңөр | бүгүнкүңүздөр | бүгүнкүсү |
| Родительный | бүгүнкүмдүн / бүгүнкүмүн | бүгүнкүңдүн / бүгүнкүңүн | бүгүнкүңүздүн | бүгүнкүсүнүн | бүгүнкүбүздүн | бүгүнкүңөрдүн | бүгүнкүңүздөрдүн | бүгүнкүсүнүн |
| Дательный | бүгүнкүмө | бүгүнкүңө | бүгүнкүңүзгө | бүгүнкүсүнө | бүгүнкүбүзгө | бүгүнкүңөргө | бүгүнкүңүздөргө | бүгүнкүсүнө |
| Винительный | бүгүнкүмдү / бүгүнкүмү | бүгүнкүңдү / бүгүнкүңү | бүгүнкүңүздү | бүгүнкүсүн | бүгүнкүбүздү | бүгүнкүңөрдү | бүгүнкүңүздөрдү | бүгүнкүсүн |
| Местный | бүгүнкүмдө | бүгүнкүңдө | бүгүнкүңүздө | бүгүнкүсүндө | бүгүнкүбүздө | бүгүнкүңөрдө | бүгүнкүңүздөрдө | бүгүнкүсүндө |
| Исходный | бүгүнкүмдөн / бүгүнкүмөн | бүгүнкүңдөн / бүгүнкүңөн | бүгүнкүңүздөн | бүгүнкүсүнөн | бүгүнкүбүздөн | бүгүнкүңөрдөн | бүгүнкүңүздөрдөн | бүгүнкүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | бүгүнкүлөрүм | бүгүнкүлөрүң | бүгүнкүлөрүңүз | бүгүнкүлөрү | бүгүнкүлөрүбүз | бүгүнкүлөрүңөр | бүгүнкүлөрүңүздөр | бүгүнкүлөрү |
| Родительный | бүгүнкүлөрүмдүн / бүгүнкүлөрүмүн | бүгүнкүлөрүңдүн / бүгүнкүлөрүңүн | бүгүнкүлөрүңүздүн | бүгүнкүлөрүнүн | бүгүнкүлөрүбүздүн | бүгүнкүлөрүңөрдүн | бүгүнкүлөрүңүздөрдүн | бүгүнкүлөрүнүн |
| Дательный | бүгүнкүлөрүмө | бүгүнкүлөрүңө | бүгүнкүлөрүңүзгө | бүгүнкүлөрүнө | бүгүнкүлөрүбүзгө | бүгүнкүлөрүңөргө | бүгүнкүлөрүңүздөргө | бүгүнкүлөрүнө |
| Винительный | бүгүнкүлөрүмдү / бүгүнкүлөрүмү | бүгүнкүлөрүңдү / бүгүнкүлөрүңү | бүгүнкүлөрүңүздү | бүгүнкүлөрүн | бүгүнкүлөрүбүздү | бүгүнкүлөрүңөрдү | бүгүнкүлөрүңүздөрдү | бүгүнкүлөрүн |
| Местный | бүгүнкүлөрүмдө | бүгүнкүлөрүңдө | бүгүнкүлөрүңүздө | бүгүнкүлөрүндө | бүгүнкүлөрүбүздө | бүгүнкүлөрүңөрдө | бүгүнкүлөрүңүздөрдө | бүгүнкүлөрүндө |
| Исходный | бүгүнкүлөрүмдөн / бүгүнкүлөрүмөн | бүгүнкүлөрүңдөн / бүгүнкүлөрүңөн | бүгүнкүлөрүңүздөн | бүгүнкүлөрүнөн | бүгүнкүлөрүбүздөн | бүгүнкүлөрүңөрдөн | бүгүнкүлөрүңүздөрдөн | бүгүнкүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | бүгүнкүмүн | бүгүнкүбүз |
| 2е лицо | бүгүнкүсүң | бүгүнкүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | бүгүнкүсүз | бүгүнкүсүздөр |
| местный · 1е лицо | бүгүнкүдөмүн | бүгүнкүдөбүз |
| местный · 2е лицо | бүгүнкүдөсүң | бүгүнкүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | бүгүнкүдөсүз | бүгүнкүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | бүгүнкүдөнмүн | бүгүнкүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | бүгүнкүдөнсүң | бүгүнкүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | бүгүнкүдөнсүз | бүгүнкүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | бүгүнкүрөөк |