Морфология › чалуу
чалуу
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | чалуу | чалуулар |
| Родительный | чалуунун | чалуулардын |
| Дательный | чалууга | чалууларга |
| Винительный | чалууну | чалууларды |
| Местный | чалууда | чалууларда |
| Исходный | чалуудан | чалуулардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | чалуум | чалууларым |
| ты | чалууң | чалууларың |
| Вы | чалууңуз | чалууларыңыз |
| он, она | чалуусу | чалуулары |
| мы | чалуубуз | чалууларыбыз |
| вы | чалууңар | чалууларыңар |
| Вы (мн.) | чалууңуздар | чалууларыңыздар |
| они | чалуусу | чалуулары |
| общая принадлежность (-ныкы) | чалуунуку | чалуулардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чалуум | чалууң | чалууңуз | чалуусу | чалуубуз | чалууңар | чалууңуздар | чалуусу |
| Родительный | чалуумдун / чалуумун | чалууңдун / чалууңун | чалууңуздун | чалуусунун | чалуубуздун | чалууңардын | чалууңуздардын | чалуусунун |
| Дательный | чалуума | чалууңа | чалууңузга | чалуусуна | чалуубузга | чалууңарга | чалууңуздарга | чалуусуна |
| Винительный | чалуумду / чалууму | чалууңду / чалууңу | чалууңузду | чалуусун | чалуубузду | чалууңарды | чалууңуздарды | чалуусун |
| Местный | чалуумда | чалууңда | чалууңузда | чалуусунда | чалуубузда | чалууңарда | чалууңуздарда | чалуусунда |
| Исходный | чалуумдан / чалууман | чалууңдан / чалууңан | чалууңуздан | чалуусунан | чалуубуздан | чалууңардан | чалууңуздардан | чалуусунан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чалууларым | чалууларың | чалууларыңыз | чалуулары | чалууларыбыз | чалууларыңар | чалууларыңыздар | чалуулары |
| Родительный | чалууларымдын / чалууларымын | чалууларыңдын / чалууларыңын | чалууларыңыздын | чалууларынын | чалууларыбыздын | чалууларыңардын | чалууларыңыздардын | чалууларынын |
| Дательный | чалууларыма | чалууларыңа | чалууларыңызга | чалууларына | чалууларыбызга | чалууларыңарга | чалууларыңыздарга | чалууларына |
| Винительный | чалууларымды / чалууларымы | чалууларыңды / чалууларыңы | чалууларыңызды | чалууларын | чалууларыбызды | чалууларыңарды | чалууларыңыздарды | чалууларын |
| Местный | чалууларымда | чалууларыңда | чалууларыңызда | чалууларында | чалууларыбызда | чалууларыңарда | чалууларыңыздарда | чалууларында |
| Исходный | чалууларымдан / чалууларыман | чалууларыңдан / чалууларыңан | чалууларыңыздан | чалууларынан | чалууларыбыздан | чалууларыңардан | чалууларыңыздардан | чалууларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | чалуумун | чалуубуз |
| 2е лицо | чалуусуң | чалуусуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | чалуусуз | чалуусуздар |
| местный · 1е лицо | чалуудамын | чалуудабыз |
| местный · 2е лицо | чалуудасың | чалуудасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | чалуудасыз | чалуудасыздар |
| исходный · 1е лицо | чалууданмын | чалууданбыз |
| исходный · 2е лицо | чалуудансың | чалуудансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | чалуудансыз | чалуудансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | чалуу | чалуулар |
| Родительный | чалуунун | чалуулардын |
| Дательный | чалууга | чалууларга |
| Винительный | чалууну | чалууларды |
| Местный | чалууда | чалууларда |
| Исходный | чалуудан | чалуулардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | чалуум | чалууларым |
| ты | чалууң | чалууларың |
| Вы | чалууңуз | чалууларыңыз |
| он, она | чалуусу | чалуулары |
| мы | чалуубуз | чалууларыбыз |
| вы | чалууңар | чалууларыңар |
| Вы (мн.) | чалууңуздар | чалууларыңыздар |
| они | чалуусу | чалуулары |
| общая принадлежность (-ныкы) | чалуунуку | чалуулардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чалуум | чалууң | чалууңуз | чалуусу | чалуубуз | чалууңар | чалууңуздар | чалуусу |
| Родительный | чалуумдун / чалуумун | чалууңдун / чалууңун | чалууңуздун | чалуусунун | чалуубуздун | чалууңардын | чалууңуздардын | чалуусунун |
| Дательный | чалуума | чалууңа | чалууңузга | чалуусуна | чалуубузга | чалууңарга | чалууңуздарга | чалуусуна |
| Винительный | чалуумду / чалууму | чалууңду / чалууңу | чалууңузду | чалуусун | чалуубузду | чалууңарды | чалууңуздарды | чалуусун |
| Местный | чалуумда | чалууңда | чалууңузда | чалуусунда | чалуубузда | чалууңарда | чалууңуздарда | чалуусунда |
| Исходный | чалуумдан / чалууман | чалууңдан / чалууңан | чалууңуздан | чалуусунан | чалуубуздан | чалууңардан | чалууңуздардан | чалуусунан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чалууларым | чалууларың | чалууларыңыз | чалуулары | чалууларыбыз | чалууларыңар | чалууларыңыздар | чалуулары |
| Родительный | чалууларымдын / чалууларымын | чалууларыңдын / чалууларыңын | чалууларыңыздын | чалууларынын | чалууларыбыздын | чалууларыңардын | чалууларыңыздардын | чалууларынын |
| Дательный | чалууларыма | чалууларыңа | чалууларыңызга | чалууларына | чалууларыбызга | чалууларыңарга | чалууларыңыздарга | чалууларына |
| Винительный | чалууларымды / чалууларымы | чалууларыңды / чалууларыңы | чалууларыңызды | чалууларын | чалууларыбызды | чалууларыңарды | чалууларыңыздарды | чалууларын |
| Местный | чалууларымда | чалууларыңда | чалууларыңызда | чалууларында | чалууларыбызда | чалууларыңарда | чалууларыңыздарда | чалууларында |
| Исходный | чалууларымдан / чалууларыман | чалууларыңдан / чалууларыңан | чалууларыңыздан | чалууларынан | чалууларыбыздан | чалууларыңардан | чалууларыңыздардан | чалууларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | чалуумун | чалуубуз |
| 2е лицо | чалуусуң | чалуусуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | чалуусуз | чалуусуздар |
| местный · 1е лицо | чалуудамын | чалуудабыз |
| местный · 2е лицо | чалуудасың | чалуудасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | чалуудасыз | чалуудасыздар |
| исходный · 1е лицо | чалууданмын | чалууданбыз |
| исходный · 2е лицо | чалуудансың | чалуудансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | чалуудансыз | чалуудансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.