Морфология › чогуу
чогуу
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | чогуу | чогуулар |
| Родительный | чогуунун | чогуулардын |
| Дательный | чогууга | чогууларга |
| Винительный | чогууну | чогууларды |
| Местный | чогууда | чогууларда |
| Исходный | чогуудан | чогуулардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | чогуум | чогууларым |
| ты | чогууң | чогууларың |
| Вы | чогууңуз | чогууларыңыз |
| он, она | чогуусу | чогуулары |
| мы | чогуубуз | чогууларыбыз |
| вы | чогууңар | чогууларыңар |
| Вы (мн.) | чогууңуздар | чогууларыңыздар |
| они | чогуусу | чогуулары |
| общая принадлежность (-ныкы) | чогуунуку | чогуулардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чогуум | чогууң | чогууңуз | чогуусу | чогуубуз | чогууңар | чогууңуздар | чогуусу |
| Родительный | чогуумдун / чогуумун | чогууңдун / чогууңун | чогууңуздун | чогуусунун | чогуубуздун | чогууңардын | чогууңуздардын | чогуусунун |
| Дательный | чогуума | чогууңа | чогууңузга | чогуусуна | чогуубузга | чогууңарга | чогууңуздарга | чогуусуна |
| Винительный | чогуумду / чогууму | чогууңду / чогууңу | чогууңузду | чогуусун | чогуубузду | чогууңарды | чогууңуздарды | чогуусун |
| Местный | чогуумда | чогууңда | чогууңузда | чогуусунда | чогуубузда | чогууңарда | чогууңуздарда | чогуусунда |
| Исходный | чогуумдан / чогууман | чогууңдан / чогууңан | чогууңуздан | чогуусунан | чогуубуздан | чогууңардан | чогууңуздардан | чогуусунан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чогууларым | чогууларың | чогууларыңыз | чогуулары | чогууларыбыз | чогууларыңар | чогууларыңыздар | чогуулары |
| Родительный | чогууларымдын / чогууларымын | чогууларыңдын / чогууларыңын | чогууларыңыздын | чогууларынын | чогууларыбыздын | чогууларыңардын | чогууларыңыздардын | чогууларынын |
| Дательный | чогууларыма | чогууларыңа | чогууларыңызга | чогууларына | чогууларыбызга | чогууларыңарга | чогууларыңыздарга | чогууларына |
| Винительный | чогууларымды / чогууларымы | чогууларыңды / чогууларыңы | чогууларыңызды | чогууларын | чогууларыбызды | чогууларыңарды | чогууларыңыздарды | чогууларын |
| Местный | чогууларымда | чогууларыңда | чогууларыңызда | чогууларында | чогууларыбызда | чогууларыңарда | чогууларыңыздарда | чогууларында |
| Исходный | чогууларымдан / чогууларыман | чогууларыңдан / чогууларыңан | чогууларыңыздан | чогууларынан | чогууларыбыздан | чогууларыңардан | чогууларыңыздардан | чогууларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | чогуумун | чогуубуз |
| 2е лицо | чогуусуң | чогуусуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | чогуусуз | чогуусуздар |
| местный · 1е лицо | чогуудамын | чогуудабыз |
| местный · 2е лицо | чогуудасың | чогуудасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | чогуудасыз | чогуудасыздар |
| исходный · 1е лицо | чогууданмын | чогууданбыз |
| исходный · 2е лицо | чогуудансың | чогуудансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | чогуудансыз | чогуудансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | чогуу | чогуулар |
| Родительный | чогуунун | чогуулардын |
| Дательный | чогууга | чогууларга |
| Винительный | чогууну | чогууларды |
| Местный | чогууда | чогууларда |
| Исходный | чогуудан | чогуулардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | чогуум | чогууларым |
| ты | чогууң | чогууларың |
| Вы | чогууңуз | чогууларыңыз |
| он, она | чогуусу | чогуулары |
| мы | чогуубуз | чогууларыбыз |
| вы | чогууңар | чогууларыңар |
| Вы (мн.) | чогууңуздар | чогууларыңыздар |
| они | чогуусу | чогуулары |
| общая принадлежность (-ныкы) | чогуунуку | чогуулардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чогуум | чогууң | чогууңуз | чогуусу | чогуубуз | чогууңар | чогууңуздар | чогуусу |
| Родительный | чогуумдун / чогуумун | чогууңдун / чогууңун | чогууңуздун | чогуусунун | чогуубуздун | чогууңардын | чогууңуздардын | чогуусунун |
| Дательный | чогуума | чогууңа | чогууңузга | чогуусуна | чогуубузга | чогууңарга | чогууңуздарга | чогуусуна |
| Винительный | чогуумду / чогууму | чогууңду / чогууңу | чогууңузду | чогуусун | чогуубузду | чогууңарды | чогууңуздарды | чогуусун |
| Местный | чогуумда | чогууңда | чогууңузда | чогуусунда | чогуубузда | чогууңарда | чогууңуздарда | чогуусунда |
| Исходный | чогуумдан / чогууман | чогууңдан / чогууңан | чогууңуздан | чогуусунан | чогуубуздан | чогууңардан | чогууңуздардан | чогуусунан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чогууларым | чогууларың | чогууларыңыз | чогуулары | чогууларыбыз | чогууларыңар | чогууларыңыздар | чогуулары |
| Родительный | чогууларымдын / чогууларымын | чогууларыңдын / чогууларыңын | чогууларыңыздын | чогууларынын | чогууларыбыздын | чогууларыңардын | чогууларыңыздардын | чогууларынын |
| Дательный | чогууларыма | чогууларыңа | чогууларыңызга | чогууларына | чогууларыбызга | чогууларыңарга | чогууларыңыздарга | чогууларына |
| Винительный | чогууларымды / чогууларымы | чогууларыңды / чогууларыңы | чогууларыңызды | чогууларын | чогууларыбызды | чогууларыңарды | чогууларыңыздарды | чогууларын |
| Местный | чогууларымда | чогууларыңда | чогууларыңызда | чогууларында | чогууларыбызда | чогууларыңарда | чогууларыңыздарда | чогууларында |
| Исходный | чогууларымдан / чогууларыман | чогууларыңдан / чогууларыңан | чогууларыңыздан | чогууларынан | чогууларыбыздан | чогууларыңардан | чогууларыңыздардан | чогууларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | чогуумун | чогуубуз |
| 2е лицо | чогуусуң | чогуусуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | чогуусуз | чогуусуздар |
| местный · 1е лицо | чогуудамын | чогуудабыз |
| местный · 2е лицо | чогуудасың | чогуудасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | чогуудасыз | чогуудасыздар |
| исходный · 1е лицо | чогууданмын | чогууданбыз |
| исходный · 2е лицо | чогуудансың | чогуудансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | чогуудансыз | чогуудансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | чогуураак |