Морфология › чың
чың
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | чың | чыңдар |
| Родительный | чыңдын | чыңдардын |
| Дательный | чыңга | чыңдарга |
| Винительный | чыңды | чыңдарды |
| Местный | чыңда | чыңдарда |
| Исходный | чыңдан | чыңдардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | чыңым | чыңдарым |
| ты | чыңың | чыңдарың |
| Вы | чыңыңыз | чыңдарыңыз |
| он, она | чыңы | чыңдары |
| мы | чыңыбыз | чыңдарыбыз |
| вы | чыңыңар | чыңдарыңар |
| Вы (мн.) | чыңыңыздар | чыңдарыңыздар |
| они | чыңы | чыңдары |
| общая принадлежность (-ныкы) | чыңдыкы | чыңдардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чыңым | чыңың | чыңыңыз | чыңы | чыңыбыз | чыңыңар | чыңыңыздар | чыңы |
| Родительный | чыңымдын / чыңымын | чыңыңдын / чыңыңын | чыңыңыздын | чыңынын | чыңыбыздын | чыңыңардын | чыңыңыздардын | чыңынын |
| Дательный | чыңыма | чыңыңа | чыңыңызга | чыңына | чыңыбызга | чыңыңарга | чыңыңыздарга | чыңына |
| Винительный | чыңымды / чыңымы | чыңыңды / чыңыңы | чыңыңызды | чыңын | чыңыбызды | чыңыңарды | чыңыңыздарды | чыңын |
| Местный | чыңымда | чыңыңда | чыңыңызда | чыңында | чыңыбызда | чыңыңарда | чыңыңыздарда | чыңында |
| Исходный | чыңымдан / чыңыман | чыңыңдан / чыңыңан | чыңыңыздан | чыңынан | чыңыбыздан | чыңыңардан | чыңыңыздардан | чыңынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чыңдарым | чыңдарың | чыңдарыңыз | чыңдары | чыңдарыбыз | чыңдарыңар | чыңдарыңыздар | чыңдары |
| Родительный | чыңдарымдын / чыңдарымын | чыңдарыңдын / чыңдарыңын | чыңдарыңыздын | чыңдарынын | чыңдарыбыздын | чыңдарыңардын | чыңдарыңыздардын | чыңдарынын |
| Дательный | чыңдарыма | чыңдарыңа | чыңдарыңызга | чыңдарына | чыңдарыбызга | чыңдарыңарга | чыңдарыңыздарга | чыңдарына |
| Винительный | чыңдарымды / чыңдарымы | чыңдарыңды / чыңдарыңы | чыңдарыңызды | чыңдарын | чыңдарыбызды | чыңдарыңарды | чыңдарыңыздарды | чыңдарын |
| Местный | чыңдарымда | чыңдарыңда | чыңдарыңызда | чыңдарында | чыңдарыбызда | чыңдарыңарда | чыңдарыңыздарда | чыңдарында |
| Исходный | чыңдарымдан / чыңдарыман | чыңдарыңдан / чыңдарыңан | чыңдарыңыздан | чыңдарынан | чыңдарыбыздан | чыңдарыңардан | чыңдарыңыздардан | чыңдарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | чыңмын | чыңбыз |
| 2е лицо | чыңсың | чыңсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | чыңсыз | чыңсыздар |
| местный · 1е лицо | чыңдамын | чыңдабыз |
| местный · 2е лицо | чыңдасың | чыңдасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | чыңдасыз | чыңдасыздар |
| исходный · 1е лицо | чыңданмын | чыңданбыз |
| исходный · 2е лицо | чыңдансың | чыңдансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | чыңдансыз | чыңдансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | чың | чыңдар |
| Родительный | чыңдын | чыңдардын |
| Дательный | чыңга | чыңдарга |
| Винительный | чыңды | чыңдарды |
| Местный | чыңда | чыңдарда |
| Исходный | чыңдан | чыңдардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | чыңым | чыңдарым |
| ты | чыңың | чыңдарың |
| Вы | чыңыңыз | чыңдарыңыз |
| он, она | чыңы | чыңдары |
| мы | чыңыбыз | чыңдарыбыз |
| вы | чыңыңар | чыңдарыңар |
| Вы (мн.) | чыңыңыздар | чыңдарыңыздар |
| они | чыңы | чыңдары |
| общая принадлежность (-ныкы) | чыңдыкы | чыңдардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чыңым | чыңың | чыңыңыз | чыңы | чыңыбыз | чыңыңар | чыңыңыздар | чыңы |
| Родительный | чыңымдын / чыңымын | чыңыңдын / чыңыңын | чыңыңыздын | чыңынын | чыңыбыздын | чыңыңардын | чыңыңыздардын | чыңынын |
| Дательный | чыңыма | чыңыңа | чыңыңызга | чыңына | чыңыбызга | чыңыңарга | чыңыңыздарга | чыңына |
| Винительный | чыңымды / чыңымы | чыңыңды / чыңыңы | чыңыңызды | чыңын | чыңыбызды | чыңыңарды | чыңыңыздарды | чыңын |
| Местный | чыңымда | чыңыңда | чыңыңызда | чыңында | чыңыбызда | чыңыңарда | чыңыңыздарда | чыңында |
| Исходный | чыңымдан / чыңыман | чыңыңдан / чыңыңан | чыңыңыздан | чыңынан | чыңыбыздан | чыңыңардан | чыңыңыздардан | чыңынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чыңдарым | чыңдарың | чыңдарыңыз | чыңдары | чыңдарыбыз | чыңдарыңар | чыңдарыңыздар | чыңдары |
| Родительный | чыңдарымдын / чыңдарымын | чыңдарыңдын / чыңдарыңын | чыңдарыңыздын | чыңдарынын | чыңдарыбыздын | чыңдарыңардын | чыңдарыңыздардын | чыңдарынын |
| Дательный | чыңдарыма | чыңдарыңа | чыңдарыңызга | чыңдарына | чыңдарыбызга | чыңдарыңарга | чыңдарыңыздарга | чыңдарына |
| Винительный | чыңдарымды / чыңдарымы | чыңдарыңды / чыңдарыңы | чыңдарыңызды | чыңдарын | чыңдарыбызды | чыңдарыңарды | чыңдарыңыздарды | чыңдарын |
| Местный | чыңдарымда | чыңдарыңда | чыңдарыңызда | чыңдарында | чыңдарыбызда | чыңдарыңарда | чыңдарыңыздарда | чыңдарында |
| Исходный | чыңдарымдан / чыңдарыман | чыңдарыңдан / чыңдарыңан | чыңдарыңыздан | чыңдарынан | чыңдарыбыздан | чыңдарыңардан | чыңдарыңыздардан | чыңдарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | чыңмын | чыңбыз |
| 2е лицо | чыңсың | чыңсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | чыңсыз | чыңсыздар |
| местный · 1е лицо | чыңдамын | чыңдабыз |
| местный · 2е лицо | чыңдасың | чыңдасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | чыңдасыз | чыңдасыздар |
| исходный · 1е лицо | чыңданмын | чыңданбыз |
| исходный · 2е лицо | чыңдансың | чыңдансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | чыңдансыз | чыңдансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | чыңыраак |