Морфология › чыйрак
чыйрак
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | чыйрак | чыйрактар |
| Родительный | чыйрактын | чыйрактардын |
| Дательный | чыйракка | чыйрактарга |
| Винительный | чыйракты | чыйрактарды |
| Местный | чыйракта | чыйрактарда |
| Исходный | чыйрактан | чыйрактардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | чыйрагым | чыйрактарым |
| ты | чыйрагың | чыйрактарың |
| Вы | чыйрагыңыз | чыйрактарыңыз |
| он, она | чыйрагы | чыйрактары |
| мы | чыйрагыбыз | чыйрактарыбыз |
| вы | чыйрагыңар | чыйрактарыңар |
| Вы (мн.) | чыйрагыңыздар | чыйрактарыңыздар |
| они | чыйрагы | чыйрактары |
| общая принадлежность (-ныкы) | чыйрактыкы | чыйрактардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чыйрагым | чыйрагың | чыйрагыңыз | чыйрагы | чыйрагыбыз | чыйрагыңар | чыйрагыңыздар | чыйрагы |
| Родительный | чыйрагымдын / чыйрагымын | чыйрагыңдын / чыйрагыңын | чыйрагыңыздын | чыйрагынын | чыйрагыбыздын | чыйрагыңардын | чыйрагыңыздардын | чыйрагынын |
| Дательный | чыйрагыма | чыйрагыңа | чыйрагыңызга | чыйрагына | чыйрагыбызга | чыйрагыңарга | чыйрагыңыздарга | чыйрагына |
| Винительный | чыйрагымды / чыйрагымы | чыйрагыңды / чыйрагыңы | чыйрагыңызды | чыйрагын | чыйрагыбызды | чыйрагыңарды | чыйрагыңыздарды | чыйрагын |
| Местный | чыйрагымда | чыйрагыңда | чыйрагыңызда | чыйрагында | чыйрагыбызда | чыйрагыңарда | чыйрагыңыздарда | чыйрагында |
| Исходный | чыйрагымдан / чыйрагыман | чыйрагыңдан / чыйрагыңан | чыйрагыңыздан | чыйрагынан | чыйрагыбыздан | чыйрагыңардан | чыйрагыңыздардан | чыйрагынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чыйрактарым | чыйрактарың | чыйрактарыңыз | чыйрактары | чыйрактарыбыз | чыйрактарыңар | чыйрактарыңыздар | чыйрактары |
| Родительный | чыйрактарымдын / чыйрактарымын | чыйрактарыңдын / чыйрактарыңын | чыйрактарыңыздын | чыйрактарынын | чыйрактарыбыздын | чыйрактарыңардын | чыйрактарыңыздардын | чыйрактарынын |
| Дательный | чыйрактарыма | чыйрактарыңа | чыйрактарыңызга | чыйрактарына | чыйрактарыбызга | чыйрактарыңарга | чыйрактарыңыздарга | чыйрактарына |
| Винительный | чыйрактарымды / чыйрактарымы | чыйрактарыңды / чыйрактарыңы | чыйрактарыңызды | чыйрактарын | чыйрактарыбызды | чыйрактарыңарды | чыйрактарыңыздарды | чыйрактарын |
| Местный | чыйрактарымда | чыйрактарыңда | чыйрактарыңызда | чыйрактарында | чыйрактарыбызда | чыйрактарыңарда | чыйрактарыңыздарда | чыйрактарында |
| Исходный | чыйрактарымдан / чыйрактарыман | чыйрактарыңдан / чыйрактарыңан | чыйрактарыңыздан | чыйрактарынан | чыйрактарыбыздан | чыйрактарыңардан | чыйрактарыңыздардан | чыйрактарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | чыйракмын | чыйракпыз |
| 2е лицо | чыйраксың | чыйраксыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | чыйраксыз | чыйраксыздар |
| местный · 1е лицо | чыйрактамын | чыйрактабыз |
| местный · 2е лицо | чыйрактасың | чыйрактасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | чыйрактасыз | чыйрактасыздар |
| исходный · 1е лицо | чыйрактанмын | чыйрактанбыз |
| исходный · 2е лицо | чыйрактансың | чыйрактансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | чыйрактансыз | чыйрактансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | чыйрак | чыйрактар |
| Родительный | чыйрактын | чыйрактардын |
| Дательный | чыйракка | чыйрактарга |
| Винительный | чыйракты | чыйрактарды |
| Местный | чыйракта | чыйрактарда |
| Исходный | чыйрактан | чыйрактардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | чыйрагым | чыйрактарым |
| ты | чыйрагың | чыйрактарың |
| Вы | чыйрагыңыз | чыйрактарыңыз |
| он, она | чыйрагы | чыйрактары |
| мы | чыйрагыбыз | чыйрактарыбыз |
| вы | чыйрагыңар | чыйрактарыңар |
| Вы (мн.) | чыйрагыңыздар | чыйрактарыңыздар |
| они | чыйрагы | чыйрактары |
| общая принадлежность (-ныкы) | чыйрактыкы | чыйрактардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чыйрагым | чыйрагың | чыйрагыңыз | чыйрагы | чыйрагыбыз | чыйрагыңар | чыйрагыңыздар | чыйрагы |
| Родительный | чыйрагымдын / чыйрагымын | чыйрагыңдын / чыйрагыңын | чыйрагыңыздын | чыйрагынын | чыйрагыбыздын | чыйрагыңардын | чыйрагыңыздардын | чыйрагынын |
| Дательный | чыйрагыма | чыйрагыңа | чыйрагыңызга | чыйрагына | чыйрагыбызга | чыйрагыңарга | чыйрагыңыздарга | чыйрагына |
| Винительный | чыйрагымды / чыйрагымы | чыйрагыңды / чыйрагыңы | чыйрагыңызды | чыйрагын | чыйрагыбызды | чыйрагыңарды | чыйрагыңыздарды | чыйрагын |
| Местный | чыйрагымда | чыйрагыңда | чыйрагыңызда | чыйрагында | чыйрагыбызда | чыйрагыңарда | чыйрагыңыздарда | чыйрагында |
| Исходный | чыйрагымдан / чыйрагыман | чыйрагыңдан / чыйрагыңан | чыйрагыңыздан | чыйрагынан | чыйрагыбыздан | чыйрагыңардан | чыйрагыңыздардан | чыйрагынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | чыйрактарым | чыйрактарың | чыйрактарыңыз | чыйрактары | чыйрактарыбыз | чыйрактарыңар | чыйрактарыңыздар | чыйрактары |
| Родительный | чыйрактарымдын / чыйрактарымын | чыйрактарыңдын / чыйрактарыңын | чыйрактарыңыздын | чыйрактарынын | чыйрактарыбыздын | чыйрактарыңардын | чыйрактарыңыздардын | чыйрактарынын |
| Дательный | чыйрактарыма | чыйрактарыңа | чыйрактарыңызга | чыйрактарына | чыйрактарыбызга | чыйрактарыңарга | чыйрактарыңыздарга | чыйрактарына |
| Винительный | чыйрактарымды / чыйрактарымы | чыйрактарыңды / чыйрактарыңы | чыйрактарыңызды | чыйрактарын | чыйрактарыбызды | чыйрактарыңарды | чыйрактарыңыздарды | чыйрактарын |
| Местный | чыйрактарымда | чыйрактарыңда | чыйрактарыңызда | чыйрактарында | чыйрактарыбызда | чыйрактарыңарда | чыйрактарыңыздарда | чыйрактарында |
| Исходный | чыйрактарымдан / чыйрактарыман | чыйрактарыңдан / чыйрактарыңан | чыйрактарыңыздан | чыйрактарынан | чыйрактарыбыздан | чыйрактарыңардан | чыйрактарыңыздардан | чыйрактарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | чыйракмын | чыйракпыз |
| 2е лицо | чыйраксың | чыйраксыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | чыйраксыз | чыйраксыздар |
| местный · 1е лицо | чыйрактамын | чыйрактабыз |
| местный · 2е лицо | чыйрактасың | чыйрактасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | чыйрактасыз | чыйрактасыздар |
| исходный · 1е лицо | чыйрактанмын | чыйрактанбыз |
| исходный · 2е лицо | чыйрактансың | чыйрактансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | чыйрактансыз | чыйрактансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | чыйрагыраак |