Морфология › даңгыр
даңгыр
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | даңгыр | даңгырлар |
| Родительный | даңгырдын | даңгырлардын |
| Дательный | даңгырга | даңгырларга |
| Винительный | даңгырды | даңгырларды |
| Местный | даңгырда | даңгырларда |
| Исходный | даңгырдан | даңгырлардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | даңгырым | даңгырларым |
| ты | даңгырың | даңгырларың |
| Вы | даңгырыңыз | даңгырларыңыз |
| он, она | даңгыры | даңгырлары |
| мы | даңгырыбыз | даңгырларыбыз |
| вы | даңгырыңар | даңгырларыңар |
| Вы (мн.) | даңгырыңыздар | даңгырларыңыздар |
| они | даңгыры | даңгырлары |
| общая принадлежность (-ныкы) | даңгырдыкы | даңгырлардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | даңгырым | даңгырың | даңгырыңыз | даңгыры | даңгырыбыз | даңгырыңар | даңгырыңыздар | даңгыры |
| Родительный | даңгырымдын / даңгырымын | даңгырыңдын / даңгырыңын | даңгырыңыздын | даңгырынын | даңгырыбыздын | даңгырыңардын | даңгырыңыздардын | даңгырынын |
| Дательный | даңгырыма | даңгырыңа | даңгырыңызга | даңгырына | даңгырыбызга | даңгырыңарга | даңгырыңыздарга | даңгырына |
| Винительный | даңгырымды / даңгырымы | даңгырыңды / даңгырыңы | даңгырыңызды | даңгырын | даңгырыбызды | даңгырыңарды | даңгырыңыздарды | даңгырын |
| Местный | даңгырымда | даңгырыңда | даңгырыңызда | даңгырында | даңгырыбызда | даңгырыңарда | даңгырыңыздарда | даңгырында |
| Исходный | даңгырымдан / даңгырыман | даңгырыңдан / даңгырыңан | даңгырыңыздан | даңгырынан | даңгырыбыздан | даңгырыңардан | даңгырыңыздардан | даңгырынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | даңгырларым | даңгырларың | даңгырларыңыз | даңгырлары | даңгырларыбыз | даңгырларыңар | даңгырларыңыздар | даңгырлары |
| Родительный | даңгырларымдын / даңгырларымын | даңгырларыңдын / даңгырларыңын | даңгырларыңыздын | даңгырларынын | даңгырларыбыздын | даңгырларыңардын | даңгырларыңыздардын | даңгырларынын |
| Дательный | даңгырларыма | даңгырларыңа | даңгырларыңызга | даңгырларына | даңгырларыбызга | даңгырларыңарга | даңгырларыңыздарга | даңгырларына |
| Винительный | даңгырларымды / даңгырларымы | даңгырларыңды / даңгырларыңы | даңгырларыңызды | даңгырларын | даңгырларыбызды | даңгырларыңарды | даңгырларыңыздарды | даңгырларын |
| Местный | даңгырларымда | даңгырларыңда | даңгырларыңызда | даңгырларында | даңгырларыбызда | даңгырларыңарда | даңгырларыңыздарда | даңгырларында |
| Исходный | даңгырларымдан / даңгырларыман | даңгырларыңдан / даңгырларыңан | даңгырларыңыздан | даңгырларынан | даңгырларыбыздан | даңгырларыңардан | даңгырларыңыздардан | даңгырларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | даңгырмын | даңгырбыз |
| 2е лицо | даңгырсың | даңгырсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | даңгырсыз | даңгырсыздар |
| местный · 1е лицо | даңгырдамын | даңгырдабыз |
| местный · 2е лицо | даңгырдасың | даңгырдасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | даңгырдасыз | даңгырдасыздар |
| исходный · 1е лицо | даңгырданмын | даңгырданбыз |
| исходный · 2е лицо | даңгырдансың | даңгырдансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | даңгырдансыз | даңгырдансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | даңгыр | даңгырлар |
| Родительный | даңгырдын | даңгырлардын |
| Дательный | даңгырга | даңгырларга |
| Винительный | даңгырды | даңгырларды |
| Местный | даңгырда | даңгырларда |
| Исходный | даңгырдан | даңгырлардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | даңгырым | даңгырларым |
| ты | даңгырың | даңгырларың |
| Вы | даңгырыңыз | даңгырларыңыз |
| он, она | даңгыры | даңгырлары |
| мы | даңгырыбыз | даңгырларыбыз |
| вы | даңгырыңар | даңгырларыңар |
| Вы (мн.) | даңгырыңыздар | даңгырларыңыздар |
| они | даңгыры | даңгырлары |
| общая принадлежность (-ныкы) | даңгырдыкы | даңгырлардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | даңгырым | даңгырың | даңгырыңыз | даңгыры | даңгырыбыз | даңгырыңар | даңгырыңыздар | даңгыры |
| Родительный | даңгырымдын / даңгырымын | даңгырыңдын / даңгырыңын | даңгырыңыздын | даңгырынын | даңгырыбыздын | даңгырыңардын | даңгырыңыздардын | даңгырынын |
| Дательный | даңгырыма | даңгырыңа | даңгырыңызга | даңгырына | даңгырыбызга | даңгырыңарга | даңгырыңыздарга | даңгырына |
| Винительный | даңгырымды / даңгырымы | даңгырыңды / даңгырыңы | даңгырыңызды | даңгырын | даңгырыбызды | даңгырыңарды | даңгырыңыздарды | даңгырын |
| Местный | даңгырымда | даңгырыңда | даңгырыңызда | даңгырында | даңгырыбызда | даңгырыңарда | даңгырыңыздарда | даңгырында |
| Исходный | даңгырымдан / даңгырыман | даңгырыңдан / даңгырыңан | даңгырыңыздан | даңгырынан | даңгырыбыздан | даңгырыңардан | даңгырыңыздардан | даңгырынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | даңгырларым | даңгырларың | даңгырларыңыз | даңгырлары | даңгырларыбыз | даңгырларыңар | даңгырларыңыздар | даңгырлары |
| Родительный | даңгырларымдын / даңгырларымын | даңгырларыңдын / даңгырларыңын | даңгырларыңыздын | даңгырларынын | даңгырларыбыздын | даңгырларыңардын | даңгырларыңыздардын | даңгырларынын |
| Дательный | даңгырларыма | даңгырларыңа | даңгырларыңызга | даңгырларына | даңгырларыбызга | даңгырларыңарга | даңгырларыңыздарга | даңгырларына |
| Винительный | даңгырларымды / даңгырларымы | даңгырларыңды / даңгырларыңы | даңгырларыңызды | даңгырларын | даңгырларыбызды | даңгырларыңарды | даңгырларыңыздарды | даңгырларын |
| Местный | даңгырларымда | даңгырларыңда | даңгырларыңызда | даңгырларында | даңгырларыбызда | даңгырларыңарда | даңгырларыңыздарда | даңгырларында |
| Исходный | даңгырларымдан / даңгырларыман | даңгырларыңдан / даңгырларыңан | даңгырларыңыздан | даңгырларынан | даңгырларыбыздан | даңгырларыңардан | даңгырларыңыздардан | даңгырларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | даңгырмын | даңгырбыз |
| 2е лицо | даңгырсың | даңгырсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | даңгырсыз | даңгырсыздар |
| местный · 1е лицо | даңгырдамын | даңгырдабыз |
| местный · 2е лицо | даңгырдасың | даңгырдасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | даңгырдасыз | даңгырдасыздар |
| исходный · 1е лицо | даңгырданмын | даңгырданбыз |
| исходный · 2е лицо | даңгырдансың | даңгырдансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | даңгырдансыз | даңгырдансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | даңгырыраак |