Морфология › дайын
дайын
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | дайын | дайындар |
| Родительный | дайындын | дайындардын |
| Дательный | дайынга | дайындарга |
| Винительный | дайынды | дайындарды |
| Местный | дайында | дайындарда |
| Исходный | дайындан | дайындардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | дайыным | дайындарым |
| ты | дайының | дайындарың |
| Вы | дайыныңыз | дайындарыңыз |
| он, она | дайыны | дайындары |
| мы | дайыныбыз | дайындарыбыз |
| вы | дайыныңар | дайындарыңар |
| Вы (мн.) | дайыныңыздар | дайындарыңыздар |
| они | дайыны | дайындары |
| общая принадлежность (-ныкы) | дайындыкы | дайындардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | дайыным | дайының | дайыныңыз | дайыны | дайыныбыз | дайыныңар | дайыныңыздар | дайыны |
| Родительный | дайынымдын / дайынымын | дайыныңдын / дайыныңын | дайыныңыздын | дайынынын | дайыныбыздын | дайыныңардын | дайыныңыздардын | дайынынын |
| Дательный | дайыныма | дайыныңа | дайыныңызга | дайынына | дайыныбызга | дайыныңарга | дайыныңыздарга | дайынына |
| Винительный | дайынымды / дайынымы | дайыныңды / дайыныңы | дайыныңызды | дайынын | дайыныбызды | дайыныңарды | дайыныңыздарды | дайынын |
| Местный | дайынымда | дайыныңда | дайыныңызда | дайынында | дайыныбызда | дайыныңарда | дайыныңыздарда | дайынында |
| Исходный | дайынымдан / дайыныман | дайыныңдан / дайыныңан | дайыныңыздан | дайынынан | дайыныбыздан | дайыныңардан | дайыныңыздардан | дайынынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | дайындарым | дайындарың | дайындарыңыз | дайындары | дайындарыбыз | дайындарыңар | дайындарыңыздар | дайындары |
| Родительный | дайындарымдын / дайындарымын | дайындарыңдын / дайындарыңын | дайындарыңыздын | дайындарынын | дайындарыбыздын | дайындарыңардын | дайындарыңыздардын | дайындарынын |
| Дательный | дайындарыма | дайындарыңа | дайындарыңызга | дайындарына | дайындарыбызга | дайындарыңарга | дайындарыңыздарга | дайындарына |
| Винительный | дайындарымды / дайындарымы | дайындарыңды / дайындарыңы | дайындарыңызды | дайындарын | дайындарыбызды | дайындарыңарды | дайындарыңыздарды | дайындарын |
| Местный | дайындарымда | дайындарыңда | дайындарыңызда | дайындарында | дайындарыбызда | дайындарыңарда | дайындарыңыздарда | дайындарында |
| Исходный | дайындарымдан / дайындарыман | дайындарыңдан / дайындарыңан | дайындарыңыздан | дайындарынан | дайындарыбыздан | дайындарыңардан | дайындарыңыздардан | дайындарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | дайынмын | дайынбыз |
| 2е лицо | дайынсың | дайынсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | дайынсыз | дайынсыздар |
| местный · 1е лицо | дайындамын | дайындабыз |
| местный · 2е лицо | дайындасың | дайындасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | дайындасыз | дайындасыздар |
| исходный · 1е лицо | дайынданмын | дайынданбыз |
| исходный · 2е лицо | дайындансың | дайындансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | дайындансыз | дайындансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | дайын | дайындар |
| Родительный | дайындын | дайындардын |
| Дательный | дайынга | дайындарга |
| Винительный | дайынды | дайындарды |
| Местный | дайында | дайындарда |
| Исходный | дайындан | дайындардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | дайыным | дайындарым |
| ты | дайының | дайындарың |
| Вы | дайыныңыз | дайындарыңыз |
| он, она | дайыны | дайындары |
| мы | дайыныбыз | дайындарыбыз |
| вы | дайыныңар | дайындарыңар |
| Вы (мн.) | дайыныңыздар | дайындарыңыздар |
| они | дайыны | дайындары |
| общая принадлежность (-ныкы) | дайындыкы | дайындардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | дайыным | дайының | дайыныңыз | дайыны | дайыныбыз | дайыныңар | дайыныңыздар | дайыны |
| Родительный | дайынымдын / дайынымын | дайыныңдын / дайыныңын | дайыныңыздын | дайынынын | дайыныбыздын | дайыныңардын | дайыныңыздардын | дайынынын |
| Дательный | дайыныма | дайыныңа | дайыныңызга | дайынына | дайыныбызга | дайыныңарга | дайыныңыздарга | дайынына |
| Винительный | дайынымды / дайынымы | дайыныңды / дайыныңы | дайыныңызды | дайынын | дайыныбызды | дайыныңарды | дайыныңыздарды | дайынын |
| Местный | дайынымда | дайыныңда | дайыныңызда | дайынында | дайыныбызда | дайыныңарда | дайыныңыздарда | дайынында |
| Исходный | дайынымдан / дайыныман | дайыныңдан / дайыныңан | дайыныңыздан | дайынынан | дайыныбыздан | дайыныңардан | дайыныңыздардан | дайынынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | дайындарым | дайындарың | дайындарыңыз | дайындары | дайындарыбыз | дайындарыңар | дайындарыңыздар | дайындары |
| Родительный | дайындарымдын / дайындарымын | дайындарыңдын / дайындарыңын | дайындарыңыздын | дайындарынын | дайындарыбыздын | дайындарыңардын | дайындарыңыздардын | дайындарынын |
| Дательный | дайындарыма | дайындарыңа | дайындарыңызга | дайындарына | дайындарыбызга | дайындарыңарга | дайындарыңыздарга | дайындарына |
| Винительный | дайындарымды / дайындарымы | дайындарыңды / дайындарыңы | дайындарыңызды | дайындарын | дайындарыбызды | дайындарыңарды | дайындарыңыздарды | дайындарын |
| Местный | дайындарымда | дайындарыңда | дайындарыңызда | дайындарында | дайындарыбызда | дайындарыңарда | дайындарыңыздарда | дайындарында |
| Исходный | дайындарымдан / дайындарыман | дайындарыңдан / дайындарыңан | дайындарыңыздан | дайындарынан | дайындарыбыздан | дайындарыңардан | дайындарыңыздардан | дайындарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | дайынмын | дайынбыз |
| 2е лицо | дайынсың | дайынсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | дайынсыз | дайынсыздар |
| местный · 1е лицо | дайындамын | дайындабыз |
| местный · 2е лицо | дайындасың | дайындасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | дайындасыз | дайындасыздар |
| исходный · 1е лицо | дайынданмын | дайынданбыз |
| исходный · 2е лицо | дайындансың | дайындансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | дайындансыз | дайындансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | дайыныраак |