Морфология › эңсөө
эңсөө
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | эңсөө | эңсөөлөр |
| Родительный | эңсөөнүн | эңсөөлөрдүн |
| Дательный | эңсөөгө | эңсөөлөргө |
| Винительный | эңсөөнү | эңсөөлөрдү |
| Местный | эңсөөдө | эңсөөлөрдө |
| Исходный | эңсөөдөн | эңсөөлөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | эңсөөм | эңсөөлөрүм |
| ты | эңсөөң | эңсөөлөрүң |
| Вы | эңсөөңүз | эңсөөлөрүңүз |
| он, она | эңсөөсү | эңсөөлөрү |
| мы | эңсөөбүз | эңсөөлөрүбүз |
| вы | эңсөөңөр | эңсөөлөрүңөр |
| Вы (мн.) | эңсөөңүздөр | эңсөөлөрүңүздөр |
| они | эңсөөсү | эңсөөлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | эңсөөнүкү | эңсөөлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | эңсөөм | эңсөөң | эңсөөңүз | эңсөөсү | эңсөөбүз | эңсөөңөр | эңсөөңүздөр | эңсөөсү |
| Родительный | эңсөөмдүн / эңсөөмүн | эңсөөңдүн / эңсөөңүн | эңсөөңүздүн | эңсөөсүнүн | эңсөөбүздүн | эңсөөңөрдүн | эңсөөңүздөрдүн | эңсөөсүнүн |
| Дательный | эңсөөмө | эңсөөңө | эңсөөңүзгө | эңсөөсүнө | эңсөөбүзгө | эңсөөңөргө | эңсөөңүздөргө | эңсөөсүнө |
| Винительный | эңсөөмдү / эңсөөмү | эңсөөңдү / эңсөөңү | эңсөөңүздү | эңсөөсүн | эңсөөбүздү | эңсөөңөрдү | эңсөөңүздөрдү | эңсөөсүн |
| Местный | эңсөөмдө | эңсөөңдө | эңсөөңүздө | эңсөөсүндө | эңсөөбүздө | эңсөөңөрдө | эңсөөңүздөрдө | эңсөөсүндө |
| Исходный | эңсөөмдөн / эңсөөмөн | эңсөөңдөн / эңсөөңөн | эңсөөңүздөн | эңсөөсүнөн | эңсөөбүздөн | эңсөөңөрдөн | эңсөөңүздөрдөн | эңсөөсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | эңсөөлөрүм | эңсөөлөрүң | эңсөөлөрүңүз | эңсөөлөрү | эңсөөлөрүбүз | эңсөөлөрүңөр | эңсөөлөрүңүздөр | эңсөөлөрү |
| Родительный | эңсөөлөрүмдүн / эңсөөлөрүмүн | эңсөөлөрүңдүн / эңсөөлөрүңүн | эңсөөлөрүңүздүн | эңсөөлөрүнүн | эңсөөлөрүбүздүн | эңсөөлөрүңөрдүн | эңсөөлөрүңүздөрдүн | эңсөөлөрүнүн |
| Дательный | эңсөөлөрүмө | эңсөөлөрүңө | эңсөөлөрүңүзгө | эңсөөлөрүнө | эңсөөлөрүбүзгө | эңсөөлөрүңөргө | эңсөөлөрүңүздөргө | эңсөөлөрүнө |
| Винительный | эңсөөлөрүмдү / эңсөөлөрүмү | эңсөөлөрүңдү / эңсөөлөрүңү | эңсөөлөрүңүздү | эңсөөлөрүн | эңсөөлөрүбүздү | эңсөөлөрүңөрдү | эңсөөлөрүңүздөрдү | эңсөөлөрүн |
| Местный | эңсөөлөрүмдө | эңсөөлөрүңдө | эңсөөлөрүңүздө | эңсөөлөрүндө | эңсөөлөрүбүздө | эңсөөлөрүңөрдө | эңсөөлөрүңүздөрдө | эңсөөлөрүндө |
| Исходный | эңсөөлөрүмдөн / эңсөөлөрүмөн | эңсөөлөрүңдөн / эңсөөлөрүңөн | эңсөөлөрүңүздөн | эңсөөлөрүнөн | эңсөөлөрүбүздөн | эңсөөлөрүңөрдөн | эңсөөлөрүңүздөрдөн | эңсөөлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | эңсөөмүн | эңсөөбүз |
| 2е лицо | эңсөөсүң | эңсөөсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | эңсөөсүз | эңсөөсүздөр |
| местный · 1е лицо | эңсөөдөмүн | эңсөөдөбүз |
| местный · 2е лицо | эңсөөдөсүң | эңсөөдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | эңсөөдөсүз | эңсөөдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | эңсөөдөнмүн | эңсөөдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | эңсөөдөнсүң | эңсөөдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | эңсөөдөнсүз | эңсөөдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | эңсөө | эңсөөлөр |
| Родительный | эңсөөнүн | эңсөөлөрдүн |
| Дательный | эңсөөгө | эңсөөлөргө |
| Винительный | эңсөөнү | эңсөөлөрдү |
| Местный | эңсөөдө | эңсөөлөрдө |
| Исходный | эңсөөдөн | эңсөөлөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | эңсөөм | эңсөөлөрүм |
| ты | эңсөөң | эңсөөлөрүң |
| Вы | эңсөөңүз | эңсөөлөрүңүз |
| он, она | эңсөөсү | эңсөөлөрү |
| мы | эңсөөбүз | эңсөөлөрүбүз |
| вы | эңсөөңөр | эңсөөлөрүңөр |
| Вы (мн.) | эңсөөңүздөр | эңсөөлөрүңүздөр |
| они | эңсөөсү | эңсөөлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | эңсөөнүкү | эңсөөлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | эңсөөм | эңсөөң | эңсөөңүз | эңсөөсү | эңсөөбүз | эңсөөңөр | эңсөөңүздөр | эңсөөсү |
| Родительный | эңсөөмдүн / эңсөөмүн | эңсөөңдүн / эңсөөңүн | эңсөөңүздүн | эңсөөсүнүн | эңсөөбүздүн | эңсөөңөрдүн | эңсөөңүздөрдүн | эңсөөсүнүн |
| Дательный | эңсөөмө | эңсөөңө | эңсөөңүзгө | эңсөөсүнө | эңсөөбүзгө | эңсөөңөргө | эңсөөңүздөргө | эңсөөсүнө |
| Винительный | эңсөөмдү / эңсөөмү | эңсөөңдү / эңсөөңү | эңсөөңүздү | эңсөөсүн | эңсөөбүздү | эңсөөңөрдү | эңсөөңүздөрдү | эңсөөсүн |
| Местный | эңсөөмдө | эңсөөңдө | эңсөөңүздө | эңсөөсүндө | эңсөөбүздө | эңсөөңөрдө | эңсөөңүздөрдө | эңсөөсүндө |
| Исходный | эңсөөмдөн / эңсөөмөн | эңсөөңдөн / эңсөөңөн | эңсөөңүздөн | эңсөөсүнөн | эңсөөбүздөн | эңсөөңөрдөн | эңсөөңүздөрдөн | эңсөөсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | эңсөөлөрүм | эңсөөлөрүң | эңсөөлөрүңүз | эңсөөлөрү | эңсөөлөрүбүз | эңсөөлөрүңөр | эңсөөлөрүңүздөр | эңсөөлөрү |
| Родительный | эңсөөлөрүмдүн / эңсөөлөрүмүн | эңсөөлөрүңдүн / эңсөөлөрүңүн | эңсөөлөрүңүздүн | эңсөөлөрүнүн | эңсөөлөрүбүздүн | эңсөөлөрүңөрдүн | эңсөөлөрүңүздөрдүн | эңсөөлөрүнүн |
| Дательный | эңсөөлөрүмө | эңсөөлөрүңө | эңсөөлөрүңүзгө | эңсөөлөрүнө | эңсөөлөрүбүзгө | эңсөөлөрүңөргө | эңсөөлөрүңүздөргө | эңсөөлөрүнө |
| Винительный | эңсөөлөрүмдү / эңсөөлөрүмү | эңсөөлөрүңдү / эңсөөлөрүңү | эңсөөлөрүңүздү | эңсөөлөрүн | эңсөөлөрүбүздү | эңсөөлөрүңөрдү | эңсөөлөрүңүздөрдү | эңсөөлөрүн |
| Местный | эңсөөлөрүмдө | эңсөөлөрүңдө | эңсөөлөрүңүздө | эңсөөлөрүндө | эңсөөлөрүбүздө | эңсөөлөрүңөрдө | эңсөөлөрүңүздөрдө | эңсөөлөрүндө |
| Исходный | эңсөөлөрүмдөн / эңсөөлөрүмөн | эңсөөлөрүңдөн / эңсөөлөрүңөн | эңсөөлөрүңүздөн | эңсөөлөрүнөн | эңсөөлөрүбүздөн | эңсөөлөрүңөрдөн | эңсөөлөрүңүздөрдөн | эңсөөлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | эңсөөмүн | эңсөөбүз |
| 2е лицо | эңсөөсүң | эңсөөсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | эңсөөсүз | эңсөөсүздөр |
| местный · 1е лицо | эңсөөдөмүн | эңсөөдөбүз |
| местный · 2е лицо | эңсөөдөсүң | эңсөөдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | эңсөөдөсүз | эңсөөдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | эңсөөдөнмүн | эңсөөдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | эңсөөдөнсүң | эңсөөдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | эңсөөдөнсүз | эңсөөдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.