Морфология › ийрүү
ийрүү
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | ийрүү | ийрүүлөр |
| Родительный | ийрүүнүн | ийрүүлөрдүн |
| Дательный | ийрүүгө | ийрүүлөргө |
| Винительный | ийрүүнү | ийрүүлөрдү |
| Местный | ийрүүдө | ийрүүлөрдө |
| Исходный | ийрүүдөн | ийрүүлөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | ийрүүм | ийрүүлөрүм |
| ты | ийрүүң | ийрүүлөрүң |
| Вы | ийрүүңүз | ийрүүлөрүңүз |
| он, она | ийрүүсү | ийрүүлөрү |
| мы | ийрүүбүз | ийрүүлөрүбүз |
| вы | ийрүүңөр | ийрүүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | ийрүүңүздөр | ийрүүлөрүңүздөр |
| они | ийрүүсү | ийрүүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | ийрүүнүкү | ийрүүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ийрүүм | ийрүүң | ийрүүңүз | ийрүүсү | ийрүүбүз | ийрүүңөр | ийрүүңүздөр | ийрүүсү |
| Родительный | ийрүүмдүн / ийрүүмүн | ийрүүңдүн / ийрүүңүн | ийрүүңүздүн | ийрүүсүнүн | ийрүүбүздүн | ийрүүңөрдүн | ийрүүңүздөрдүн | ийрүүсүнүн |
| Дательный | ийрүүмө | ийрүүңө | ийрүүңүзгө | ийрүүсүнө | ийрүүбүзгө | ийрүүңөргө | ийрүүңүздөргө | ийрүүсүнө |
| Винительный | ийрүүмдү / ийрүүмү | ийрүүңдү / ийрүүңү | ийрүүңүздү | ийрүүсүн | ийрүүбүздү | ийрүүңөрдү | ийрүүңүздөрдү | ийрүүсүн |
| Местный | ийрүүмдө | ийрүүңдө | ийрүүңүздө | ийрүүсүндө | ийрүүбүздө | ийрүүңөрдө | ийрүүңүздөрдө | ийрүүсүндө |
| Исходный | ийрүүмдөн / ийрүүмөн | ийрүүңдөн / ийрүүңөн | ийрүүңүздөн | ийрүүсүнөн | ийрүүбүздөн | ийрүүңөрдөн | ийрүүңүздөрдөн | ийрүүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ийрүүлөрүм | ийрүүлөрүң | ийрүүлөрүңүз | ийрүүлөрү | ийрүүлөрүбүз | ийрүүлөрүңөр | ийрүүлөрүңүздөр | ийрүүлөрү |
| Родительный | ийрүүлөрүмдүн / ийрүүлөрүмүн | ийрүүлөрүңдүн / ийрүүлөрүңүн | ийрүүлөрүңүздүн | ийрүүлөрүнүн | ийрүүлөрүбүздүн | ийрүүлөрүңөрдүн | ийрүүлөрүңүздөрдүн | ийрүүлөрүнүн |
| Дательный | ийрүүлөрүмө | ийрүүлөрүңө | ийрүүлөрүңүзгө | ийрүүлөрүнө | ийрүүлөрүбүзгө | ийрүүлөрүңөргө | ийрүүлөрүңүздөргө | ийрүүлөрүнө |
| Винительный | ийрүүлөрүмдү / ийрүүлөрүмү | ийрүүлөрүңдү / ийрүүлөрүңү | ийрүүлөрүңүздү | ийрүүлөрүн | ийрүүлөрүбүздү | ийрүүлөрүңөрдү | ийрүүлөрүңүздөрдү | ийрүүлөрүн |
| Местный | ийрүүлөрүмдө | ийрүүлөрүңдө | ийрүүлөрүңүздө | ийрүүлөрүндө | ийрүүлөрүбүздө | ийрүүлөрүңөрдө | ийрүүлөрүңүздөрдө | ийрүүлөрүндө |
| Исходный | ийрүүлөрүмдөн / ийрүүлөрүмөн | ийрүүлөрүңдөн / ийрүүлөрүңөн | ийрүүлөрүңүздөн | ийрүүлөрүнөн | ийрүүлөрүбүздөн | ийрүүлөрүңөрдөн | ийрүүлөрүңүздөрдөн | ийрүүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | ийрүүмүн | ийрүүбүз |
| 2е лицо | ийрүүсүң | ийрүүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | ийрүүсүз | ийрүүсүздөр |
| местный · 1е лицо | ийрүүдөмүн | ийрүүдөбүз |
| местный · 2е лицо | ийрүүдөсүң | ийрүүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | ийрүүдөсүз | ийрүүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | ийрүүдөнмүн | ийрүүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | ийрүүдөнсүң | ийрүүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | ийрүүдөнсүз | ийрүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | ийрүү | ийрүүлөр |
| Родительный | ийрүүнүн | ийрүүлөрдүн |
| Дательный | ийрүүгө | ийрүүлөргө |
| Винительный | ийрүүнү | ийрүүлөрдү |
| Местный | ийрүүдө | ийрүүлөрдө |
| Исходный | ийрүүдөн | ийрүүлөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | ийрүүм | ийрүүлөрүм |
| ты | ийрүүң | ийрүүлөрүң |
| Вы | ийрүүңүз | ийрүүлөрүңүз |
| он, она | ийрүүсү | ийрүүлөрү |
| мы | ийрүүбүз | ийрүүлөрүбүз |
| вы | ийрүүңөр | ийрүүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | ийрүүңүздөр | ийрүүлөрүңүздөр |
| они | ийрүүсү | ийрүүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | ийрүүнүкү | ийрүүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ийрүүм | ийрүүң | ийрүүңүз | ийрүүсү | ийрүүбүз | ийрүүңөр | ийрүүңүздөр | ийрүүсү |
| Родительный | ийрүүмдүн / ийрүүмүн | ийрүүңдүн / ийрүүңүн | ийрүүңүздүн | ийрүүсүнүн | ийрүүбүздүн | ийрүүңөрдүн | ийрүүңүздөрдүн | ийрүүсүнүн |
| Дательный | ийрүүмө | ийрүүңө | ийрүүңүзгө | ийрүүсүнө | ийрүүбүзгө | ийрүүңөргө | ийрүүңүздөргө | ийрүүсүнө |
| Винительный | ийрүүмдү / ийрүүмү | ийрүүңдү / ийрүүңү | ийрүүңүздү | ийрүүсүн | ийрүүбүздү | ийрүүңөрдү | ийрүүңүздөрдү | ийрүүсүн |
| Местный | ийрүүмдө | ийрүүңдө | ийрүүңүздө | ийрүүсүндө | ийрүүбүздө | ийрүүңөрдө | ийрүүңүздөрдө | ийрүүсүндө |
| Исходный | ийрүүмдөн / ийрүүмөн | ийрүүңдөн / ийрүүңөн | ийрүүңүздөн | ийрүүсүнөн | ийрүүбүздөн | ийрүүңөрдөн | ийрүүңүздөрдөн | ийрүүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ийрүүлөрүм | ийрүүлөрүң | ийрүүлөрүңүз | ийрүүлөрү | ийрүүлөрүбүз | ийрүүлөрүңөр | ийрүүлөрүңүздөр | ийрүүлөрү |
| Родительный | ийрүүлөрүмдүн / ийрүүлөрүмүн | ийрүүлөрүңдүн / ийрүүлөрүңүн | ийрүүлөрүңүздүн | ийрүүлөрүнүн | ийрүүлөрүбүздүн | ийрүүлөрүңөрдүн | ийрүүлөрүңүздөрдүн | ийрүүлөрүнүн |
| Дательный | ийрүүлөрүмө | ийрүүлөрүңө | ийрүүлөрүңүзгө | ийрүүлөрүнө | ийрүүлөрүбүзгө | ийрүүлөрүңөргө | ийрүүлөрүңүздөргө | ийрүүлөрүнө |
| Винительный | ийрүүлөрүмдү / ийрүүлөрүмү | ийрүүлөрүңдү / ийрүүлөрүңү | ийрүүлөрүңүздү | ийрүүлөрүн | ийрүүлөрүбүздү | ийрүүлөрүңөрдү | ийрүүлөрүңүздөрдү | ийрүүлөрүн |
| Местный | ийрүүлөрүмдө | ийрүүлөрүңдө | ийрүүлөрүңүздө | ийрүүлөрүндө | ийрүүлөрүбүздө | ийрүүлөрүңөрдө | ийрүүлөрүңүздөрдө | ийрүүлөрүндө |
| Исходный | ийрүүлөрүмдөн / ийрүүлөрүмөн | ийрүүлөрүңдөн / ийрүүлөрүңөн | ийрүүлөрүңүздөн | ийрүүлөрүнөн | ийрүүлөрүбүздөн | ийрүүлөрүңөрдөн | ийрүүлөрүңүздөрдөн | ийрүүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | ийрүүмүн | ийрүүбүз |
| 2е лицо | ийрүүсүң | ийрүүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | ийрүүсүз | ийрүүсүздөр |
| местный · 1е лицо | ийрүүдөмүн | ийрүүдөбүз |
| местный · 2е лицо | ийрүүдөсүң | ийрүүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | ийрүүдөсүз | ийрүүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | ийрүүдөнмүн | ийрүүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | ийрүүдөнсүң | ийрүүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | ийрүүдөнсүз | ийрүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.