Морфология › жак
жак
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | жак | жактар |
| Родительный | жактын | жактардын |
| Дательный | жакка | жактарга |
| Винительный | жакты | жактарды |
| Местный | жакта | жактарда |
| Исходный | жактан | жактардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | жагым | жактарым |
| ты | жагың | жактарың |
| Вы | жагыңыз | жактарыңыз |
| он, она | жагы | жактары |
| мы | жагыбыз | жактарыбыз |
| вы | жагыңар | жактарыңар |
| Вы (мн.) | жагыңыздар | жактарыңыздар |
| они | жагы | жактары |
| общая принадлежность (-ныкы) | жактыкы | жактардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жагым | жагың | жагыңыз | жагы | жагыбыз | жагыңар | жагыңыздар | жагы |
| Родительный | жагымдын / жагымын | жагыңдын / жагыңын | жагыңыздын | жагынын | жагыбыздын | жагыңардын | жагыңыздардын | жагынын |
| Дательный | жагыма | жагыңа | жагыңызга | жагына | жагыбызга | жагыңарга | жагыңыздарга | жагына |
| Винительный | жагымды / жагымы | жагыңды / жагыңы | жагыңызды | жагын | жагыбызды | жагыңарды | жагыңыздарды | жагын |
| Местный | жагымда | жагыңда | жагыңызда | жагында | жагыбызда | жагыңарда | жагыңыздарда | жагында |
| Исходный | жагымдан / жагыман | жагыңдан / жагыңан | жагыңыздан | жагынан | жагыбыздан | жагыңардан | жагыңыздардан | жагынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жактарым | жактарың | жактарыңыз | жактары | жактарыбыз | жактарыңар | жактарыңыздар | жактары |
| Родительный | жактарымдын / жактарымын | жактарыңдын / жактарыңын | жактарыңыздын | жактарынын | жактарыбыздын | жактарыңардын | жактарыңыздардын | жактарынын |
| Дательный | жактарыма | жактарыңа | жактарыңызга | жактарына | жактарыбызга | жактарыңарга | жактарыңыздарга | жактарына |
| Винительный | жактарымды / жактарымы | жактарыңды / жактарыңы | жактарыңызды | жактарын | жактарыбызды | жактарыңарды | жактарыңыздарды | жактарын |
| Местный | жактарымда | жактарыңда | жактарыңызда | жактарында | жактарыбызда | жактарыңарда | жактарыңыздарда | жактарында |
| Исходный | жактарымдан / жактарыман | жактарыңдан / жактарыңан | жактарыңыздан | жактарынан | жактарыбыздан | жактарыңардан | жактарыңыздардан | жактарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | жакмын | жакпыз |
| 2е лицо | жаксың | жаксыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | жаксыз | жаксыздар |
| местный · 1е лицо | жактамын | жактабыз |
| местный · 2е лицо | жактасың | жактасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | жактасыз | жактасыздар |
| исходный · 1е лицо | жактанмын | жактанбыз |
| исходный · 2е лицо | жактансың | жактансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | жактансыз | жактансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
жак-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | жагамын / жагам | жагасың | жагасыз | жагат | жагабыз | жагасыңар | жагасыздар | жагат / жагышат |
| Прошедшее определенное время | жактым | жактың | жактыңыз | жакты | жактык | жактыңар | жактыңыздар | жакты / жагышты |
| Прошедщее неопределенное время | жакканмын / жаккамын / жаккам | жаккансың | жаккансыз | жаккан | жакканбыз | жаккансыңар | жаккансыздар | жаккан |
| Прошедшее субъективное время | жагыптырмын / жагыпмын | жагыптырсың / жагыпсың | жагыптырсыз / жагыпсыз | жагыптыр | жагыптырбыз / жагыппыз | жагыптырсыңар / жагыпсыңар | жагыптырсыздар / жагыпсыздар | жагышыптыр / жагыптыр |
| Прошедшее длительное | жакчумун | жакчусуң | жакчусуз | жакчу | жакчубуз | жакчусуңар | жакчусуздар | жакчу |
| Неопределенное будущее время | жагармын | жагарсың | жагарсыз | жагар | жагарбыз | жагарсыңар | жагарсыздар | жагар |
| Условное наклонение | жаксам | жаксаң | жаксаңыз | жакса | жаксак | жаксаңар | жаксаңыздар | жакса / жагышса |
| Желательное наклонение | жаккым | жаккың | жаккыңыз | жаккысы | жаккыбыз | жаккыңар | жаккыңыздар | жаккысы |
| Повелительное наклонение | жагайын | жак | жагыңыз | жаксын | жагалы | жаккыла | жагыңыздар | жаксын |
| Наклонение намерения | жакмакчымын / жакмакмын | жакмакчысың / жакмаксың | жакмакчысыз / жакмаксыз | жакмакчы / жакмак | жакмакчыбыз / жакмакпыз | жакмакчысыңар / жакмаксыңар | жакмакчысыздар / жакмаксыздар | жакмакчы / жакмак |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | жакпаймын / жакпайм | жакпайсың | жакпайсыз | жакпайт | жакпайбыз | жакпайсыңар | жакпайсыздар | жакпайт / жагышпайт |
| Прошедшее определенное время | жакпадым | жакпадың | жакпадыңыз | жакпады | жакпадык | жакпадыңар | жакпадыңыздар | жакпады / жагышпады |
| Прошедщее неопределенное время | жакпаганмын | жакпагансың | жакпагансыз | жакпаган | жакпаганбыз | жакпагансыңар | жакпагансыздар | жакпаган |
| Прошедшее субъективное время | жакпаптырмын | жакпаптырсың | жакпаптырсыз | жакпаптыр | жакпаптырбыз | жакпаптырсыңар | жакпаптырсыздар | жакпаптыр |
| Неопределенное будущее время | жакпасмын | жакпассың | жакпассыз | жакпас | жакпаспыз | — | — | жакпас |
| Условное наклонение | жакпасам | жакпасаң | жакпасаңыз | жакпаса | жакпасак | жакпасаңар | жакпасаңыздар | жакпаса / жагышпаса |
| Повелительное наклонение | жакпайын | жакпа | жакпаңыз | жакпасын | жакпайлы | жакпагыла | жакпаңыздар | жакпасын |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | жагуу |
| -ыш | жагыш |
| -мак | жакмак |
| -май | жакмай |
| -баш | жакпаш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | жаккан |
| -ар | жагар |
| -бас | жакпас |
| -уучу | жагуучу |
| -чу | жакчу |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | жага |
| -ып | жагып |
| -ганы | жакканы |
| -ганча | жакканча |
| -гыча | жаккыча |
| -майынча | жакмайынча |