Морфология › жаңылыш
жаңылыш
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | жаңылыш | жаңылыштар |
| Родительный | жаңылыштын | жаңылыштардын |
| Дательный | жаңылышка | жаңылыштарга |
| Винительный | жаңылышты | жаңылыштарды |
| Местный | жаңылышта | жаңылыштарда |
| Исходный | жаңылыштан | жаңылыштардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | жаңылышым | жаңылыштарым |
| ты | жаңылышың | жаңылыштарың |
| Вы | жаңылышыңыз | жаңылыштарыңыз |
| он, она | жаңылышы | жаңылыштары |
| мы | жаңылышыбыз | жаңылыштарыбыз |
| вы | жаңылышыңар | жаңылыштарыңар |
| Вы (мн.) | жаңылышыңыздар | жаңылыштарыңыздар |
| они | жаңылышы | жаңылыштары |
| общая принадлежность (-ныкы) | жаңылыштыкы | жаңылыштардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жаңылышым | жаңылышың | жаңылышыңыз | жаңылышы | жаңылышыбыз | жаңылышыңар | жаңылышыңыздар | жаңылышы |
| Родительный | жаңылышымдын / жаңылышымын | жаңылышыңдын / жаңылышыңын | жаңылышыңыздын | жаңылышынын | жаңылышыбыздын | жаңылышыңардын | жаңылышыңыздардын | жаңылышынын |
| Дательный | жаңылышыма | жаңылышыңа | жаңылышыңызга | жаңылышына | жаңылышыбызга | жаңылышыңарга | жаңылышыңыздарга | жаңылышына |
| Винительный | жаңылышымды / жаңылышымы | жаңылышыңды / жаңылышыңы | жаңылышыңызды | жаңылышын | жаңылышыбызды | жаңылышыңарды | жаңылышыңыздарды | жаңылышын |
| Местный | жаңылышымда | жаңылышыңда | жаңылышыңызда | жаңылышында | жаңылышыбызда | жаңылышыңарда | жаңылышыңыздарда | жаңылышында |
| Исходный | жаңылышымдан / жаңылышыман | жаңылышыңдан / жаңылышыңан | жаңылышыңыздан | жаңылышынан | жаңылышыбыздан | жаңылышыңардан | жаңылышыңыздардан | жаңылышынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жаңылыштарым | жаңылыштарың | жаңылыштарыңыз | жаңылыштары | жаңылыштарыбыз | жаңылыштарыңар | жаңылыштарыңыздар | жаңылыштары |
| Родительный | жаңылыштарымдын / жаңылыштарымын | жаңылыштарыңдын / жаңылыштарыңын | жаңылыштарыңыздын | жаңылыштарынын | жаңылыштарыбыздын | жаңылыштарыңардын | жаңылыштарыңыздардын | жаңылыштарынын |
| Дательный | жаңылыштарыма | жаңылыштарыңа | жаңылыштарыңызга | жаңылыштарына | жаңылыштарыбызга | жаңылыштарыңарга | жаңылыштарыңыздарга | жаңылыштарына |
| Винительный | жаңылыштарымды / жаңылыштарымы | жаңылыштарыңды / жаңылыштарыңы | жаңылыштарыңызды | жаңылыштарын | жаңылыштарыбызды | жаңылыштарыңарды | жаңылыштарыңыздарды | жаңылыштарын |
| Местный | жаңылыштарымда | жаңылыштарыңда | жаңылыштарыңызда | жаңылыштарында | жаңылыштарыбызда | жаңылыштарыңарда | жаңылыштарыңыздарда | жаңылыштарында |
| Исходный | жаңылыштарымдан / жаңылыштарыман | жаңылыштарыңдан / жаңылыштарыңан | жаңылыштарыңыздан | жаңылыштарынан | жаңылыштарыбыздан | жаңылыштарыңардан | жаңылыштарыңыздардан | жаңылыштарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | жаңылышмын | жаңылышпыз |
| 2е лицо | жаңылышсың | жаңылышсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | жаңылышсыз | жаңылышсыздар |
| местный · 1е лицо | жаңылыштамын | жаңылыштабыз |
| местный · 2е лицо | жаңылыштасың | жаңылыштасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | жаңылыштасыз | жаңылыштасыздар |
| исходный · 1е лицо | жаңылыштанмын | жаңылыштанбыз |
| исходный · 2е лицо | жаңылыштансың | жаңылыштансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | жаңылыштансыз | жаңылыштансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | жаңылыш | жаңылыштар |
| Родительный | жаңылыштын | жаңылыштардын |
| Дательный | жаңылышка | жаңылыштарга |
| Винительный | жаңылышты | жаңылыштарды |
| Местный | жаңылышта | жаңылыштарда |
| Исходный | жаңылыштан | жаңылыштардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | жаңылышым | жаңылыштарым |
| ты | жаңылышың | жаңылыштарың |
| Вы | жаңылышыңыз | жаңылыштарыңыз |
| он, она | жаңылышы | жаңылыштары |
| мы | жаңылышыбыз | жаңылыштарыбыз |
| вы | жаңылышыңар | жаңылыштарыңар |
| Вы (мн.) | жаңылышыңыздар | жаңылыштарыңыздар |
| они | жаңылышы | жаңылыштары |
| общая принадлежность (-ныкы) | жаңылыштыкы | жаңылыштардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жаңылышым | жаңылышың | жаңылышыңыз | жаңылышы | жаңылышыбыз | жаңылышыңар | жаңылышыңыздар | жаңылышы |
| Родительный | жаңылышымдын / жаңылышымын | жаңылышыңдын / жаңылышыңын | жаңылышыңыздын | жаңылышынын | жаңылышыбыздын | жаңылышыңардын | жаңылышыңыздардын | жаңылышынын |
| Дательный | жаңылышыма | жаңылышыңа | жаңылышыңызга | жаңылышына | жаңылышыбызга | жаңылышыңарга | жаңылышыңыздарга | жаңылышына |
| Винительный | жаңылышымды / жаңылышымы | жаңылышыңды / жаңылышыңы | жаңылышыңызды | жаңылышын | жаңылышыбызды | жаңылышыңарды | жаңылышыңыздарды | жаңылышын |
| Местный | жаңылышымда | жаңылышыңда | жаңылышыңызда | жаңылышында | жаңылышыбызда | жаңылышыңарда | жаңылышыңыздарда | жаңылышында |
| Исходный | жаңылышымдан / жаңылышыман | жаңылышыңдан / жаңылышыңан | жаңылышыңыздан | жаңылышынан | жаңылышыбыздан | жаңылышыңардан | жаңылышыңыздардан | жаңылышынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жаңылыштарым | жаңылыштарың | жаңылыштарыңыз | жаңылыштары | жаңылыштарыбыз | жаңылыштарыңар | жаңылыштарыңыздар | жаңылыштары |
| Родительный | жаңылыштарымдын / жаңылыштарымын | жаңылыштарыңдын / жаңылыштарыңын | жаңылыштарыңыздын | жаңылыштарынын | жаңылыштарыбыздын | жаңылыштарыңардын | жаңылыштарыңыздардын | жаңылыштарынын |
| Дательный | жаңылыштарыма | жаңылыштарыңа | жаңылыштарыңызга | жаңылыштарына | жаңылыштарыбызга | жаңылыштарыңарга | жаңылыштарыңыздарга | жаңылыштарына |
| Винительный | жаңылыштарымды / жаңылыштарымы | жаңылыштарыңды / жаңылыштарыңы | жаңылыштарыңызды | жаңылыштарын | жаңылыштарыбызды | жаңылыштарыңарды | жаңылыштарыңыздарды | жаңылыштарын |
| Местный | жаңылыштарымда | жаңылыштарыңда | жаңылыштарыңызда | жаңылыштарында | жаңылыштарыбызда | жаңылыштарыңарда | жаңылыштарыңыздарда | жаңылыштарында |
| Исходный | жаңылыштарымдан / жаңылыштарыман | жаңылыштарыңдан / жаңылыштарыңан | жаңылыштарыңыздан | жаңылыштарынан | жаңылыштарыбыздан | жаңылыштарыңардан | жаңылыштарыңыздардан | жаңылыштарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | жаңылышмын | жаңылышпыз |
| 2е лицо | жаңылышсың | жаңылышсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | жаңылышсыз | жаңылышсыздар |
| местный · 1е лицо | жаңылыштамын | жаңылыштабыз |
| местный · 2е лицо | жаңылыштасың | жаңылыштасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | жаңылыштасыз | жаңылыштасыздар |
| исходный · 1е лицо | жаңылыштанмын | жаңылыштанбыз |
| исходный · 2е лицо | жаңылыштансың | жаңылыштансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | жаңылыштансыз | жаңылыштансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | жаңылышыраак |
жаңылыш-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | жаңылышамын / жаңылышам | жаңылышасың | жаңылышасыз | жаңылышат | жаңылышабыз | жаңылышасыңар | жаңылышасыздар | жаңылышышат / жаңылышат |
| Прошедшее определенное время | жаңылыштым | жаңылыштың | жаңылыштыңыз | жаңылышты | жаңылыштык | жаңылыштыңар | жаңылыштыңыздар | жаңылышышты / жаңылышты |
| Прошедщее неопределенное время | жаңылышканмын / жаңылышкамын / жаңылышкам | жаңылышкансың | жаңылышкансыз | жаңылышкан | жаңылышканбыз | жаңылышкансыңар | жаңылышкансыздар | жаңылышкан |
| Прошедшее субъективное время | жаңылышыптырмын / жаңылышыпмын | жаңылышыптырсың / жаңылышыпсың | жаңылышыптырсыз / жаңылышыпсыз | жаңылышыптыр | жаңылышыптырбыз / жаңылышыппыз | жаңылышыптырсыңар / жаңылышыпсыңар | жаңылышыптырсыздар / жаңылышыпсыздар | жаңылышышыптыр / жаңылышыптыр |
| Прошедшее длительное | жаңылышчумун | жаңылышчусуң | жаңылышчусуз | жаңылышчу | жаңылышчубуз | жаңылышчусуңар | жаңылышчусуздар | жаңылышчу |
| Неопределенное будущее время | жаңылышармын | жаңылышарсың | жаңылышарсыз | жаңылышар | жаңылышарбыз | жаңылышарсыңар | жаңылышарсыздар | жаңылышар |
| Условное наклонение | жаңылышсам | жаңылышсаң | жаңылышсаңыз | жаңылышса | жаңылышсак | жаңылышсаңар | жаңылышсаңыздар | жаңылышышса / жаңылышса |
| Желательное наклонение | жаңылышкым | жаңылышкың | жаңылышкыңыз | жаңылышкысы | жаңылышкыбыз | жаңылышкыңар | жаңылышкыңыздар | жаңылышкысы |
| Повелительное наклонение | жаңылышайын | жаңылыш | жаңылышыңыз | жаңылышсын | жаңылышалы | жаңылышкыла | жаңылышыңыздар | жаңылышсын |
| Наклонение намерения | жаңылышмакчымын / жаңылышмакмын | жаңылышмакчысың / жаңылышмаксың | жаңылышмакчысыз / жаңылышмаксыз | жаңылышмакчы / жаңылышмак | жаңылышмакчыбыз / жаңылышмакпыз | жаңылышмакчысыңар / жаңылышмаксыңар | жаңылышмакчысыздар / жаңылышмаксыздар | жаңылышмакчы / жаңылышмак |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | жаңылышпаймын / жаңылышпайм | жаңылышпайсың | жаңылышпайсыз | жаңылышпайт | жаңылышпайбыз | жаңылышпайсыңар | жаңылышпайсыздар | жаңылышышпайт / жаңылышпайт |
| Прошедшее определенное время | жаңылышпадым | жаңылышпадың | жаңылышпадыңыз | жаңылышпады | жаңылышпадык | жаңылышпадыңар | жаңылышпадыңыздар | жаңылышышпады / жаңылышпады |
| Прошедщее неопределенное время | жаңылышпаганмын | жаңылышпагансың | жаңылышпагансыз | жаңылышпаган | жаңылышпаганбыз | жаңылышпагансыңар | жаңылышпагансыздар | жаңылышпаган |
| Прошедшее субъективное время | жаңылышпаптырмын | жаңылышпаптырсың | жаңылышпаптырсыз | жаңылышпаптыр | жаңылышпаптырбыз | жаңылышпаптырсыңар | жаңылышпаптырсыздар | жаңылышпаптыр |
| Неопределенное будущее время | жаңылышпасмын | жаңылышпассың | жаңылышпассыз | жаңылышпас | жаңылышпаспыз | — | — | жаңылышпас |
| Условное наклонение | жаңылышпасам | жаңылышпасаң | жаңылышпасаңыз | жаңылышпаса | жаңылышпасак | жаңылышпасаңар | жаңылышпасаңыздар | жаңылышышпаса / жаңылышпаса |
| Повелительное наклонение | жаңылышпайын | жаңылышпа | жаңылышпаңыз | жаңылышпасын | жаңылышпайлы | жаңылышпагыла | жаңылышпаңыздар | жаңылышпасын |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | жаңылышуу |
| -ыш | жаңылышыш |
| -мак | жаңылышмак |
| -май | жаңылышмай |
| -баш | жаңылышпаш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | жаңылышкан |
| -ар | жаңылышар |
| -бас | жаңылышпас |
| -уучу | жаңылышуучу |
| -чу | жаңылышчу |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | жаңылыша |
| -ып | жаңылышып |
| -ганы | жаңылышканы |
| -ганча | жаңылышканча |
| -гыча | жаңылышкыча |
| -майынча | жаңылышмайынча |