Морфология › жайында
жайында
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | жайында | жайындалар |
| Родительный | жайынданын | жайындалардын |
| Дательный | жайындага | жайындаларга |
| Винительный | жайынданы | жайындаларды |
| Местный | жайындада | жайындаларда |
| Исходный | жайындадан | жайындалардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | жайындам | жайындаларым |
| ты | жайындаң | жайындаларың |
| Вы | жайындаңыз | жайындаларыңыз |
| он, она | жайындасы | жайындалары |
| мы | жайындабыз | жайындаларыбыз |
| вы | жайындаңар | жайындаларыңар |
| Вы (мн.) | жайындаңыздар | жайындаларыңыздар |
| они | жайындасы | жайындалары |
| общая принадлежность (-ныкы) | жайынданыкы | жайындалардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жайындам | жайындаң | жайындаңыз | жайындасы | жайындабыз | жайындаңар | жайындаңыздар | жайындасы |
| Родительный | жайындамдын / жайындамын | жайындаңдын / жайындаңын | жайындаңыздын | жайындасынын | жайындабыздын | жайындаңардын | жайындаңыздардын | жайындасынын |
| Дательный | жайындама | жайындаңа | жайындаңызга | жайындасына | жайындабызга | жайындаңарга | жайындаңыздарга | жайындасына |
| Винительный | жайындамды / жайындамы | жайындаңды / жайындаңы | жайындаңызды | жайындасын | жайындабызды | жайындаңарды | жайындаңыздарды | жайындасын |
| Местный | жайындамда | жайындаңда | жайындаңызда | жайындасында | жайындабызда | жайындаңарда | жайындаңыздарда | жайындасында |
| Исходный | жайындамдан / жайындаман | жайындаңдан / жайындаңан | жайындаңыздан | жайындасынан | жайындабыздан | жайындаңардан | жайындаңыздардан | жайындасынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жайындаларым | жайындаларың | жайындаларыңыз | жайындалары | жайындаларыбыз | жайындаларыңар | жайындаларыңыздар | жайындалары |
| Родительный | жайындаларымдын / жайындаларымын | жайындаларыңдын / жайындаларыңын | жайындаларыңыздын | жайындаларынын | жайындаларыбыздын | жайындаларыңардын | жайындаларыңыздардын | жайындаларынын |
| Дательный | жайындаларыма | жайындаларыңа | жайындаларыңызга | жайындаларына | жайындаларыбызга | жайындаларыңарга | жайындаларыңыздарга | жайындаларына |
| Винительный | жайындаларымды / жайындаларымы | жайындаларыңды / жайындаларыңы | жайындаларыңызды | жайындаларын | жайындаларыбызды | жайындаларыңарды | жайындаларыңыздарды | жайындаларын |
| Местный | жайындаларымда | жайындаларыңда | жайындаларыңызда | жайындаларында | жайындаларыбызда | жайындаларыңарда | жайындаларыңыздарда | жайындаларында |
| Исходный | жайындаларымдан / жайындаларыман | жайындаларыңдан / жайындаларыңан | жайындаларыңыздан | жайындаларынан | жайындаларыбыздан | жайындаларыңардан | жайындаларыңыздардан | жайындаларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | жайындамын | жайындабыз |
| 2е лицо | жайындасың | жайындасыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | жайындасыз | жайындасыздар |
| местный · 1е лицо | жайындадамын | жайындадабыз |
| местный · 2е лицо | жайындадасың | жайындадасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | жайындадасыз | жайындадасыздар |
| исходный · 1е лицо | жайындаданмын | жайындаданбыз |
| исходный · 2е лицо | жайындадансың | жайындадансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | жайындадансыз | жайындадансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | жайында | жайындалар |
| Родительный | жайынданын | жайындалардын |
| Дательный | жайындага | жайындаларга |
| Винительный | жайынданы | жайындаларды |
| Местный | жайындада | жайындаларда |
| Исходный | жайындадан | жайындалардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | жайындам | жайындаларым |
| ты | жайындаң | жайындаларың |
| Вы | жайындаңыз | жайындаларыңыз |
| он, она | жайындасы | жайындалары |
| мы | жайындабыз | жайындаларыбыз |
| вы | жайындаңар | жайындаларыңар |
| Вы (мн.) | жайындаңыздар | жайындаларыңыздар |
| они | жайындасы | жайындалары |
| общая принадлежность (-ныкы) | жайынданыкы | жайындалардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жайындам | жайындаң | жайындаңыз | жайындасы | жайындабыз | жайындаңар | жайындаңыздар | жайындасы |
| Родительный | жайындамдын / жайындамын | жайындаңдын / жайындаңын | жайындаңыздын | жайындасынын | жайындабыздын | жайындаңардын | жайындаңыздардын | жайындасынын |
| Дательный | жайындама | жайындаңа | жайындаңызга | жайындасына | жайындабызга | жайындаңарга | жайындаңыздарга | жайындасына |
| Винительный | жайындамды / жайындамы | жайындаңды / жайындаңы | жайындаңызды | жайындасын | жайындабызды | жайындаңарды | жайындаңыздарды | жайындасын |
| Местный | жайындамда | жайындаңда | жайындаңызда | жайындасында | жайындабызда | жайындаңарда | жайындаңыздарда | жайындасында |
| Исходный | жайындамдан / жайындаман | жайындаңдан / жайындаңан | жайындаңыздан | жайындасынан | жайындабыздан | жайындаңардан | жайындаңыздардан | жайындасынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жайындаларым | жайындаларың | жайындаларыңыз | жайындалары | жайындаларыбыз | жайындаларыңар | жайындаларыңыздар | жайындалары |
| Родительный | жайындаларымдын / жайындаларымын | жайындаларыңдын / жайындаларыңын | жайындаларыңыздын | жайындаларынын | жайындаларыбыздын | жайындаларыңардын | жайындаларыңыздардын | жайындаларынын |
| Дательный | жайындаларыма | жайындаларыңа | жайындаларыңызга | жайындаларына | жайындаларыбызга | жайындаларыңарга | жайындаларыңыздарга | жайындаларына |
| Винительный | жайындаларымды / жайындаларымы | жайындаларыңды / жайындаларыңы | жайындаларыңызды | жайындаларын | жайындаларыбызды | жайындаларыңарды | жайындаларыңыздарды | жайындаларын |
| Местный | жайындаларымда | жайындаларыңда | жайындаларыңызда | жайындаларында | жайындаларыбызда | жайындаларыңарда | жайындаларыңыздарда | жайындаларында |
| Исходный | жайындаларымдан / жайындаларыман | жайындаларыңдан / жайындаларыңан | жайындаларыңыздан | жайындаларынан | жайындаларыбыздан | жайындаларыңардан | жайындаларыңыздардан | жайындаларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | жайындамын | жайындабыз |
| 2е лицо | жайындасың | жайындасыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | жайындасыз | жайындасыздар |
| местный · 1е лицо | жайындадамын | жайындадабыз |
| местный · 2е лицо | жайындадасың | жайындадасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | жайындадасыз | жайындадасыздар |
| исходный · 1е лицо | жайындаданмын | жайындаданбыз |
| исходный · 2е лицо | жайындадансың | жайындадансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | жайындадансыз | жайындадансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | жайындараак |