Морфология › жүрмө
жүрмө
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | жүрмө | жүрмөлөр |
| Родительный | жүрмөнүн | жүрмөлөрдүн |
| Дательный | жүрмөгө | жүрмөлөргө |
| Винительный | жүрмөнү | жүрмөлөрдү |
| Местный | жүрмөдө | жүрмөлөрдө |
| Исходный | жүрмөдөн | жүрмөлөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | жүрмөм | жүрмөлөрүм |
| ты | жүрмөң | жүрмөлөрүң |
| Вы | жүрмөңүз | жүрмөлөрүңүз |
| он, она | жүрмөсү | жүрмөлөрү |
| мы | жүрмөбүз | жүрмөлөрүбүз |
| вы | жүрмөңөр | жүрмөлөрүңөр |
| Вы (мн.) | жүрмөңүздөр | жүрмөлөрүңүздөр |
| они | жүрмөсү | жүрмөлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | жүрмөнүкү | жүрмөлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жүрмөм | жүрмөң | жүрмөңүз | жүрмөсү | жүрмөбүз | жүрмөңөр | жүрмөңүздөр | жүрмөсү |
| Родительный | жүрмөмдүн / жүрмөмүн | жүрмөңдүн / жүрмөңүн | жүрмөңүздүн | жүрмөсүнүн | жүрмөбүздүн | жүрмөңөрдүн | жүрмөңүздөрдүн | жүрмөсүнүн |
| Дательный | жүрмөмө | жүрмөңө | жүрмөңүзгө | жүрмөсүнө | жүрмөбүзгө | жүрмөңөргө | жүрмөңүздөргө | жүрмөсүнө |
| Винительный | жүрмөмдү / жүрмөмү | жүрмөңдү / жүрмөңү | жүрмөңүздү | жүрмөсүн | жүрмөбүздү | жүрмөңөрдү | жүрмөңүздөрдү | жүрмөсүн |
| Местный | жүрмөмдө | жүрмөңдө | жүрмөңүздө | жүрмөсүндө | жүрмөбүздө | жүрмөңөрдө | жүрмөңүздөрдө | жүрмөсүндө |
| Исходный | жүрмөмдөн / жүрмөмөн | жүрмөңдөн / жүрмөңөн | жүрмөңүздөн | жүрмөсүнөн | жүрмөбүздөн | жүрмөңөрдөн | жүрмөңүздөрдөн | жүрмөсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жүрмөлөрүм | жүрмөлөрүң | жүрмөлөрүңүз | жүрмөлөрү | жүрмөлөрүбүз | жүрмөлөрүңөр | жүрмөлөрүңүздөр | жүрмөлөрү |
| Родительный | жүрмөлөрүмдүн / жүрмөлөрүмүн | жүрмөлөрүңдүн / жүрмөлөрүңүн | жүрмөлөрүңүздүн | жүрмөлөрүнүн | жүрмөлөрүбүздүн | жүрмөлөрүңөрдүн | жүрмөлөрүңүздөрдүн | жүрмөлөрүнүн |
| Дательный | жүрмөлөрүмө | жүрмөлөрүңө | жүрмөлөрүңүзгө | жүрмөлөрүнө | жүрмөлөрүбүзгө | жүрмөлөрүңөргө | жүрмөлөрүңүздөргө | жүрмөлөрүнө |
| Винительный | жүрмөлөрүмдү / жүрмөлөрүмү | жүрмөлөрүңдү / жүрмөлөрүңү | жүрмөлөрүңүздү | жүрмөлөрүн | жүрмөлөрүбүздү | жүрмөлөрүңөрдү | жүрмөлөрүңүздөрдү | жүрмөлөрүн |
| Местный | жүрмөлөрүмдө | жүрмөлөрүңдө | жүрмөлөрүңүздө | жүрмөлөрүндө | жүрмөлөрүбүздө | жүрмөлөрүңөрдө | жүрмөлөрүңүздөрдө | жүрмөлөрүндө |
| Исходный | жүрмөлөрүмдөн / жүрмөлөрүмөн | жүрмөлөрүңдөн / жүрмөлөрүңөн | жүрмөлөрүңүздөн | жүрмөлөрүнөн | жүрмөлөрүбүздөн | жүрмөлөрүңөрдөн | жүрмөлөрүңүздөрдөн | жүрмөлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | жүрмөмүн | жүрмөбүз |
| 2е лицо | жүрмөсүң | жүрмөсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | жүрмөсүз | жүрмөсүздөр |
| местный · 1е лицо | жүрмөдөмүн | жүрмөдөбүз |
| местный · 2е лицо | жүрмөдөсүң | жүрмөдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | жүрмөдөсүз | жүрмөдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | жүрмөдөнмүн | жүрмөдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | жүрмөдөнсүң | жүрмөдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | жүрмөдөнсүз | жүрмөдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | жүрмө | жүрмөлөр |
| Родительный | жүрмөнүн | жүрмөлөрдүн |
| Дательный | жүрмөгө | жүрмөлөргө |
| Винительный | жүрмөнү | жүрмөлөрдү |
| Местный | жүрмөдө | жүрмөлөрдө |
| Исходный | жүрмөдөн | жүрмөлөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | жүрмөм | жүрмөлөрүм |
| ты | жүрмөң | жүрмөлөрүң |
| Вы | жүрмөңүз | жүрмөлөрүңүз |
| он, она | жүрмөсү | жүрмөлөрү |
| мы | жүрмөбүз | жүрмөлөрүбүз |
| вы | жүрмөңөр | жүрмөлөрүңөр |
| Вы (мн.) | жүрмөңүздөр | жүрмөлөрүңүздөр |
| они | жүрмөсү | жүрмөлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | жүрмөнүкү | жүрмөлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жүрмөм | жүрмөң | жүрмөңүз | жүрмөсү | жүрмөбүз | жүрмөңөр | жүрмөңүздөр | жүрмөсү |
| Родительный | жүрмөмдүн / жүрмөмүн | жүрмөңдүн / жүрмөңүн | жүрмөңүздүн | жүрмөсүнүн | жүрмөбүздүн | жүрмөңөрдүн | жүрмөңүздөрдүн | жүрмөсүнүн |
| Дательный | жүрмөмө | жүрмөңө | жүрмөңүзгө | жүрмөсүнө | жүрмөбүзгө | жүрмөңөргө | жүрмөңүздөргө | жүрмөсүнө |
| Винительный | жүрмөмдү / жүрмөмү | жүрмөңдү / жүрмөңү | жүрмөңүздү | жүрмөсүн | жүрмөбүздү | жүрмөңөрдү | жүрмөңүздөрдү | жүрмөсүн |
| Местный | жүрмөмдө | жүрмөңдө | жүрмөңүздө | жүрмөсүндө | жүрмөбүздө | жүрмөңөрдө | жүрмөңүздөрдө | жүрмөсүндө |
| Исходный | жүрмөмдөн / жүрмөмөн | жүрмөңдөн / жүрмөңөн | жүрмөңүздөн | жүрмөсүнөн | жүрмөбүздөн | жүрмөңөрдөн | жүрмөңүздөрдөн | жүрмөсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жүрмөлөрүм | жүрмөлөрүң | жүрмөлөрүңүз | жүрмөлөрү | жүрмөлөрүбүз | жүрмөлөрүңөр | жүрмөлөрүңүздөр | жүрмөлөрү |
| Родительный | жүрмөлөрүмдүн / жүрмөлөрүмүн | жүрмөлөрүңдүн / жүрмөлөрүңүн | жүрмөлөрүңүздүн | жүрмөлөрүнүн | жүрмөлөрүбүздүн | жүрмөлөрүңөрдүн | жүрмөлөрүңүздөрдүн | жүрмөлөрүнүн |
| Дательный | жүрмөлөрүмө | жүрмөлөрүңө | жүрмөлөрүңүзгө | жүрмөлөрүнө | жүрмөлөрүбүзгө | жүрмөлөрүңөргө | жүрмөлөрүңүздөргө | жүрмөлөрүнө |
| Винительный | жүрмөлөрүмдү / жүрмөлөрүмү | жүрмөлөрүңдү / жүрмөлөрүңү | жүрмөлөрүңүздү | жүрмөлөрүн | жүрмөлөрүбүздү | жүрмөлөрүңөрдү | жүрмөлөрүңүздөрдү | жүрмөлөрүн |
| Местный | жүрмөлөрүмдө | жүрмөлөрүңдө | жүрмөлөрүңүздө | жүрмөлөрүндө | жүрмөлөрүбүздө | жүрмөлөрүңөрдө | жүрмөлөрүңүздөрдө | жүрмөлөрүндө |
| Исходный | жүрмөлөрүмдөн / жүрмөлөрүмөн | жүрмөлөрүңдөн / жүрмөлөрүңөн | жүрмөлөрүңүздөн | жүрмөлөрүнөн | жүрмөлөрүбүздөн | жүрмөлөрүңөрдөн | жүрмөлөрүңүздөрдөн | жүрмөлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | жүрмөмүн | жүрмөбүз |
| 2е лицо | жүрмөсүң | жүрмөсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | жүрмөсүз | жүрмөсүздөр |
| местный · 1е лицо | жүрмөдөмүн | жүрмөдөбүз |
| местный · 2е лицо | жүрмөдөсүң | жүрмөдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | жүрмөдөсүз | жүрмөдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | жүрмөдөнмүн | жүрмөдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | жүрмөдөнсүң | жүрмөдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | жүрмөдөнсүз | жүрмөдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | жүрмөрөөк |