Морфология › жүз
жүз
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | жүз | жүздөр |
| Родительный | жүздүн | жүздөрдүн |
| Дательный | жүзгө | жүздөргө |
| Винительный | жүздү | жүздөрдү |
| Местный | жүздө | жүздөрдө |
| Исходный | жүздөн | жүздөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | жүзүм | жүздөрүм |
| ты | жүзүң | жүздөрүң |
| Вы | жүзүңүз | жүздөрүңүз |
| он, она | жүзү | жүздөрү |
| мы | жүзүбүз | жүздөрүбүз |
| вы | жүзүңөр | жүздөрүңөр |
| Вы (мн.) | жүзүңүздөр | жүздөрүңүздөр |
| они | жүзү | жүздөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | жүздүкү | жүздөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жүзүм | жүзүң | жүзүңүз | жүзү | жүзүбүз | жүзүңөр | жүзүңүздөр | жүзү |
| Родительный | жүзүмдүн / жүзүмүн | жүзүңдүн / жүзүңүн | жүзүңүздүн | жүзүнүн | жүзүбүздүн | жүзүңөрдүн | жүзүңүздөрдүн | жүзүнүн |
| Дательный | жүзүмө | жүзүңө | жүзүңүзгө | жүзүнө | жүзүбүзгө | жүзүңөргө | жүзүңүздөргө | жүзүнө |
| Винительный | жүзүмдү / жүзүмү | жүзүңдү / жүзүңү | жүзүңүздү | жүзүн | жүзүбүздү | жүзүңөрдү | жүзүңүздөрдү | жүзүн |
| Местный | жүзүмдө | жүзүңдө | жүзүңүздө | жүзүндө | жүзүбүздө | жүзүңөрдө | жүзүңүздөрдө | жүзүндө |
| Исходный | жүзүмдөн / жүзүмөн | жүзүңдөн / жүзүңөн | жүзүңүздөн | жүзүнөн | жүзүбүздөн | жүзүңөрдөн | жүзүңүздөрдөн | жүзүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жүздөрүм | жүздөрүң | жүздөрүңүз | жүздөрү | жүздөрүбүз | жүздөрүңөр | жүздөрүңүздөр | жүздөрү |
| Родительный | жүздөрүмдүн / жүздөрүмүн | жүздөрүңдүн / жүздөрүңүн | жүздөрүңүздүн | жүздөрүнүн | жүздөрүбүздүн | жүздөрүңөрдүн | жүздөрүңүздөрдүн | жүздөрүнүн |
| Дательный | жүздөрүмө | жүздөрүңө | жүздөрүңүзгө | жүздөрүнө | жүздөрүбүзгө | жүздөрүңөргө | жүздөрүңүздөргө | жүздөрүнө |
| Винительный | жүздөрүмдү / жүздөрүмү | жүздөрүңдү / жүздөрүңү | жүздөрүңүздү | жүздөрүн | жүздөрүбүздү | жүздөрүңөрдү | жүздөрүңүздөрдү | жүздөрүн |
| Местный | жүздөрүмдө | жүздөрүңдө | жүздөрүңүздө | жүздөрүндө | жүздөрүбүздө | жүздөрүңөрдө | жүздөрүңүздөрдө | жүздөрүндө |
| Исходный | жүздөрүмдөн / жүздөрүмөн | жүздөрүңдөн / жүздөрүңөн | жүздөрүңүздөн | жүздөрүнөн | жүздөрүбүздөн | жүздөрүңөрдөн | жүздөрүңүздөрдөн | жүздөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | жүзмүн | жүзбүз |
| 2е лицо | жүзсүң | жүзсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | жүзсүз | жүзсүздөр |
| местный · 1е лицо | жүздөмүн | жүздөбүз |
| местный · 2е лицо | жүздөсүң | жүздөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | жүздөсүз | жүздөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | жүздөнмүн | жүздөнбүз |
| исходный · 2е лицо | жүздөнсүң | жүздөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | жүздөнсүз | жүздөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | жүз | жүздөр |
| Родительный | жүздүн | жүздөрдүн |
| Дательный | жүзгө | жүздөргө |
| Винительный | жүздү | жүздөрдү |
| Местный | жүздө | жүздөрдө |
| Исходный | жүздөн | жүздөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | жүзүм | жүздөрүм |
| ты | жүзүң | жүздөрүң |
| Вы | жүзүңүз | жүздөрүңүз |
| он, она | жүзү | жүздөрү |
| мы | жүзүбүз | жүздөрүбүз |
| вы | жүзүңөр | жүздөрүңөр |
| Вы (мн.) | жүзүңүздөр | жүздөрүңүздөр |
| они | жүзү | жүздөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | жүздүкү | жүздөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жүзүм | жүзүң | жүзүңүз | жүзү | жүзүбүз | жүзүңөр | жүзүңүздөр | жүзү |
| Родительный | жүзүмдүн / жүзүмүн | жүзүңдүн / жүзүңүн | жүзүңүздүн | жүзүнүн | жүзүбүздүн | жүзүңөрдүн | жүзүңүздөрдүн | жүзүнүн |
| Дательный | жүзүмө | жүзүңө | жүзүңүзгө | жүзүнө | жүзүбүзгө | жүзүңөргө | жүзүңүздөргө | жүзүнө |
| Винительный | жүзүмдү / жүзүмү | жүзүңдү / жүзүңү | жүзүңүздү | жүзүн | жүзүбүздү | жүзүңөрдү | жүзүңүздөрдү | жүзүн |
| Местный | жүзүмдө | жүзүңдө | жүзүңүздө | жүзүндө | жүзүбүздө | жүзүңөрдө | жүзүңүздөрдө | жүзүндө |
| Исходный | жүзүмдөн / жүзүмөн | жүзүңдөн / жүзүңөн | жүзүңүздөн | жүзүнөн | жүзүбүздөн | жүзүңөрдөн | жүзүңүздөрдөн | жүзүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жүздөрүм | жүздөрүң | жүздөрүңүз | жүздөрү | жүздөрүбүз | жүздөрүңөр | жүздөрүңүздөр | жүздөрү |
| Родительный | жүздөрүмдүн / жүздөрүмүн | жүздөрүңдүн / жүздөрүңүн | жүздөрүңүздүн | жүздөрүнүн | жүздөрүбүздүн | жүздөрүңөрдүн | жүздөрүңүздөрдүн | жүздөрүнүн |
| Дательный | жүздөрүмө | жүздөрүңө | жүздөрүңүзгө | жүздөрүнө | жүздөрүбүзгө | жүздөрүңөргө | жүздөрүңүздөргө | жүздөрүнө |
| Винительный | жүздөрүмдү / жүздөрүмү | жүздөрүңдү / жүздөрүңү | жүздөрүңүздү | жүздөрүн | жүздөрүбүздү | жүздөрүңөрдү | жүздөрүңүздөрдү | жүздөрүн |
| Местный | жүздөрүмдө | жүздөрүңдө | жүздөрүңүздө | жүздөрүндө | жүздөрүбүздө | жүздөрүңөрдө | жүздөрүңүздөрдө | жүздөрүндө |
| Исходный | жүздөрүмдөн / жүздөрүмөн | жүздөрүңдөн / жүздөрүңөн | жүздөрүңүздөн | жүздөрүнөн | жүздөрүбүздөн | жүздөрүңөрдөн | жүздөрүңүздөрдөн | жүздөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | жүзмүн | жүзбүз |
| 2е лицо | жүзсүң | жүзсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | жүзсүз | жүзсүздөр |
| местный · 1е лицо | жүздөмүн | жүздөбүз |
| местный · 2е лицо | жүздөсүң | жүздөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | жүздөсүз | жүздөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | жүздөнмүн | жүздөнбүз |
| исходный · 2е лицо | жүздөнсүң | жүздөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | жүздөнсүз | жүздөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.