Морфология › жууш
жууш
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | жууш | жууштар |
| Родительный | жууштун | жууштардын |
| Дательный | жуушка | жууштарга |
| Винительный | жуушту | жууштарды |
| Местный | жуушта | жууштарда |
| Исходный | жууштан | жууштардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | жуушум | жууштарым |
| ты | жуушуң | жууштарың |
| Вы | жуушуңуз | жууштарыңыз |
| он, она | жуушу | жууштары |
| мы | жуушубуз | жууштарыбыз |
| вы | жуушуңар | жууштарыңар |
| Вы (мн.) | жуушуңуздар | жууштарыңыздар |
| они | жуушу | жууштары |
| общая принадлежность (-ныкы) | жууштуку | жууштардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жуушум | жуушуң | жуушуңуз | жуушу | жуушубуз | жуушуңар | жуушуңуздар | жуушу |
| Родительный | жуушумдун / жуушумун | жуушуңдун / жуушуңун | жуушуңуздун | жуушунун | жуушубуздун | жуушуңардын | жуушуңуздардын | жуушунун |
| Дательный | жуушума | жуушуңа | жуушуңузга | жуушуна | жуушубузга | жуушуңарга | жуушуңуздарга | жуушуна |
| Винительный | жуушумду / жуушуму | жуушуңду / жуушуңу | жуушуңузду | жуушун | жуушубузду | жуушуңарды | жуушуңуздарды | жуушун |
| Местный | жуушумда | жуушуңда | жуушуңузда | жуушунда | жуушубузда | жуушуңарда | жуушуңуздарда | жуушунда |
| Исходный | жуушумдан / жуушуман | жуушуңдан / жуушуңан | жуушуңуздан | жуушунан | жуушубуздан | жуушуңардан | жуушуңуздардан | жуушунан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | жууштарым | жууштарың | жууштарыңыз | жууштары | жууштарыбыз | жууштарыңар | жууштарыңыздар | жууштары |
| Родительный | жууштарымдын / жууштарымын | жууштарыңдын / жууштарыңын | жууштарыңыздын | жууштарынын | жууштарыбыздын | жууштарыңардын | жууштарыңыздардын | жууштарынын |
| Дательный | жууштарыма | жууштарыңа | жууштарыңызга | жууштарына | жууштарыбызга | жууштарыңарга | жууштарыңыздарга | жууштарына |
| Винительный | жууштарымды / жууштарымы | жууштарыңды / жууштарыңы | жууштарыңызды | жууштарын | жууштарыбызды | жууштарыңарды | жууштарыңыздарды | жууштарын |
| Местный | жууштарымда | жууштарыңда | жууштарыңызда | жууштарында | жууштарыбызда | жууштарыңарда | жууштарыңыздарда | жууштарында |
| Исходный | жууштарымдан / жууштарыман | жууштарыңдан / жууштарыңан | жууштарыңыздан | жууштарынан | жууштарыбыздан | жууштарыңардан | жууштарыңыздардан | жууштарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | жуушмун | жуушпуз |
| 2е лицо | жуушсуң | жуушсуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | жуушсуз | жуушсуздар |
| местный · 1е лицо | жууштамын | жууштабыз |
| местный · 2е лицо | жууштасың | жууштасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | жууштасыз | жууштасыздар |
| исходный · 1е лицо | жууштанмын | жууштанбыз |
| исходный · 2е лицо | жууштансың | жууштансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | жууштансыз | жууштансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
жууш-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | жуушамын / жуушам | жуушасың | жуушасыз | жуушат | жуушабыз | жуушасыңар | жуушасыздар | жуушушат / жуушат |
| Прошедшее определенное время | жууштум | жууштуң | жууштуңуз | жуушту | жууштук | жууштуңар | жууштуңуздар | жуушту / жуушушту |
| Прошедщее неопределенное время | жуушканмын / жуушкамын / жуушкам | жуушкансың | жуушкансыз | жуушкан | жуушканбыз | жуушкансыңар | жуушкансыздар | жуушкан |
| Прошедшее субъективное время | жуушуптурмун / жуушупмун | жуушуптурсуң / жуушупсуң | жуушуптурсуз / жуушупсуз | жуушуптур | жуушуптурбуз / жуушуппуз | жуушуптурсуңар / жуушупсуңар | жуушуптурсуздар / жуушупсуздар | жуушушуптур / жуушуптур |
| Прошедшее длительное | жуушчумун | жуушчусуң | жуушчусуз | жуушчу | жуушчубуз | жуушчусуңар | жуушчусуздар | жуушчу |
| Неопределенное будущее время | жуушармын | жуушарсың | жуушарсыз | жуушар | жуушарбыз | жуушарсыңар | жуушарсыздар | жуушар |
| Условное наклонение | жуушсам | жуушсаң | жуушсаңыз | жуушса | жуушсак | жуушсаңар | жуушсаңыздар | жуушушса / жуушса |
| Желательное наклонение | жуушкум | жуушкуң | жуушкуңуз | жуушкусу | жуушкубуз | жуушкуңар | жуушкуңуздар | жуушкусу |
| Повелительное наклонение | жуушайын | жууш | жуушуңуз | жуушсун | жуушалы | жуушкула | жуушуңуздар | жуушсун |
| Наклонение намерения | жуушмакчымын / жуушмакмын | жуушмакчысың / жуушмаксың | жуушмакчысыз / жуушмаксыз | жуушмакчы / жуушмак | жуушмакчыбыз / жуушмакпыз | жуушмакчысыңар / жуушмаксыңар | жуушмакчысыздар / жуушмаксыздар | жуушмакчы / жуушмак |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | жуушпаймын / жуушпайм | жуушпайсың | жуушпайсыз | жуушпайт | жуушпайбыз | жуушпайсыңар | жуушпайсыздар | жуушушпайт / жуушпайт |
| Прошедшее определенное время | жуушпадым | жуушпадың | жуушпадыңыз | жуушпады | жуушпадык | жуушпадыңар | жуушпадыңыздар | жуушушпады / жуушпады |
| Прошедщее неопределенное время | жуушпаганмын | жуушпагансың | жуушпагансыз | жуушпаган | жуушпаганбыз | жуушпагансыңар | жуушпагансыздар | жуушпаган |
| Прошедшее субъективное время | жуушпаптырмын | жуушпаптырсың | жуушпаптырсыз | жуушпаптыр | жуушпаптырбыз | жуушпаптырсыңар | жуушпаптырсыздар | жуушпаптыр |
| Неопределенное будущее время | жуушпасмын | жуушпассың | жуушпассыз | жуушпас | жуушпаспыз | — | — | жуушпас |
| Условное наклонение | жуушпасам | жуушпасаң | жуушпасаңыз | жуушпаса | жуушпасак | жуушпасаңар | жуушпасаңыздар | жуушушпаса / жуушпаса |
| Повелительное наклонение | жуушпайын | жуушпа | жуушпаңыз | жуушпасын | жуушпайлы | жуушпагыла | жуушпаңыздар | жуушпасын |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | жуушуу |
| -ыш | жуушуш |
| -мак | жуушмак |
| -май | жуушмай |
| -баш | жуушпаш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | жуушкан |
| -ар | жуушар |
| -бас | жуушпас |
| -уучу | жуушуучу |
| -чу | жуушчу |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | жууша |
| -ып | жуушуп |
| -ганы | жуушканы |
| -ганча | жуушканча |
| -гыча | жуушкуча |
| -майынча | жуушмайынча |