Морфология › кеңейтүү
кеңейтүү
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | кеңейтүү | кеңейтүүлөр |
| Родительный | кеңейтүүнүн | кеңейтүүлөрдүн |
| Дательный | кеңейтүүгө | кеңейтүүлөргө |
| Винительный | кеңейтүүнү | кеңейтүүлөрдү |
| Местный | кеңейтүүдө | кеңейтүүлөрдө |
| Исходный | кеңейтүүдөн | кеңейтүүлөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | кеңейтүүм | кеңейтүүлөрүм |
| ты | кеңейтүүң | кеңейтүүлөрүң |
| Вы | кеңейтүүңүз | кеңейтүүлөрүңүз |
| он, она | кеңейтүүсү | кеңейтүүлөрү |
| мы | кеңейтүүбүз | кеңейтүүлөрүбүз |
| вы | кеңейтүүңөр | кеңейтүүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | кеңейтүүңүздөр | кеңейтүүлөрүңүздөр |
| они | кеңейтүүсү | кеңейтүүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | кеңейтүүнүкү | кеңейтүүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | кеңейтүүм | кеңейтүүң | кеңейтүүңүз | кеңейтүүсү | кеңейтүүбүз | кеңейтүүңөр | кеңейтүүңүздөр | кеңейтүүсү |
| Родительный | кеңейтүүмдүн / кеңейтүүмүн | кеңейтүүңдүн / кеңейтүүңүн | кеңейтүүңүздүн | кеңейтүүсүнүн | кеңейтүүбүздүн | кеңейтүүңөрдүн | кеңейтүүңүздөрдүн | кеңейтүүсүнүн |
| Дательный | кеңейтүүмө | кеңейтүүңө | кеңейтүүңүзгө | кеңейтүүсүнө | кеңейтүүбүзгө | кеңейтүүңөргө | кеңейтүүңүздөргө | кеңейтүүсүнө |
| Винительный | кеңейтүүмдү / кеңейтүүмү | кеңейтүүңдү / кеңейтүүңү | кеңейтүүңүздү | кеңейтүүсүн | кеңейтүүбүздү | кеңейтүүңөрдү | кеңейтүүңүздөрдү | кеңейтүүсүн |
| Местный | кеңейтүүмдө | кеңейтүүңдө | кеңейтүүңүздө | кеңейтүүсүндө | кеңейтүүбүздө | кеңейтүүңөрдө | кеңейтүүңүздөрдө | кеңейтүүсүндө |
| Исходный | кеңейтүүмдөн / кеңейтүүмөн | кеңейтүүңдөн / кеңейтүүңөн | кеңейтүүңүздөн | кеңейтүүсүнөн | кеңейтүүбүздөн | кеңейтүүңөрдөн | кеңейтүүңүздөрдөн | кеңейтүүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | кеңейтүүлөрүм | кеңейтүүлөрүң | кеңейтүүлөрүңүз | кеңейтүүлөрү | кеңейтүүлөрүбүз | кеңейтүүлөрүңөр | кеңейтүүлөрүңүздөр | кеңейтүүлөрү |
| Родительный | кеңейтүүлөрүмдүн / кеңейтүүлөрүмүн | кеңейтүүлөрүңдүн / кеңейтүүлөрүңүн | кеңейтүүлөрүңүздүн | кеңейтүүлөрүнүн | кеңейтүүлөрүбүздүн | кеңейтүүлөрүңөрдүн | кеңейтүүлөрүңүздөрдүн | кеңейтүүлөрүнүн |
| Дательный | кеңейтүүлөрүмө | кеңейтүүлөрүңө | кеңейтүүлөрүңүзгө | кеңейтүүлөрүнө | кеңейтүүлөрүбүзгө | кеңейтүүлөрүңөргө | кеңейтүүлөрүңүздөргө | кеңейтүүлөрүнө |
| Винительный | кеңейтүүлөрүмдү / кеңейтүүлөрүмү | кеңейтүүлөрүңдү / кеңейтүүлөрүңү | кеңейтүүлөрүңүздү | кеңейтүүлөрүн | кеңейтүүлөрүбүздү | кеңейтүүлөрүңөрдү | кеңейтүүлөрүңүздөрдү | кеңейтүүлөрүн |
| Местный | кеңейтүүлөрүмдө | кеңейтүүлөрүңдө | кеңейтүүлөрүңүздө | кеңейтүүлөрүндө | кеңейтүүлөрүбүздө | кеңейтүүлөрүңөрдө | кеңейтүүлөрүңүздөрдө | кеңейтүүлөрүндө |
| Исходный | кеңейтүүлөрүмдөн / кеңейтүүлөрүмөн | кеңейтүүлөрүңдөн / кеңейтүүлөрүңөн | кеңейтүүлөрүңүздөн | кеңейтүүлөрүнөн | кеңейтүүлөрүбүздөн | кеңейтүүлөрүңөрдөн | кеңейтүүлөрүңүздөрдөн | кеңейтүүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | кеңейтүүмүн | кеңейтүүбүз |
| 2е лицо | кеңейтүүсүң | кеңейтүүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | кеңейтүүсүз | кеңейтүүсүздөр |
| местный · 1е лицо | кеңейтүүдөмүн | кеңейтүүдөбүз |
| местный · 2е лицо | кеңейтүүдөсүң | кеңейтүүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | кеңейтүүдөсүз | кеңейтүүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | кеңейтүүдөнмүн | кеңейтүүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | кеңейтүүдөнсүң | кеңейтүүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | кеңейтүүдөнсүз | кеңейтүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | кеңейтүү | кеңейтүүлөр |
| Родительный | кеңейтүүнүн | кеңейтүүлөрдүн |
| Дательный | кеңейтүүгө | кеңейтүүлөргө |
| Винительный | кеңейтүүнү | кеңейтүүлөрдү |
| Местный | кеңейтүүдө | кеңейтүүлөрдө |
| Исходный | кеңейтүүдөн | кеңейтүүлөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | кеңейтүүм | кеңейтүүлөрүм |
| ты | кеңейтүүң | кеңейтүүлөрүң |
| Вы | кеңейтүүңүз | кеңейтүүлөрүңүз |
| он, она | кеңейтүүсү | кеңейтүүлөрү |
| мы | кеңейтүүбүз | кеңейтүүлөрүбүз |
| вы | кеңейтүүңөр | кеңейтүүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | кеңейтүүңүздөр | кеңейтүүлөрүңүздөр |
| они | кеңейтүүсү | кеңейтүүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | кеңейтүүнүкү | кеңейтүүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | кеңейтүүм | кеңейтүүң | кеңейтүүңүз | кеңейтүүсү | кеңейтүүбүз | кеңейтүүңөр | кеңейтүүңүздөр | кеңейтүүсү |
| Родительный | кеңейтүүмдүн / кеңейтүүмүн | кеңейтүүңдүн / кеңейтүүңүн | кеңейтүүңүздүн | кеңейтүүсүнүн | кеңейтүүбүздүн | кеңейтүүңөрдүн | кеңейтүүңүздөрдүн | кеңейтүүсүнүн |
| Дательный | кеңейтүүмө | кеңейтүүңө | кеңейтүүңүзгө | кеңейтүүсүнө | кеңейтүүбүзгө | кеңейтүүңөргө | кеңейтүүңүздөргө | кеңейтүүсүнө |
| Винительный | кеңейтүүмдү / кеңейтүүмү | кеңейтүүңдү / кеңейтүүңү | кеңейтүүңүздү | кеңейтүүсүн | кеңейтүүбүздү | кеңейтүүңөрдү | кеңейтүүңүздөрдү | кеңейтүүсүн |
| Местный | кеңейтүүмдө | кеңейтүүңдө | кеңейтүүңүздө | кеңейтүүсүндө | кеңейтүүбүздө | кеңейтүүңөрдө | кеңейтүүңүздөрдө | кеңейтүүсүндө |
| Исходный | кеңейтүүмдөн / кеңейтүүмөн | кеңейтүүңдөн / кеңейтүүңөн | кеңейтүүңүздөн | кеңейтүүсүнөн | кеңейтүүбүздөн | кеңейтүүңөрдөн | кеңейтүүңүздөрдөн | кеңейтүүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | кеңейтүүлөрүм | кеңейтүүлөрүң | кеңейтүүлөрүңүз | кеңейтүүлөрү | кеңейтүүлөрүбүз | кеңейтүүлөрүңөр | кеңейтүүлөрүңүздөр | кеңейтүүлөрү |
| Родительный | кеңейтүүлөрүмдүн / кеңейтүүлөрүмүн | кеңейтүүлөрүңдүн / кеңейтүүлөрүңүн | кеңейтүүлөрүңүздүн | кеңейтүүлөрүнүн | кеңейтүүлөрүбүздүн | кеңейтүүлөрүңөрдүн | кеңейтүүлөрүңүздөрдүн | кеңейтүүлөрүнүн |
| Дательный | кеңейтүүлөрүмө | кеңейтүүлөрүңө | кеңейтүүлөрүңүзгө | кеңейтүүлөрүнө | кеңейтүүлөрүбүзгө | кеңейтүүлөрүңөргө | кеңейтүүлөрүңүздөргө | кеңейтүүлөрүнө |
| Винительный | кеңейтүүлөрүмдү / кеңейтүүлөрүмү | кеңейтүүлөрүңдү / кеңейтүүлөрүңү | кеңейтүүлөрүңүздү | кеңейтүүлөрүн | кеңейтүүлөрүбүздү | кеңейтүүлөрүңөрдү | кеңейтүүлөрүңүздөрдү | кеңейтүүлөрүн |
| Местный | кеңейтүүлөрүмдө | кеңейтүүлөрүңдө | кеңейтүүлөрүңүздө | кеңейтүүлөрүндө | кеңейтүүлөрүбүздө | кеңейтүүлөрүңөрдө | кеңейтүүлөрүңүздөрдө | кеңейтүүлөрүндө |
| Исходный | кеңейтүүлөрүмдөн / кеңейтүүлөрүмөн | кеңейтүүлөрүңдөн / кеңейтүүлөрүңөн | кеңейтүүлөрүңүздөн | кеңейтүүлөрүнөн | кеңейтүүлөрүбүздөн | кеңейтүүлөрүңөрдөн | кеңейтүүлөрүңүздөрдөн | кеңейтүүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | кеңейтүүмүн | кеңейтүүбүз |
| 2е лицо | кеңейтүүсүң | кеңейтүүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | кеңейтүүсүз | кеңейтүүсүздөр |
| местный · 1е лицо | кеңейтүүдөмүн | кеңейтүүдөбүз |
| местный · 2е лицо | кеңейтүүдөсүң | кеңейтүүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | кеңейтүүдөсүз | кеңейтүүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | кеңейтүүдөнмүн | кеңейтүүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | кеңейтүүдөнсүң | кеңейтүүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | кеңейтүүдөнсүз | кеңейтүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.