Морфология › көрчү
көрчү
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | көрчү | көрчүлөр |
| Родительный | көрчүнүн | көрчүлөрдүн |
| Дательный | көрчүгө | көрчүлөргө |
| Винительный | көрчүнү | көрчүлөрдү |
| Местный | көрчүдө | көрчүлөрдө |
| Исходный | көрчүдөн | көрчүлөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | көрчүм | көрчүлөрүм |
| ты | көрчүң | көрчүлөрүң |
| Вы | көрчүңүз | көрчүлөрүңүз |
| он, она | көрчүсү | көрчүлөрү |
| мы | көрчүбүз | көрчүлөрүбүз |
| вы | көрчүңөр | көрчүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | көрчүңүздөр | көрчүлөрүңүздөр |
| они | көрчүсү | көрчүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | көрчүнүкү | көрчүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | көрчүм | көрчүң | көрчүңүз | көрчүсү | көрчүбүз | көрчүңөр | көрчүңүздөр | көрчүсү |
| Родительный | көрчүмүн / көрчүмдүн | көрчүңдүн / көрчүңүн | көрчүңүздүн | көрчүсүнүн | көрчүбүздүн | көрчүңөрдүн | көрчүңүздөрдүн | көрчүсүнүн |
| Дательный | көрчүмө | көрчүңө | көрчүңүзгө | көрчүсүнө | көрчүбүзгө | көрчүңөргө | көрчүңүздөргө | көрчүсүнө |
| Винительный | көрчүмдү / көрчүмү | көрчүңдү / көрчүңү | көрчүңүздү | көрчүсүн | көрчүбүздү | көрчүңөрдү | көрчүңүздөрдү | көрчүсүн |
| Местный | көрчүмдө | көрчүңдө | көрчүңүздө | көрчүсүндө | көрчүбүздө | көрчүңөрдө | көрчүңүздөрдө | көрчүсүндө |
| Исходный | көрчүмдөн / көрчүмөн | көрчүңдөн / көрчүңөн | көрчүңүздөн | көрчүсүнөн | көрчүбүздөн | көрчүңөрдөн | көрчүңүздөрдөн | көрчүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | көрчүлөрүм | көрчүлөрүң | көрчүлөрүңүз | көрчүлөрү | көрчүлөрүбүз | көрчүлөрүңөр | көрчүлөрүңүздөр | көрчүлөрү |
| Родительный | көрчүлөрүмдүн / көрчүлөрүмүн | көрчүлөрүңдүн / көрчүлөрүңүн | көрчүлөрүңүздүн | көрчүлөрүнүн | көрчүлөрүбүздүн | көрчүлөрүңөрдүн | көрчүлөрүңүздөрдүн | көрчүлөрүнүн |
| Дательный | көрчүлөрүмө | көрчүлөрүңө | көрчүлөрүңүзгө | көрчүлөрүнө | көрчүлөрүбүзгө | көрчүлөрүңөргө | көрчүлөрүңүздөргө | көрчүлөрүнө |
| Винительный | көрчүлөрүмдү / көрчүлөрүмү | көрчүлөрүңдү / көрчүлөрүңү | көрчүлөрүңүздү | көрчүлөрүн | көрчүлөрүбүздү | көрчүлөрүңөрдү | көрчүлөрүңүздөрдү | көрчүлөрүн |
| Местный | көрчүлөрүмдө | көрчүлөрүңдө | көрчүлөрүңүздө | көрчүлөрүндө | көрчүлөрүбүздө | көрчүлөрүңөрдө | көрчүлөрүңүздөрдө | көрчүлөрүндө |
| Исходный | көрчүлөрүмдөн / көрчүлөрүмөн | көрчүлөрүңдөн / көрчүлөрүңөн | көрчүлөрүңүздөн | көрчүлөрүнөн | көрчүлөрүбүздөн | көрчүлөрүңөрдөн | көрчүлөрүңүздөрдөн | көрчүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | көрчүмүн | көрчүбүз |
| 2е лицо | көрчүсүң | көрчүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | көрчүсүз | көрчүсүздөр |
| местный · 1е лицо | көрчүдөмүн | көрчүдөбүз |
| местный · 2е лицо | көрчүдөсүң | көрчүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | көрчүдөсүз | көрчүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | көрчүдөнмүн | көрчүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | көрчүдөнсүң | көрчүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | көрчүдөнсүз | көрчүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
көрчү-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | көрчүймүн / көрчүйм | көрчүйсүң | көрчүйсүз | көрчүйт | көрчүйбүз | көрчүйсүңөр | көрчүйсүздөр | көрчүшөт / көрчүйт |
| Прошедшее определенное время | көрчүдүм | көрчүдүң | көрчүдүңүз | көрчүдү | көрчүдүк | көрчүдүңөр | көрчүдүңүздөр | көрчүштү / көрчүдү |
| Прошедщее неопределенное время | көрчүгөнмүн / көрчүгөмүн / көрчүгөм | көрчүгөнсүң | көрчүгөнсүз | көрчүгөн | көрчүгөнбүз | көрчүгөнсүңөр | көрчүгөнсүздөр | көрчүгөн |
| Прошедшее субъективное время | көрчүптүрмүн / көрчүпмүн | көрчүптүрсүң / көрчүпсүң | көрчүптүрсүз / көрчүпсүз | көрчүптүр | көрчүптүрбүз / көрчүппүз | көрчүптүрсүңөр / көрчүпсүңөр | көрчүптүрсүздөр / көрчүпсүздөр | көрчүшүптүр / көрчүптүр |
| Прошедшее длительное | көрчүчүмүн | көрчүчүсүң | көрчүчүсүз | көрчүчү | көрчүчүбүз | көрчүчүсүңөр | көрчүчүсүздөр | көрчүчү |
| Неопределенное будущее время | көрчүүрмүн / көрчүрмүн | көрчүүрсүң / көрчүрсүң | көрчүүрсүз / көрчүрсүз | көрчүүр / көрчүр | көрчүүрбүз / көрчүрбүз | көрчүүрсүңөр / көрчүрсүңөр | көрчүүрсүздөр / көрчүрсүздөр | көрчүүр / көрчүр |
| Условное наклонение | көрчүсөм | көрчүсөң | көрчүсөңүз | көрчүсө | көрчүсөк | көрчүсөңөр | көрчүсөңүздөр | көрчүшсө / көрчүсө |
| Желательное наклонение | көрчүгүм | көрчүгүң | көрчүгүңүз | көрчүгүсү | көрчүгүбүз | көрчүгүңөр | көрчүгүңүздөр | көрчүгүсү |
| Повелительное наклонение | көрчүйүн | көрчү | көрчүңүз | көрчүсүн | көрчүйлү | көрчүгүлө | көрчүңүздөр | көрчүсүн |
| Наклонение намерения | көрчүмөкчүмүн / көрчүмөкмүн | көрчүмөкчүсүң / көрчүмөксүң | көрчүмөкчүсүз / көрчүмөксүз | көрчүмөкчү / көрчүмөк | көрчүмөкчүбүз / көрчүмөкпүз | көрчүмөкчүсүңөр / көрчүмөксүңөр | көрчүмөкчүсүздөр / көрчүмөксүздөр | көрчүмөкчү / көрчүмөк |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | көрчүбөймүн / көрчүбөйм | көрчүбөйсүң | көрчүбөйсүз | көрчүбөйт | көрчүбөйбүз | көрчүбөйсүңөр | көрчүбөйсүздөр | көрчүшпөйт / көрчүбөйт |
| Прошедшее определенное время | көрчүбөдүм | көрчүбөдүң | көрчүбөдүңүз | көрчүбөдү | көрчүбөдүк | көрчүбөдүңөр | көрчүбөдүңүздөр | көрчүшпөдү / көрчүбөдү |
| Прошедщее неопределенное время | көрчүбөгөнмүн | көрчүбөгөнсүң | көрчүбөгөнсүз | көрчүбөгөн | көрчүбөгөнбүз | көрчүбөгөнсүңөр | көрчүбөгөнсүздөр | көрчүбөгөн |
| Прошедшее субъективное время | көрчүбөптүрмүн | көрчүбөптүрсүң | көрчүбөптүрсүз | көрчүбөптүр | көрчүбөптүрбүз | көрчүбөптүрсүңөр | көрчүбөптүрсүздөр | көрчүбөптүр |
| Неопределенное будущее время | көрчүбөсмүн | көрчүбөссүң | көрчүбөссүз | көрчүбөс | көрчүбөспүз | — | — | көрчүбөс |
| Условное наклонение | көрчүбөсөм | көрчүбөсөң | көрчүбөсөңүз | көрчүбөсө | көрчүбөсөк | көрчүбөсөңөр | көрчүбөсөңүздөр | көрчүшпөсө / көрчүбөсө |
| Повелительное наклонение | көрчүбөйүн | көрчүбө | көрчүбөңүз | көрчүбөсүн | көрчүбөйлү | көрчүбөгүлө | көрчүбөңүздөр | көрчүбөсүн |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | көрчүү |
| -ыш | көрчүш |
| -мак | көрчүмөк |
| -май | көрчүмөй |
| -баш | көрчүбөш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | көрчүгөн |
| -ар | көрчүүр / көрчүр |
| -бас | көрчүбөс |
| -уучу | көрчүүчү |
| -чу | көрчүчү |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | көрчүй |
| -ып | көрчүп |
| -ганы | көрчүгөнү |
| -ганча | көрчүгөнчө |
| -гыча | көрчүгүчө |
| -майынча | көрчүмөйүнчө |