Морфология › куду
куду
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | куду | кудулар |
| Родительный | кудунун | кудулардын |
| Дательный | кудуга | кудуларга |
| Винительный | кудуну | кудуларды |
| Местный | кудуда | кудуларда |
| Исходный | кудудан | кудулардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | кудум | кудуларым |
| ты | кудуң | кудуларың |
| Вы | кудуңуз | кудуларыңыз |
| он, она | кудусу | кудулары |
| мы | кудубуз | кудуларыбыз |
| вы | кудуңар | кудуларыңар |
| Вы (мн.) | кудуңуздар | кудуларыңыздар |
| они | кудусу | кудулары |
| общая принадлежность (-ныкы) | кудунуку | кудулардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | кудум | кудуң | кудуңуз | кудусу | кудубуз | кудуңар | кудуңуздар | кудусу |
| Родительный | кудумдун / кудумун | кудуңдун / кудуңун | кудуңуздун | кудусунун | кудубуздун | кудуңардын | кудуңуздардын | кудусунун |
| Дательный | кудума | кудуңа | кудуңузга | кудусуна | кудубузга | кудуңарга | кудуңуздарга | кудусуна |
| Винительный | кудумду / кудуму | кудуңду / кудуңу | кудуңузду | кудусун | кудубузду | кудуңарды | кудуңуздарды | кудусун |
| Местный | кудумда | кудуңда | кудуңузда | кудусунда | кудубузда | кудуңарда | кудуңуздарда | кудусунда |
| Исходный | кудумдан / кудуман | кудуңдан / кудуңан | кудуңуздан | кудусунан | кудубуздан | кудуңардан | кудуңуздардан | кудусунан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | кудуларым | кудуларың | кудуларыңыз | кудулары | кудуларыбыз | кудуларыңар | кудуларыңыздар | кудулары |
| Родительный | кудуларымдын / кудуларымын | кудуларыңдын / кудуларыңын | кудуларыңыздын | кудуларынын | кудуларыбыздын | кудуларыңардын | кудуларыңыздардын | кудуларынын |
| Дательный | кудуларыма | кудуларыңа | кудуларыңызга | кудуларына | кудуларыбызга | кудуларыңарга | кудуларыңыздарга | кудуларына |
| Винительный | кудуларымды / кудуларымы | кудуларыңды / кудуларыңы | кудуларыңызды | кудуларын | кудуларыбызды | кудуларыңарды | кудуларыңыздарды | кудуларын |
| Местный | кудуларымда | кудуларыңда | кудуларыңызда | кудуларында | кудуларыбызда | кудуларыңарда | кудуларыңыздарда | кудуларында |
| Исходный | кудуларымдан / кудуларыман | кудуларыңдан / кудуларыңан | кудуларыңыздан | кудуларынан | кудуларыбыздан | кудуларыңардан | кудуларыңыздардан | кудуларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | кудумун | кудубуз |
| 2е лицо | кудусуң | кудусуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | кудусуз | кудусуздар |
| местный · 1е лицо | кудудамын | кудудабыз |
| местный · 2е лицо | кудудасың | кудудасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | кудудасыз | кудудасыздар |
| исходный · 1е лицо | кудуданмын | кудуданбыз |
| исходный · 2е лицо | кудудансың | кудудансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | кудудансыз | кудудансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | куду | кудулар |
| Родительный | кудунун | кудулардын |
| Дательный | кудуга | кудуларга |
| Винительный | кудуну | кудуларды |
| Местный | кудуда | кудуларда |
| Исходный | кудудан | кудулардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | кудум | кудуларым |
| ты | кудуң | кудуларың |
| Вы | кудуңуз | кудуларыңыз |
| он, она | кудусу | кудулары |
| мы | кудубуз | кудуларыбыз |
| вы | кудуңар | кудуларыңар |
| Вы (мн.) | кудуңуздар | кудуларыңыздар |
| они | кудусу | кудулары |
| общая принадлежность (-ныкы) | кудунуку | кудулардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | кудум | кудуң | кудуңуз | кудусу | кудубуз | кудуңар | кудуңуздар | кудусу |
| Родительный | кудумдун / кудумун | кудуңдун / кудуңун | кудуңуздун | кудусунун | кудубуздун | кудуңардын | кудуңуздардын | кудусунун |
| Дательный | кудума | кудуңа | кудуңузга | кудусуна | кудубузга | кудуңарга | кудуңуздарга | кудусуна |
| Винительный | кудумду / кудуму | кудуңду / кудуңу | кудуңузду | кудусун | кудубузду | кудуңарды | кудуңуздарды | кудусун |
| Местный | кудумда | кудуңда | кудуңузда | кудусунда | кудубузда | кудуңарда | кудуңуздарда | кудусунда |
| Исходный | кудумдан / кудуман | кудуңдан / кудуңан | кудуңуздан | кудусунан | кудубуздан | кудуңардан | кудуңуздардан | кудусунан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | кудуларым | кудуларың | кудуларыңыз | кудулары | кудуларыбыз | кудуларыңар | кудуларыңыздар | кудулары |
| Родительный | кудуларымдын / кудуларымын | кудуларыңдын / кудуларыңын | кудуларыңыздын | кудуларынын | кудуларыбыздын | кудуларыңардын | кудуларыңыздардын | кудуларынын |
| Дательный | кудуларыма | кудуларыңа | кудуларыңызга | кудуларына | кудуларыбызга | кудуларыңарга | кудуларыңыздарга | кудуларына |
| Винительный | кудуларымды / кудуларымы | кудуларыңды / кудуларыңы | кудуларыңызды | кудуларын | кудуларыбызды | кудуларыңарды | кудуларыңыздарды | кудуларын |
| Местный | кудуларымда | кудуларыңда | кудуларыңызда | кудуларында | кудуларыбызда | кудуларыңарда | кудуларыңыздарда | кудуларында |
| Исходный | кудуларымдан / кудуларыман | кудуларыңдан / кудуларыңан | кудуларыңыздан | кудуларынан | кудуларыбыздан | кудуларыңардан | кудуларыңыздардан | кудуларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | кудумун | кудубуз |
| 2е лицо | кудусуң | кудусуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | кудусуз | кудусуздар |
| местный · 1е лицо | кудудамын | кудудабыз |
| местный · 2е лицо | кудудасың | кудудасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | кудудасыз | кудудасыздар |
| исходный · 1е лицо | кудуданмын | кудуданбыз |
| исходный · 2е лицо | кудудансың | кудудансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | кудудансыз | кудудансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | кудураак |
куду-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | кудуймун / кудуйм | кудуйсуң | кудуйсуз | кудуйт | кудуйбуз | кудуйсуңар | кудуйсуздар | кудушат / кудуйт |
| Прошедшее определенное время | кудудум | кудудуң | кудудуңуз | кудуду | кудудук | кудудуңар | кудудуңуздар | кудушту / кудуду |
| Прошедщее неопределенное время | кудуганмын / кудугамын / кудугам | кудугансың | кудугансыз | кудуган | кудуганбыз | кудугансыңар | кудугансыздар | кудуган |
| Прошедшее субъективное время | кудуптурмун / кудупмун | кудуптурсуң / кудупсуң | кудуптурсуз / кудупсуз | кудуптур | кудуптурбуз / кудуппуз | кудуптурсуңар / кудупсуңар | кудуптурсуздар / кудупсуздар | кудушуптур / кудуптур |
| Прошедшее длительное | кудучумун | кудучусуң | кудучусуз | кудучу | кудучубуз | кудучусуңар | кудучусуздар | кудучу |
| Неопределенное будущее время | кудуурмун / кудурмун | кудуурсуң / кудурсуң | кудуурсуз / кудурсуз | кудуур / кудур | кудуурбуз / кудурбуз | кудуурсуңар / кудурсуңар | кудуурсуздар / кудурсуздар | кудуур / кудур |
| Условное наклонение | кудусам | кудусаң | кудусаңыз | кудуса | кудусак | кудусаңар | кудусаңыздар | кудушса / кудуса |
| Желательное наклонение | кудугум | кудугуң | кудугуңуз | кудугусу | кудугубуз | кудугуңар | кудугуңуздар | кудугусу |
| Повелительное наклонение | кудуюн | куду | кудуңуз | кудусун | кудуйлу | кудугула | кудуңуздар | кудусун |
| Наклонение намерения | кудумакчымын / кудумакмын | кудумакчысың / кудумаксың | кудумакчысыз / кудумаксыз | кудумакчы / кудумак | кудумакчыбыз / кудумакпыз | кудумакчысыңар / кудумаксыңар | кудумакчысыздар / кудумаксыздар | кудумакчы / кудумак |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | кудубаймын / кудубайм | кудубайсың | кудубайсыз | кудубайт | кудубайбыз | кудубайсыңар | кудубайсыздар | кудушпайт / кудубайт |
| Прошедшее определенное время | кудубадым | кудубадың | кудубадыңыз | кудубады | кудубадык | кудубадыңар | кудубадыңыздар | кудушпады / кудубады |
| Прошедщее неопределенное время | кудубаганмын | кудубагансың | кудубагансыз | кудубаган | кудубаганбыз | кудубагансыңар | кудубагансыздар | кудубаган |
| Прошедшее субъективное время | кудубаптырмын | кудубаптырсың | кудубаптырсыз | кудубаптыр | кудубаптырбыз | кудубаптырсыңар | кудубаптырсыздар | кудубаптыр |
| Неопределенное будущее время | кудубасмын | кудубассың | кудубассыз | кудубас | кудубаспыз | — | — | кудубас |
| Условное наклонение | кудубасам | кудубасаң | кудубасаңыз | кудубаса | кудубасак | кудубасаңар | кудубасаңыздар | кудушпаса / кудубаса |
| Повелительное наклонение | кудубайын | кудуба | кудубаңыз | кудубасын | кудубайлы | кудубагыла | кудубаңыздар | кудубасын |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | кудуу |
| -ыш | кудуш |
| -мак | кудумак |
| -май | кудумай |
| -баш | кудубаш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | кудуган |
| -ар | кудуур / кудур |
| -бас | кудубас |
| -уучу | кудуучу |
| -чу | кудучу |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | кудуй |
| -ып | кудуп |
| -ганы | кудуганы |
| -ганча | кудуганча |
| -гыча | кудугуча |
| -майынча | кудумайынча |