Морфология › күжүрмөн
күжүрмөн
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | күжүрмөн | күжүрмөндөр |
| Родительный | күжүрмөндүн | күжүрмөндөрдүн |
| Дательный | күжүрмөнгө | күжүрмөндөргө |
| Винительный | күжүрмөндү | күжүрмөндөрдү |
| Местный | күжүрмөндө | күжүрмөндөрдө |
| Исходный | күжүрмөндөн | күжүрмөндөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | күжүрмөнүм | күжүрмөндөрүм |
| ты | күжүрмөнүң | күжүрмөндөрүң |
| Вы | күжүрмөнүңүз | күжүрмөндөрүңүз |
| он, она | күжүрмөнү | күжүрмөндөрү |
| мы | күжүрмөнүбүз | күжүрмөндөрүбүз |
| вы | күжүрмөнүңөр | күжүрмөндөрүңөр |
| Вы (мн.) | күжүрмөнүңүздөр | күжүрмөндөрүңүздөр |
| они | күжүрмөнү | күжүрмөндөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | күжүрмөндүкү | күжүрмөндөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | күжүрмөнүм | күжүрмөнүң | күжүрмөнүңүз | күжүрмөнү | күжүрмөнүбүз | күжүрмөнүңөр | күжүрмөнүңүздөр | күжүрмөнү |
| Родительный | күжүрмөнүмдүн / күжүрмөнүмүн | күжүрмөнүңдүн / күжүрмөнүңүн | күжүрмөнүңүздүн | күжүрмөнүнүн | күжүрмөнүбүздүн | күжүрмөнүңөрдүн | күжүрмөнүңүздөрдүн | күжүрмөнүнүн |
| Дательный | күжүрмөнүмө | күжүрмөнүңө | күжүрмөнүңүзгө | күжүрмөнүнө | күжүрмөнүбүзгө | күжүрмөнүңөргө | күжүрмөнүңүздөргө | күжүрмөнүнө |
| Винительный | күжүрмөнүмдү / күжүрмөнүмү | күжүрмөнүңдү / күжүрмөнүңү | күжүрмөнүңүздү | күжүрмөнүн | күжүрмөнүбүздү | күжүрмөнүңөрдү | күжүрмөнүңүздөрдү | күжүрмөнүн |
| Местный | күжүрмөнүмдө | күжүрмөнүңдө | күжүрмөнүңүздө | күжүрмөнүндө | күжүрмөнүбүздө | күжүрмөнүңөрдө | күжүрмөнүңүздөрдө | күжүрмөнүндө |
| Исходный | күжүрмөнүмдөн / күжүрмөнүмөн | күжүрмөнүңдөн / күжүрмөнүңөн | күжүрмөнүңүздөн | күжүрмөнүнөн | күжүрмөнүбүздөн | күжүрмөнүңөрдөн | күжүрмөнүңүздөрдөн | күжүрмөнүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | күжүрмөндөрүм | күжүрмөндөрүң | күжүрмөндөрүңүз | күжүрмөндөрү | күжүрмөндөрүбүз | күжүрмөндөрүңөр | күжүрмөндөрүңүздөр | күжүрмөндөрү |
| Родительный | күжүрмөндөрүмдүн / күжүрмөндөрүмүн | күжүрмөндөрүңдүн / күжүрмөндөрүңүн | күжүрмөндөрүңүздүн | күжүрмөндөрүнүн | күжүрмөндөрүбүздүн | күжүрмөндөрүңөрдүн | күжүрмөндөрүңүздөрдүн | күжүрмөндөрүнүн |
| Дательный | күжүрмөндөрүмө | күжүрмөндөрүңө | күжүрмөндөрүңүзгө | күжүрмөндөрүнө | күжүрмөндөрүбүзгө | күжүрмөндөрүңөргө | күжүрмөндөрүңүздөргө | күжүрмөндөрүнө |
| Винительный | күжүрмөндөрүмдү / күжүрмөндөрүмү | күжүрмөндөрүңдү / күжүрмөндөрүңү | күжүрмөндөрүңүздү | күжүрмөндөрүн | күжүрмөндөрүбүздү | күжүрмөндөрүңөрдү | күжүрмөндөрүңүздөрдү | күжүрмөндөрүн |
| Местный | күжүрмөндөрүмдө | күжүрмөндөрүңдө | күжүрмөндөрүңүздө | күжүрмөндөрүндө | күжүрмөндөрүбүздө | күжүрмөндөрүңөрдө | күжүрмөндөрүңүздөрдө | күжүрмөндөрүндө |
| Исходный | күжүрмөндөрүмдөн / күжүрмөндөрүмөн | күжүрмөндөрүңдөн / күжүрмөндөрүңөн | күжүрмөндөрүңүздөн | күжүрмөндөрүнөн | күжүрмөндөрүбүздөн | күжүрмөндөрүңөрдөн | күжүрмөндөрүңүздөрдөн | күжүрмөндөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | күжүрмөнмүн | күжүрмөнбүз |
| 2е лицо | күжүрмөнсүң | күжүрмөнсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | күжүрмөнсүз | күжүрмөнсүздөр |
| местный · 1е лицо | күжүрмөндөмүн | күжүрмөндөбүз |
| местный · 2е лицо | күжүрмөндөсүң | күжүрмөндөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | күжүрмөндөсүз | күжүрмөндөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | күжүрмөндөнмүн | күжүрмөндөнбүз |
| исходный · 2е лицо | күжүрмөндөнсүң | күжүрмөндөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | күжүрмөндөнсүз | күжүрмөндөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | күжүрмөн | күжүрмөндөр |
| Родительный | күжүрмөндүн | күжүрмөндөрдүн |
| Дательный | күжүрмөнгө | күжүрмөндөргө |
| Винительный | күжүрмөндү | күжүрмөндөрдү |
| Местный | күжүрмөндө | күжүрмөндөрдө |
| Исходный | күжүрмөндөн | күжүрмөндөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | күжүрмөнүм | күжүрмөндөрүм |
| ты | күжүрмөнүң | күжүрмөндөрүң |
| Вы | күжүрмөнүңүз | күжүрмөндөрүңүз |
| он, она | күжүрмөнү | күжүрмөндөрү |
| мы | күжүрмөнүбүз | күжүрмөндөрүбүз |
| вы | күжүрмөнүңөр | күжүрмөндөрүңөр |
| Вы (мн.) | күжүрмөнүңүздөр | күжүрмөндөрүңүздөр |
| они | күжүрмөнү | күжүрмөндөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | күжүрмөндүкү | күжүрмөндөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | күжүрмөнүм | күжүрмөнүң | күжүрмөнүңүз | күжүрмөнү | күжүрмөнүбүз | күжүрмөнүңөр | күжүрмөнүңүздөр | күжүрмөнү |
| Родительный | күжүрмөнүмдүн / күжүрмөнүмүн | күжүрмөнүңдүн / күжүрмөнүңүн | күжүрмөнүңүздүн | күжүрмөнүнүн | күжүрмөнүбүздүн | күжүрмөнүңөрдүн | күжүрмөнүңүздөрдүн | күжүрмөнүнүн |
| Дательный | күжүрмөнүмө | күжүрмөнүңө | күжүрмөнүңүзгө | күжүрмөнүнө | күжүрмөнүбүзгө | күжүрмөнүңөргө | күжүрмөнүңүздөргө | күжүрмөнүнө |
| Винительный | күжүрмөнүмдү / күжүрмөнүмү | күжүрмөнүңдү / күжүрмөнүңү | күжүрмөнүңүздү | күжүрмөнүн | күжүрмөнүбүздү | күжүрмөнүңөрдү | күжүрмөнүңүздөрдү | күжүрмөнүн |
| Местный | күжүрмөнүмдө | күжүрмөнүңдө | күжүрмөнүңүздө | күжүрмөнүндө | күжүрмөнүбүздө | күжүрмөнүңөрдө | күжүрмөнүңүздөрдө | күжүрмөнүндө |
| Исходный | күжүрмөнүмдөн / күжүрмөнүмөн | күжүрмөнүңдөн / күжүрмөнүңөн | күжүрмөнүңүздөн | күжүрмөнүнөн | күжүрмөнүбүздөн | күжүрмөнүңөрдөн | күжүрмөнүңүздөрдөн | күжүрмөнүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | күжүрмөндөрүм | күжүрмөндөрүң | күжүрмөндөрүңүз | күжүрмөндөрү | күжүрмөндөрүбүз | күжүрмөндөрүңөр | күжүрмөндөрүңүздөр | күжүрмөндөрү |
| Родительный | күжүрмөндөрүмдүн / күжүрмөндөрүмүн | күжүрмөндөрүңдүн / күжүрмөндөрүңүн | күжүрмөндөрүңүздүн | күжүрмөндөрүнүн | күжүрмөндөрүбүздүн | күжүрмөндөрүңөрдүн | күжүрмөндөрүңүздөрдүн | күжүрмөндөрүнүн |
| Дательный | күжүрмөндөрүмө | күжүрмөндөрүңө | күжүрмөндөрүңүзгө | күжүрмөндөрүнө | күжүрмөндөрүбүзгө | күжүрмөндөрүңөргө | күжүрмөндөрүңүздөргө | күжүрмөндөрүнө |
| Винительный | күжүрмөндөрүмдү / күжүрмөндөрүмү | күжүрмөндөрүңдү / күжүрмөндөрүңү | күжүрмөндөрүңүздү | күжүрмөндөрүн | күжүрмөндөрүбүздү | күжүрмөндөрүңөрдү | күжүрмөндөрүңүздөрдү | күжүрмөндөрүн |
| Местный | күжүрмөндөрүмдө | күжүрмөндөрүңдө | күжүрмөндөрүңүздө | күжүрмөндөрүндө | күжүрмөндөрүбүздө | күжүрмөндөрүңөрдө | күжүрмөндөрүңүздөрдө | күжүрмөндөрүндө |
| Исходный | күжүрмөндөрүмдөн / күжүрмөндөрүмөн | күжүрмөндөрүңдөн / күжүрмөндөрүңөн | күжүрмөндөрүңүздөн | күжүрмөндөрүнөн | күжүрмөндөрүбүздөн | күжүрмөндөрүңөрдөн | күжүрмөндөрүңүздөрдөн | күжүрмөндөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | күжүрмөнмүн | күжүрмөнбүз |
| 2е лицо | күжүрмөнсүң | күжүрмөнсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | күжүрмөнсүз | күжүрмөнсүздөр |
| местный · 1е лицо | күжүрмөндөмүн | күжүрмөндөбүз |
| местный · 2е лицо | күжүрмөндөсүң | күжүрмөндөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | күжүрмөндөсүз | күжүрмөндөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | күжүрмөндөнмүн | күжүрмөндөнбүз |
| исходный · 2е лицо | күжүрмөндөнсүң | күжүрмөндөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | күжүрмөндөнсүз | күжүрмөндөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | күжүрмөнүрөөк |