Морфология › күрмө
күрмө
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | күрмө | күрмөлөр |
| Родительный | күрмөнүн | күрмөлөрдүн |
| Дательный | күрмөгө | күрмөлөргө |
| Винительный | күрмөнү | күрмөлөрдү |
| Местный | күрмөдө | күрмөлөрдө |
| Исходный | күрмөдөн | күрмөлөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | күрмөм | күрмөлөрүм |
| ты | күрмөң | күрмөлөрүң |
| Вы | күрмөңүз | күрмөлөрүңүз |
| он, она | күрмөсү | күрмөлөрү |
| мы | күрмөбүз | күрмөлөрүбүз |
| вы | күрмөңөр | күрмөлөрүңөр |
| Вы (мн.) | күрмөңүздөр | күрмөлөрүңүздөр |
| они | күрмөсү | күрмөлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | күрмөнүкү | күрмөлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | күрмөм | күрмөң | күрмөңүз | күрмөсү | күрмөбүз | күрмөңөр | күрмөңүздөр | күрмөсү |
| Родительный | күрмөмдүн / күрмөмүн | күрмөңдүн / күрмөңүн | күрмөңүздүн | күрмөсүнүн | күрмөбүздүн | күрмөңөрдүн | күрмөңүздөрдүн | күрмөсүнүн |
| Дательный | күрмөмө | күрмөңө | күрмөңүзгө | күрмөсүнө | күрмөбүзгө | күрмөңөргө | күрмөңүздөргө | күрмөсүнө |
| Винительный | күрмөмдү / күрмөмү | күрмөңдү / күрмөңү | күрмөңүздү | күрмөсүн | күрмөбүздү | күрмөңөрдү | күрмөңүздөрдү | күрмөсүн |
| Местный | күрмөмдө | күрмөңдө | күрмөңүздө | күрмөсүндө | күрмөбүздө | күрмөңөрдө | күрмөңүздөрдө | күрмөсүндө |
| Исходный | күрмөмдөн / күрмөмөн | күрмөңдөн / күрмөңөн | күрмөңүздөн | күрмөсүнөн | күрмөбүздөн | күрмөңөрдөн | күрмөңүздөрдөн | күрмөсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | күрмөлөрүм | күрмөлөрүң | күрмөлөрүңүз | күрмөлөрү | күрмөлөрүбүз | күрмөлөрүңөр | күрмөлөрүңүздөр | күрмөлөрү |
| Родительный | күрмөлөрүмдүн / күрмөлөрүмүн | күрмөлөрүңдүн / күрмөлөрүңүн | күрмөлөрүңүздүн | күрмөлөрүнүн | күрмөлөрүбүздүн | күрмөлөрүңөрдүн | күрмөлөрүңүздөрдүн | күрмөлөрүнүн |
| Дательный | күрмөлөрүмө | күрмөлөрүңө | күрмөлөрүңүзгө | күрмөлөрүнө | күрмөлөрүбүзгө | күрмөлөрүңөргө | күрмөлөрүңүздөргө | күрмөлөрүнө |
| Винительный | күрмөлөрүмдү / күрмөлөрүмү | күрмөлөрүңдү / күрмөлөрүңү | күрмөлөрүңүздү | күрмөлөрүн | күрмөлөрүбүздү | күрмөлөрүңөрдү | күрмөлөрүңүздөрдү | күрмөлөрүн |
| Местный | күрмөлөрүмдө | күрмөлөрүңдө | күрмөлөрүңүздө | күрмөлөрүндө | күрмөлөрүбүздө | күрмөлөрүңөрдө | күрмөлөрүңүздөрдө | күрмөлөрүндө |
| Исходный | күрмөлөрүмдөн / күрмөлөрүмөн | күрмөлөрүңдөн / күрмөлөрүңөн | күрмөлөрүңүздөн | күрмөлөрүнөн | күрмөлөрүбүздөн | күрмөлөрүңөрдөн | күрмөлөрүңүздөрдөн | күрмөлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | күрмөмүн | күрмөбүз |
| 2е лицо | күрмөсүң | күрмөсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | күрмөсүз | күрмөсүздөр |
| местный · 1е лицо | күрмөдөмүн | күрмөдөбүз |
| местный · 2е лицо | күрмөдөсүң | күрмөдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | күрмөдөсүз | күрмөдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | күрмөдөнмүн | күрмөдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | күрмөдөнсүң | күрмөдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | күрмөдөнсүз | күрмөдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
күрмө-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | күрмөймүн / күрмөйм | күрмөйсүң | күрмөйсүз | күрмөйт | күрмөйбүз | күрмөйсүңөр | күрмөйсүздөр | күрмөшөт / күрмөйт |
| Прошедшее определенное время | күрмөдүм | күрмөдүң | күрмөдүңүз | күрмөдү | күрмөдүк | күрмөдүңөр | күрмөдүңүздөр | күрмөштү / күрмөдү |
| Прошедщее неопределенное время | күрмөгөнмүн / күрмөгөмүн / күрмөгөм | күрмөгөнсүң | күрмөгөнсүз | күрмөгөн | күрмөгөнбүз | күрмөгөнсүңөр | күрмөгөнсүздөр | күрмөгөн |
| Прошедшее субъективное время | күрмөптүрмүн / күрмөпмүн | күрмөптүрсүң / күрмөпсүң | күрмөптүрсүз / күрмөпсүз | күрмөптүр | күрмөптүрбүз / күрмөппүз | күрмөптүрсүңөр / күрмөпсүңөр | күрмөптүрсүздөр / күрмөпсүздөр | күрмөшүптүр / күрмөптүр |
| Прошедшее длительное | күрмөчүмүн | күрмөчүсүң | күрмөчүсүз | күрмөчү | күрмөчүбүз | күрмөчүсүңөр | күрмөчүсүздөр | күрмөчү |
| Неопределенное будущее время | күрмөөрмүн / күрмөрмүн | күрмөөрсүң / күрмөрсүң | күрмөөрсүз / күрмөрсүз | күрмөөр / күрмөр | күрмөөрбүз / күрмөрбүз | күрмөөрсүңөр / күрмөрсүңөр | күрмөөрсүздөр / күрмөрсүздөр | күрмөөр / күрмөр |
| Условное наклонение | күрмөсөм | күрмөсөң | күрмөсөңүз | күрмөсө | күрмөсөк | күрмөсөңөр | күрмөсөңүздөр | күрмөшсө / күрмөсө |
| Желательное наклонение | күрмөгүм | күрмөгүң | күрмөгүңүз | күрмөгүсү | күрмөгүбүз | күрмөгүңөр | күрмөгүңүздөр | күрмөгүсү |
| Повелительное наклонение | күрмөйүн | күрмө | күрмөңүз | күрмөсүн | күрмөйлү | күрмөгүлө | күрмөңүздөр | күрмөсүн |
| Наклонение намерения | күрмөмөкчүмүн / күрмөмөкмүн | күрмөмөкчүсүң / күрмөмөксүң | күрмөмөкчүсүз / күрмөмөксүз | күрмөмөкчү / күрмөмөк | күрмөмөкчүбүз / күрмөмөкпүз | күрмөмөкчүсүңөр / күрмөмөксүңөр | күрмөмөкчүсүздөр / күрмөмөксүздөр | күрмөмөкчү / күрмөмөк |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | күрмөбөймүн / күрмөбөйм | күрмөбөйсүң | күрмөбөйсүз | күрмөбөйт | күрмөбөйбүз | күрмөбөйсүңөр | күрмөбөйсүздөр | күрмөшпөйт / күрмөбөйт |
| Прошедшее определенное время | күрмөбөдүм | күрмөбөдүң | күрмөбөдүңүз | күрмөбөдү | күрмөбөдүк | күрмөбөдүңөр | күрмөбөдүңүздөр | күрмөшпөдү / күрмөбөдү |
| Прошедщее неопределенное время | күрмөбөгөнмүн | күрмөбөгөнсүң | күрмөбөгөнсүз | күрмөбөгөн | күрмөбөгөнбүз | күрмөбөгөнсүңөр | күрмөбөгөнсүздөр | күрмөбөгөн |
| Прошедшее субъективное время | күрмөбөптүрмүн | күрмөбөптүрсүң | күрмөбөптүрсүз | күрмөбөптүр | күрмөбөптүрбүз | күрмөбөптүрсүңөр | күрмөбөптүрсүздөр | күрмөбөптүр |
| Неопределенное будущее время | күрмөбөсмүн | күрмөбөссүң | күрмөбөссүз | күрмөбөс | күрмөбөспүз | — | — | күрмөбөс |
| Условное наклонение | күрмөбөсөм | күрмөбөсөң | күрмөбөсөңүз | күрмөбөсө | күрмөбөсөк | күрмөбөсөңөр | күрмөбөсөңүздөр | күрмөшпөсө / күрмөбөсө |
| Повелительное наклонение | күрмөбөйүн | күрмөбө | күрмөбөңүз | күрмөбөсүн | күрмөбөйлү | күрмөбөгүлө | күрмөбөңүздөр | күрмөбөсүн |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | күрмөө |
| -ыш | күрмөш |
| -мак | күрмөмөк |
| -май | күрмөмөй |
| -баш | күрмөбөш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | күрмөгөн |
| -ар | күрмөөр / күрмөр |
| -бас | күрмөбөс |
| -уучу | күрмөөчү |
| -чу | күрмөчү |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | күрмөй |
| -ып | күрмөп |
| -ганы | күрмөгөнү |
| -ганча | күрмөгөнчө |
| -гыча | күрмөгүчө |
| -майынча | күрмөмөйүнчө |