Морфология › куй
куй
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | куй | куйлар |
| Родительный | куйдун | куйлардын |
| Дательный | куйга | куйларга |
| Винительный | куйду | куйларды |
| Местный | куйда | куйларда |
| Исходный | куйдан | куйлардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | куюм | куйларым |
| ты | куюң | куйларың |
| Вы | куюңуз | куйларыңыз |
| он, она | кую | куйлары |
| мы | куюбуз | куйларыбыз |
| вы | куюңар | куйларыңар |
| Вы (мн.) | куюңуздар | куйларыңыздар |
| они | кую | куйлары |
| общая принадлежность (-ныкы) | куйдуку | куйлардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | куюм | куюң | куюңуз | кую | куюбуз | куюңар | куюңуздар | кую |
| Родительный | куюмдун / куюмун | куюңдун / куюңун | куюңуздун | куюнун | куюбуздун | куюңардын | куюңуздардын | куюнун |
| Дательный | куюма | куюңа | куюңузга | куюна | куюбузга | куюңарга | куюңуздарга | куюна |
| Винительный | куюмду / куюму | куюңду / куюңу | куюңузду | куюн | куюбузду | куюңарды | куюңуздарды | куюн |
| Местный | куюмда | куюңда | куюңузда | куюнда | куюбузда | куюңарда | куюңуздарда | куюнда |
| Исходный | куюмдан / куюман | куюңдан / куюңан | куюңуздан | куюнан | куюбуздан | куюңардан | куюңуздардан | куюнан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | куйларым | куйларың | куйларыңыз | куйлары | куйларыбыз | куйларыңар | куйларыңыздар | куйлары |
| Родительный | куйларымдын / куйларымын | куйларыңдын / куйларыңын | куйларыңыздын | куйларынын | куйларыбыздын | куйларыңардын | куйларыңыздардын | куйларынын |
| Дательный | куйларыма | куйларыңа | куйларыңызга | куйларына | куйларыбызга | куйларыңарга | куйларыңыздарга | куйларына |
| Винительный | куйларымды / куйларымы | куйларыңды / куйларыңы | куйларыңызды | куйларын | куйларыбызды | куйларыңарды | куйларыңыздарды | куйларын |
| Местный | куйларымда | куйларыңда | куйларыңызда | куйларында | куйларыбызда | куйларыңарда | куйларыңыздарда | куйларында |
| Исходный | куйларымдан / куйларыман | куйларыңдан / куйларыңан | куйларыңыздан | куйларынан | куйларыбыздан | куйларыңардан | куйларыңыздардан | куйларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | куймун | куйбуз |
| 2е лицо | куйсуң | куйсуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | куйсуз | куйсуздар |
| местный · 1е лицо | куйдамын | куйдабыз |
| местный · 2е лицо | куйдасың | куйдасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | куйдасыз | куйдасыздар |
| исходный · 1е лицо | куйданмын | куйданбыз |
| исходный · 2е лицо | куйдансың | куйдансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | куйдансыз | куйдансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | куй | куйлар |
| Родительный | куйдун | куйлардын |
| Дательный | куйга | куйларга |
| Винительный | куйду | куйларды |
| Местный | куйда | куйларда |
| Исходный | куйдан | куйлардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | куюм | куйларым |
| ты | куюң | куйларың |
| Вы | куюңуз | куйларыңыз |
| он, она | кую | куйлары |
| мы | куюбуз | куйларыбыз |
| вы | куюңар | куйларыңар |
| Вы (мн.) | куюңуздар | куйларыңыздар |
| они | кую | куйлары |
| общая принадлежность (-ныкы) | куйдуку | куйлардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | куюм | куюң | куюңуз | кую | куюбуз | куюңар | куюңуздар | кую |
| Родительный | куюмдун / куюмун | куюңдун / куюңун | куюңуздун | куюнун | куюбуздун | куюңардын | куюңуздардын | куюнун |
| Дательный | куюма | куюңа | куюңузга | куюна | куюбузга | куюңарга | куюңуздарга | куюна |
| Винительный | куюмду / куюму | куюңду / куюңу | куюңузду | куюн | куюбузду | куюңарды | куюңуздарды | куюн |
| Местный | куюмда | куюңда | куюңузда | куюнда | куюбузда | куюңарда | куюңуздарда | куюнда |
| Исходный | куюмдан / куюман | куюңдан / куюңан | куюңуздан | куюнан | куюбуздан | куюңардан | куюңуздардан | куюнан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | куйларым | куйларың | куйларыңыз | куйлары | куйларыбыз | куйларыңар | куйларыңыздар | куйлары |
| Родительный | куйларымдын / куйларымын | куйларыңдын / куйларыңын | куйларыңыздын | куйларынын | куйларыбыздын | куйларыңардын | куйларыңыздардын | куйларынын |
| Дательный | куйларыма | куйларыңа | куйларыңызга | куйларына | куйларыбызга | куйларыңарга | куйларыңыздарга | куйларына |
| Винительный | куйларымды / куйларымы | куйларыңды / куйларыңы | куйларыңызды | куйларын | куйларыбызды | куйларыңарды | куйларыңыздарды | куйларын |
| Местный | куйларымда | куйларыңда | куйларыңызда | куйларында | куйларыбызда | куйларыңарда | куйларыңыздарда | куйларында |
| Исходный | куйларымдан / куйларыман | куйларыңдан / куйларыңан | куйларыңыздан | куйларынан | куйларыбыздан | куйларыңардан | куйларыңыздардан | куйларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | куймун | куйбуз |
| 2е лицо | куйсуң | куйсуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | куйсуз | куйсуздар |
| местный · 1е лицо | куйдамын | куйдабыз |
| местный · 2е лицо | куйдасың | куйдасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | куйдасыз | куйдасыздар |
| исходный · 1е лицо | куйданмын | куйданбыз |
| исходный · 2е лицо | куйдансың | куйдансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | куйдансыз | куйдансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | куюраак |
куй-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | куямын / куям | куясың | куясыз | куят | куябыз | куясыңар | куясыздар | куят / куюшат |
| Прошедшее определенное время | куйдум | куйдуң | куйдуңуз | куйду | куйдук | куйдуңар | куйдуңуздар | куйду / куюшту |
| Прошедщее неопределенное время | куйганмын / куйгамын / куйгам | куйгансың | куйгансыз | куйган | куйганбыз | куйгансыңар | куйгансыздар | куйган |
| Прошедшее субъективное время | куюптурмун / куюпмун | куюптурсуң / куюпсуң | куюптурсуз / куюпсуз | куюптур | куюптурбуз / куюппуз | куюптурсуңар / куюпсуңар | куюптурсуздар / куюпсуздар | куюшуптур / куюптур |
| Прошедшее длительное | куйчумун | куйчусуң | куйчусуз | куйчу | куйчубуз | куйчусуңар | куйчусуздар | куйчу |
| Неопределенное будущее время | куярмын | куярсың | куярсыз | куяр | куярбыз | куярсыңар | куярсыздар | куяр |
| Условное наклонение | куйсам | куйсаң | куйсаңыз | куйса | куйсак | куйсаңар | куйсаңыздар | куйса / куюшса |
| Желательное наклонение | куйгум | куйгуң | куйгуңуз | куйгусу | куйгубуз | куйгуңар | куйгуңуздар | куйгусу |
| Повелительное наклонение | куяйын | куй | куюңуз | куйсун | куялы | куйгула | куюңуздар | куйсун |
| Наклонение намерения | куймакчымын / куймакмын | куймакчысың / куймаксың | куймакчысыз / куймаксыз | куймак / куймакчы | куймакчыбыз / куймакпыз | куймакчысыңар / куймаксыңар | куймакчысыздар / куймаксыздар | куймак / куймакчы |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | куйбаймын / куйбайм | куйбайсың | куйбайсыз | куйбайт | куйбайбыз | куйбайсыңар | куйбайсыздар | куюшпайт / куйбайт |
| Прошедшее определенное время | куйбадым | куйбадың | куйбадыңыз | куйбады | куйбадык | куйбадыңар | куйбадыңыздар | куюшпады / куйбады |
| Прошедщее неопределенное время | куйбаганмын | куйбагансың | куйбагансыз | куйбаган | куйбаганбыз | куйбагансыңар | куйбагансыздар | куйбаган |
| Прошедшее субъективное время | куйбаптырмын | куйбаптырсың | куйбаптырсыз | куйбаптыр | куйбаптырбыз | куйбаптырсыңар | куйбаптырсыздар | куйбаптыр |
| Неопределенное будущее время | куйбасмын | куйбассың | куйбассыз | куйбас | куйбаспыз | — | — | куйбас |
| Условное наклонение | куйбасам | куйбасаң | куйбасаңыз | куйбаса | куйбасак | куйбасаңар | куйбасаңыздар | куюшпаса / куйбаса |
| Повелительное наклонение | куйбайын | куйба | куйбаңыз | куйбасын | куйбайлы | куйбагыла | куйбаңыздар | куйбасын |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | куюу |
| -ыш | куюш |
| -мак | куймак |
| -май | куймай |
| -баш | куйбаш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | куйган |
| -ар | куяр |
| -бас | куйбас |
| -уучу | куюучу |
| -чу | куйчу |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | куя |
| -ып | куюп |
| -ганы | куйганы |
| -ганча | куйганча |
| -гыча | куйгуча |
| -майынча | куймайынча |