Морфология › өлчөгүч
өлчөгүч
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | өлчөгүч | өлчөгүчтөр |
| Родительный | өлчөгүчтүн | өлчөгүчтөрдүн |
| Дательный | өлчөгүчкө | өлчөгүчтөргө |
| Винительный | өлчөгүчтү | өлчөгүчтөрдү |
| Местный | өлчөгүчтө | өлчөгүчтөрдө |
| Исходный | өлчөгүчтөн | өлчөгүчтөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | өлчөгүчүм | өлчөгүчтөрүм |
| ты | өлчөгүчүң | өлчөгүчтөрүң |
| Вы | өлчөгүчүңүз | өлчөгүчтөрүңүз |
| он, она | өлчөгүчү | өлчөгүчтөрү |
| мы | өлчөгүчүбүз | өлчөгүчтөрүбүз |
| вы | өлчөгүчүңөр | өлчөгүчтөрүңөр |
| Вы (мн.) | өлчөгүчүңүздөр | өлчөгүчтөрүңүздөр |
| они | өлчөгүчү | өлчөгүчтөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | өлчөгүчтүкү | өлчөгүчтөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | өлчөгүчүм | өлчөгүчүң | өлчөгүчүңүз | өлчөгүчү | өлчөгүчүбүз | өлчөгүчүңөр | өлчөгүчүңүздөр | өлчөгүчү |
| Родительный | өлчөгүчүмдүн / өлчөгүчүмүн | өлчөгүчүңдүн / өлчөгүчүңүн | өлчөгүчүңүздүн | өлчөгүчүнүн | өлчөгүчүбүздүн | өлчөгүчүңөрдүн | өлчөгүчүңүздөрдүн | өлчөгүчүнүн |
| Дательный | өлчөгүчүмө | өлчөгүчүңө | өлчөгүчүңүзгө | өлчөгүчүнө | өлчөгүчүбүзгө | өлчөгүчүңөргө | өлчөгүчүңүздөргө | өлчөгүчүнө |
| Винительный | өлчөгүчүмдү / өлчөгүчүмү | өлчөгүчүңдү / өлчөгүчүңү | өлчөгүчүңүздү | өлчөгүчүн | өлчөгүчүбүздү | өлчөгүчүңөрдү | өлчөгүчүңүздөрдү | өлчөгүчүн |
| Местный | өлчөгүчүмдө | өлчөгүчүңдө | өлчөгүчүңүздө | өлчөгүчүндө | өлчөгүчүбүздө | өлчөгүчүңөрдө | өлчөгүчүңүздөрдө | өлчөгүчүндө |
| Исходный | өлчөгүчүмдөн / өлчөгүчүмөн | өлчөгүчүңдөн / өлчөгүчүңөн | өлчөгүчүңүздөн | өлчөгүчүнөн | өлчөгүчүбүздөн | өлчөгүчүңөрдөн | өлчөгүчүңүздөрдөн | өлчөгүчүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | өлчөгүчтөрүм | өлчөгүчтөрүң | өлчөгүчтөрүңүз | өлчөгүчтөрү | өлчөгүчтөрүбүз | өлчөгүчтөрүңөр | өлчөгүчтөрүңүздөр | өлчөгүчтөрү |
| Родительный | өлчөгүчтөрүмдүн / өлчөгүчтөрүмүн | өлчөгүчтөрүңдүн / өлчөгүчтөрүңүн | өлчөгүчтөрүңүздүн | өлчөгүчтөрүнүн | өлчөгүчтөрүбүздүн | өлчөгүчтөрүңөрдүн | өлчөгүчтөрүңүздөрдүн | өлчөгүчтөрүнүн |
| Дательный | өлчөгүчтөрүмө | өлчөгүчтөрүңө | өлчөгүчтөрүңүзгө | өлчөгүчтөрүнө | өлчөгүчтөрүбүзгө | өлчөгүчтөрүңөргө | өлчөгүчтөрүңүздөргө | өлчөгүчтөрүнө |
| Винительный | өлчөгүчтөрүмдү / өлчөгүчтөрүмү | өлчөгүчтөрүңдү / өлчөгүчтөрүңү | өлчөгүчтөрүңүздү | өлчөгүчтөрүн | өлчөгүчтөрүбүздү | өлчөгүчтөрүңөрдү | өлчөгүчтөрүңүздөрдү | өлчөгүчтөрүн |
| Местный | өлчөгүчтөрүмдө | өлчөгүчтөрүңдө | өлчөгүчтөрүңүздө | өлчөгүчтөрүндө | өлчөгүчтөрүбүздө | өлчөгүчтөрүңөрдө | өлчөгүчтөрүңүздөрдө | өлчөгүчтөрүндө |
| Исходный | өлчөгүчтөрүмдөн / өлчөгүчтөрүмөн | өлчөгүчтөрүңдөн / өлчөгүчтөрүңөн | өлчөгүчтөрүңүздөн | өлчөгүчтөрүнөн | өлчөгүчтөрүбүздөн | өлчөгүчтөрүңөрдөн | өлчөгүчтөрүңүздөрдөн | өлчөгүчтөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | өлчөгүчмүн | өлчөгүчпүз |
| 2е лицо | өлчөгүчсүң | өлчөгүчсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | өлчөгүчсүз | өлчөгүчсүздөр |
| местный · 1е лицо | өлчөгүчтөмүн | өлчөгүчтөбүз |
| местный · 2е лицо | өлчөгүчтөсүң | өлчөгүчтөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | өлчөгүчтөсүз | өлчөгүчтөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | өлчөгүчтөнмүн | өлчөгүчтөнбүз |
| исходный · 2е лицо | өлчөгүчтөнсүң | өлчөгүчтөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | өлчөгүчтөнсүз | өлчөгүчтөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | өлчөгүч | өлчөгүчтөр |
| Родительный | өлчөгүчтүн | өлчөгүчтөрдүн |
| Дательный | өлчөгүчкө | өлчөгүчтөргө |
| Винительный | өлчөгүчтү | өлчөгүчтөрдү |
| Местный | өлчөгүчтө | өлчөгүчтөрдө |
| Исходный | өлчөгүчтөн | өлчөгүчтөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | өлчөгүчүм | өлчөгүчтөрүм |
| ты | өлчөгүчүң | өлчөгүчтөрүң |
| Вы | өлчөгүчүңүз | өлчөгүчтөрүңүз |
| он, она | өлчөгүчү | өлчөгүчтөрү |
| мы | өлчөгүчүбүз | өлчөгүчтөрүбүз |
| вы | өлчөгүчүңөр | өлчөгүчтөрүңөр |
| Вы (мн.) | өлчөгүчүңүздөр | өлчөгүчтөрүңүздөр |
| они | өлчөгүчү | өлчөгүчтөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | өлчөгүчтүкү | өлчөгүчтөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | өлчөгүчүм | өлчөгүчүң | өлчөгүчүңүз | өлчөгүчү | өлчөгүчүбүз | өлчөгүчүңөр | өлчөгүчүңүздөр | өлчөгүчү |
| Родительный | өлчөгүчүмдүн / өлчөгүчүмүн | өлчөгүчүңдүн / өлчөгүчүңүн | өлчөгүчүңүздүн | өлчөгүчүнүн | өлчөгүчүбүздүн | өлчөгүчүңөрдүн | өлчөгүчүңүздөрдүн | өлчөгүчүнүн |
| Дательный | өлчөгүчүмө | өлчөгүчүңө | өлчөгүчүңүзгө | өлчөгүчүнө | өлчөгүчүбүзгө | өлчөгүчүңөргө | өлчөгүчүңүздөргө | өлчөгүчүнө |
| Винительный | өлчөгүчүмдү / өлчөгүчүмү | өлчөгүчүңдү / өлчөгүчүңү | өлчөгүчүңүздү | өлчөгүчүн | өлчөгүчүбүздү | өлчөгүчүңөрдү | өлчөгүчүңүздөрдү | өлчөгүчүн |
| Местный | өлчөгүчүмдө | өлчөгүчүңдө | өлчөгүчүңүздө | өлчөгүчүндө | өлчөгүчүбүздө | өлчөгүчүңөрдө | өлчөгүчүңүздөрдө | өлчөгүчүндө |
| Исходный | өлчөгүчүмдөн / өлчөгүчүмөн | өлчөгүчүңдөн / өлчөгүчүңөн | өлчөгүчүңүздөн | өлчөгүчүнөн | өлчөгүчүбүздөн | өлчөгүчүңөрдөн | өлчөгүчүңүздөрдөн | өлчөгүчүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | өлчөгүчтөрүм | өлчөгүчтөрүң | өлчөгүчтөрүңүз | өлчөгүчтөрү | өлчөгүчтөрүбүз | өлчөгүчтөрүңөр | өлчөгүчтөрүңүздөр | өлчөгүчтөрү |
| Родительный | өлчөгүчтөрүмдүн / өлчөгүчтөрүмүн | өлчөгүчтөрүңдүн / өлчөгүчтөрүңүн | өлчөгүчтөрүңүздүн | өлчөгүчтөрүнүн | өлчөгүчтөрүбүздүн | өлчөгүчтөрүңөрдүн | өлчөгүчтөрүңүздөрдүн | өлчөгүчтөрүнүн |
| Дательный | өлчөгүчтөрүмө | өлчөгүчтөрүңө | өлчөгүчтөрүңүзгө | өлчөгүчтөрүнө | өлчөгүчтөрүбүзгө | өлчөгүчтөрүңөргө | өлчөгүчтөрүңүздөргө | өлчөгүчтөрүнө |
| Винительный | өлчөгүчтөрүмдү / өлчөгүчтөрүмү | өлчөгүчтөрүңдү / өлчөгүчтөрүңү | өлчөгүчтөрүңүздү | өлчөгүчтөрүн | өлчөгүчтөрүбүздү | өлчөгүчтөрүңөрдү | өлчөгүчтөрүңүздөрдү | өлчөгүчтөрүн |
| Местный | өлчөгүчтөрүмдө | өлчөгүчтөрүңдө | өлчөгүчтөрүңүздө | өлчөгүчтөрүндө | өлчөгүчтөрүбүздө | өлчөгүчтөрүңөрдө | өлчөгүчтөрүңүздөрдө | өлчөгүчтөрүндө |
| Исходный | өлчөгүчтөрүмдөн / өлчөгүчтөрүмөн | өлчөгүчтөрүңдөн / өлчөгүчтөрүңөн | өлчөгүчтөрүңүздөн | өлчөгүчтөрүнөн | өлчөгүчтөрүбүздөн | өлчөгүчтөрүңөрдөн | өлчөгүчтөрүңүздөрдөн | өлчөгүчтөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | өлчөгүчмүн | өлчөгүчпүз |
| 2е лицо | өлчөгүчсүң | өлчөгүчсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | өлчөгүчсүз | өлчөгүчсүздөр |
| местный · 1е лицо | өлчөгүчтөмүн | өлчөгүчтөбүз |
| местный · 2е лицо | өлчөгүчтөсүң | өлчөгүчтөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | өлчөгүчтөсүз | өлчөгүчтөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | өлчөгүчтөнмүн | өлчөгүчтөнбүз |
| исходный · 2е лицо | өлчөгүчтөнсүң | өлчөгүчтөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | өлчөгүчтөнсүз | өлчөгүчтөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | өлчөгүчүрөөк |