Морфология › өт
өт
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | өт | өттөр |
| Родительный | өттүн | өттөрдүн |
| Дательный | өткө | өттөргө |
| Винительный | өттү | өттөрдү |
| Местный | өттө | өттөрдө |
| Исходный | өттөн | өттөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | өтүм | өттөрүм |
| ты | өтүң | өттөрүң |
| Вы | өтүңүз | өттөрүңүз |
| он, она | өтү | өттөрү |
| мы | өтүбүз | өттөрүбүз |
| вы | өтүңөр | өттөрүңөр |
| Вы (мн.) | өтүңүздөр | өттөрүңүздөр |
| они | өтү | өттөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | өттүкү | өттөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | өтүм | өтүң | өтүңүз | өтү | өтүбүз | өтүңөр | өтүңүздөр | өтү |
| Родительный | өтүмдүн / өтүмүн | өтүңдүн / өтүңүн | өтүңүздүн | өтүнүн | өтүбүздүн | өтүңөрдүн | өтүңүздөрдүн | өтүнүн |
| Дательный | өтүмө | өтүңө | өтүңүзгө | өтүнө | өтүбүзгө | өтүңөргө | өтүңүздөргө | өтүнө |
| Винительный | өтүмү / өтүмдү | өтүңдү / өтүңү | өтүңүздү | өтүн | өтүбүздү | өтүңөрдү | өтүңүздөрдү | өтүн |
| Местный | өтүмдө | өтүңдө | өтүңүздө | өтүндө | өтүбүздө | өтүңөрдө | өтүңүздөрдө | өтүндө |
| Исходный | өтүмдөн / өтүмөн | өтүңдөн / өтүңөн | өтүңүздөн | өтүнөн | өтүбүздөн | өтүңөрдөн | өтүңүздөрдөн | өтүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | өттөрүм | өттөрүң | өттөрүңүз | өттөрү | өттөрүбүз | өттөрүңөр | өттөрүңүздөр | өттөрү |
| Родительный | өттөрүмдүн / өттөрүмүн | өттөрүңдүн / өттөрүңүн | өттөрүңүздүн | өттөрүнүн | өттөрүбүздүн | өттөрүңөрдүн | өттөрүңүздөрдүн | өттөрүнүн |
| Дательный | өттөрүмө | өттөрүңө | өттөрүңүзгө | өттөрүнө | өттөрүбүзгө | өттөрүңөргө | өттөрүңүздөргө | өттөрүнө |
| Винительный | өттөрүмдү / өттөрүмү | өттөрүңдү / өттөрүңү | өттөрүңүздү | өттөрүн | өттөрүбүздү | өттөрүңөрдү | өттөрүңүздөрдү | өттөрүн |
| Местный | өттөрүмдө | өттөрүңдө | өттөрүңүздө | өттөрүндө | өттөрүбүздө | өттөрүңөрдө | өттөрүңүздөрдө | өттөрүндө |
| Исходный | өттөрүмдөн / өттөрүмөн | өттөрүңдөн / өттөрүңөн | өттөрүңүздөн | өттөрүнөн | өттөрүбүздөн | өттөрүңөрдөн | өттөрүңүздөрдөн | өттөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | өтмүн | өтпүз |
| 2е лицо | өтсүң | өтсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | өтсүз | өтсүздөр |
| местный · 1е лицо | өттөмүн | өттөбүз |
| местный · 2е лицо | өттөсүң | өттөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | өттөсүз | өттөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | өттөнмүн | өттөнбүз |
| исходный · 2е лицо | өттөнсүң | өттөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | өттөнсүз | өттөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | өт | өттөр |
| Родительный | өттүн | өттөрдүн |
| Дательный | өткө | өттөргө |
| Винительный | өттү | өттөрдү |
| Местный | өттө | өттөрдө |
| Исходный | өттөн | өттөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | өтүм | өттөрүм |
| ты | өтүң | өттөрүң |
| Вы | өтүңүз | өттөрүңүз |
| он, она | өтү | өттөрү |
| мы | өтүбүз | өттөрүбүз |
| вы | өтүңөр | өттөрүңөр |
| Вы (мн.) | өтүңүздөр | өттөрүңүздөр |
| они | өтү | өттөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | өттүкү | өттөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | өтүм | өтүң | өтүңүз | өтү | өтүбүз | өтүңөр | өтүңүздөр | өтү |
| Родительный | өтүмдүн / өтүмүн | өтүңдүн / өтүңүн | өтүңүздүн | өтүнүн | өтүбүздүн | өтүңөрдүн | өтүңүздөрдүн | өтүнүн |
| Дательный | өтүмө | өтүңө | өтүңүзгө | өтүнө | өтүбүзгө | өтүңөргө | өтүңүздөргө | өтүнө |
| Винительный | өтүмү / өтүмдү | өтүңдү / өтүңү | өтүңүздү | өтүн | өтүбүздү | өтүңөрдү | өтүңүздөрдү | өтүн |
| Местный | өтүмдө | өтүңдө | өтүңүздө | өтүндө | өтүбүздө | өтүңөрдө | өтүңүздөрдө | өтүндө |
| Исходный | өтүмдөн / өтүмөн | өтүңдөн / өтүңөн | өтүңүздөн | өтүнөн | өтүбүздөн | өтүңөрдөн | өтүңүздөрдөн | өтүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | өттөрүм | өттөрүң | өттөрүңүз | өттөрү | өттөрүбүз | өттөрүңөр | өттөрүңүздөр | өттөрү |
| Родительный | өттөрүмдүн / өттөрүмүн | өттөрүңдүн / өттөрүңүн | өттөрүңүздүн | өттөрүнүн | өттөрүбүздүн | өттөрүңөрдүн | өттөрүңүздөрдүн | өттөрүнүн |
| Дательный | өттөрүмө | өттөрүңө | өттөрүңүзгө | өттөрүнө | өттөрүбүзгө | өттөрүңөргө | өттөрүңүздөргө | өттөрүнө |
| Винительный | өттөрүмдү / өттөрүмү | өттөрүңдү / өттөрүңү | өттөрүңүздү | өттөрүн | өттөрүбүздү | өттөрүңөрдү | өттөрүңүздөрдү | өттөрүн |
| Местный | өттөрүмдө | өттөрүңдө | өттөрүңүздө | өттөрүндө | өттөрүбүздө | өттөрүңөрдө | өттөрүңүздөрдө | өттөрүндө |
| Исходный | өттөрүмдөн / өттөрүмөн | өттөрүңдөн / өттөрүңөн | өттөрүңүздөн | өттөрүнөн | өттөрүбүздөн | өттөрүңөрдөн | өттөрүңүздөрдөн | өттөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | өтмүн | өтпүз |
| 2е лицо | өтсүң | өтсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | өтсүз | өтсүздөр |
| местный · 1е лицо | өттөмүн | өттөбүз |
| местный · 2е лицо | өттөсүң | өттөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | өттөсүз | өттөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | өттөнмүн | өттөнбүз |
| исходный · 2е лицо | өттөнсүң | өттөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | өттөнсүз | өттөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | өтүрөөк |
өт-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | өтөм / өтөмүн | өтөсүң | өтөсүз | өтөт | өтөбүз | өтөсүңөр | өтөсүздөр | өтөт / өтүшөт |
| Прошедшее определенное время | өттүм | өттүң | өттүңүз | өттү | өттүк | өттүңөр | өттүңүздөр | өттү / өтүштү |
| Прошедщее неопределенное время | өткөнмүн / өткөмүн / өткөм | өткөнсүң | өткөнсүз | өткөн | өткөнбүз | өткөнсүңөр | өткөнсүздөр | өткөн |
| Прошедшее субъективное время | өтүптүрмүн / өтүпмүн | өтүптүрсүң / өтүпсүң | өтүптүрсүз / өтүпсүз | өтүптүр | өтүптүрбүз / өтүппүз | өтүптүрсүңөр / өтүпсүңөр | өтүптүрсүздөр / өтүпсүздөр | өтүптүр / өтүшүптүр |
| Прошедшее длительное | өтчүмүн | өтчүсүң | өтчүсүз | өтчү | өтчүбүз | өтчүсүңөр | өтчүсүздөр | өтчү |
| Неопределенное будущее время | өтөрмүн | өтөрсүң | өтөрсүз | өтөр | өтөрбүз | өтөрсүңөр | өтөрсүздөр | өтөр |
| Условное наклонение | өтсөм | өтсөң | өтсөңүз | өтсө | өтсөк | өтсөңөр | өтсөңүздөр | өтсө / өтүшсө |
| Желательное наклонение | өткүм | өткүң | өткүңүз | өткүсү | өткүбүз | өткүңөр | өткүңүздөр | өткүсү |
| Повелительное наклонение | өтөйүн | өт | өтүңүз | өтсүн | өтөлү | өткүлө | өтүңүздөр | өтсүн |
| Наклонение намерения | өтмөкчүмүн / өтмөкмүн | өтмөкчүсүң / өтмөксүң | өтмөкчүсүз / өтмөксүз | өтмөк / өтмөкчү | өтмөкчүбүз / өтмөкпүз | өтмөкчүсүңөр / өтмөксүңөр | өтмөкчүсүздөр / өтмөксүздөр | өтмөк / өтмөкчү |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | өтпөймүн / өтпөйм | өтпөйсүң | өтпөйсүз | өтпөйт | өтпөйбүз | өтпөйсүңөр | өтпөйсүздөр | өтпөйт / өтүшпөйт |
| Прошедшее определенное время | өтпөдүм | өтпөдүң | өтпөдүңүз | өтпөдү | өтпөдүк | өтпөдүңөр | өтпөдүңүздөр | өтпөдү / өтүшпөдү |
| Прошедщее неопределенное время | өтпөгөнмүн | өтпөгөнсүң | өтпөгөнсүз | өтпөгөн | өтпөгөнбүз | өтпөгөнсүңөр | өтпөгөнсүздөр | өтпөгөн |
| Прошедшее субъективное время | өтпөптүрмүн | өтпөптүрсүң | өтпөптүрсүз | өтпөптүр | өтпөптүрбүз | өтпөптүрсүңөр | өтпөптүрсүздөр | өтпөптүр |
| Неопределенное будущее время | өтпөсмүн | өтпөссүң | өтпөссүз | өтпөс | өтпөспүз | — | — | өтпөс |
| Условное наклонение | өтпөсөм | өтпөсөң | өтпөсөңүз | өтпөсө | өтпөсөк | өтпөсөңөр | өтпөсөңүздөр | өтпөсө / өтүшпөсө |
| Повелительное наклонение | өтпөйүн | өтпө | өтпөңүз | өтпөсүн | өтпөйлү | өтпөгүлө | өтпөңүздөр | өтпөсүн |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | өтүү |
| -ыш | өтүш |
| -мак | өтмөк |
| -май | өтмөй |
| -баш | өтпөш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | өткөн |
| -ар | өтөр |
| -бас | өтпөс |
| -уучу | өтүүчү |
| -чу | өтчү |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | өтө |
| -ып | өтүп |
| -ганы | өткөнү |
| -ганча | өткөнчө |
| -гыча | өткүчө |
| -майынча | өтмөйүнчө |