Морфология › өтпөс
өтпөс
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | өтпөс | өтпөстөр |
| Родительный | өтпөстүн | өтпөстөрдүн |
| Дательный | өтпөскө | өтпөстөргө |
| Винительный | өтпөстү | өтпөстөрдү |
| Местный | өтпөстө | өтпөстөрдө |
| Исходный | өтпөстөн | өтпөстөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | өтпөсүм | өтпөстөрүм |
| ты | өтпөсүң | өтпөстөрүң |
| Вы | өтпөсүңүз | өтпөстөрүңүз |
| он, она | өтпөсү | өтпөстөрү |
| мы | өтпөсүбүз | өтпөстөрүбүз |
| вы | өтпөсүңөр | өтпөстөрүңөр |
| Вы (мн.) | өтпөсүңүздөр | өтпөстөрүңүздөр |
| они | өтпөсү | өтпөстөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | өтпөстүкү | өтпөстөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | өтпөсүм | өтпөсүң | өтпөсүңүз | өтпөсү | өтпөсүбүз | өтпөсүңөр | өтпөсүңүздөр | өтпөсү |
| Родительный | өтпөсүмдүн / өтпөсүмүн | өтпөсүңдүн / өтпөсүңүн | өтпөсүңүздүн | өтпөсүнүн | өтпөсүбүздүн | өтпөсүңөрдүн | өтпөсүңүздөрдүн | өтпөсүнүн |
| Дательный | өтпөсүмө | өтпөсүңө | өтпөсүңүзгө | өтпөсүнө | өтпөсүбүзгө | өтпөсүңөргө | өтпөсүңүздөргө | өтпөсүнө |
| Винительный | өтпөсүмдү / өтпөсүмү | өтпөсүңдү / өтпөсүңү | өтпөсүңүздү | өтпөсүн | өтпөсүбүздү | өтпөсүңөрдү | өтпөсүңүздөрдү | өтпөсүн |
| Местный | өтпөсүмдө | өтпөсүңдө | өтпөсүңүздө | өтпөсүндө | өтпөсүбүздө | өтпөсүңөрдө | өтпөсүңүздөрдө | өтпөсүндө |
| Исходный | өтпөсүмдөн / өтпөсүмөн | өтпөсүңдөн / өтпөсүңөн | өтпөсүңүздөн | өтпөсүнөн | өтпөсүбүздөн | өтпөсүңөрдөн | өтпөсүңүздөрдөн | өтпөсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | өтпөстөрүм | өтпөстөрүң | өтпөстөрүңүз | өтпөстөрү | өтпөстөрүбүз | өтпөстөрүңөр | өтпөстөрүңүздөр | өтпөстөрү |
| Родительный | өтпөстөрүмдүн / өтпөстөрүмүн | өтпөстөрүңдүн / өтпөстөрүңүн | өтпөстөрүңүздүн | өтпөстөрүнүн | өтпөстөрүбүздүн | өтпөстөрүңөрдүн | өтпөстөрүңүздөрдүн | өтпөстөрүнүн |
| Дательный | өтпөстөрүмө | өтпөстөрүңө | өтпөстөрүңүзгө | өтпөстөрүнө | өтпөстөрүбүзгө | өтпөстөрүңөргө | өтпөстөрүңүздөргө | өтпөстөрүнө |
| Винительный | өтпөстөрүмдү / өтпөстөрүмү | өтпөстөрүңдү / өтпөстөрүңү | өтпөстөрүңүздү | өтпөстөрүн | өтпөстөрүбүздү | өтпөстөрүңөрдү | өтпөстөрүңүздөрдү | өтпөстөрүн |
| Местный | өтпөстөрүмдө | өтпөстөрүңдө | өтпөстөрүңүздө | өтпөстөрүндө | өтпөстөрүбүздө | өтпөстөрүңөрдө | өтпөстөрүңүздөрдө | өтпөстөрүндө |
| Исходный | өтпөстөрүмдөн / өтпөстөрүмөн | өтпөстөрүңдөн / өтпөстөрүңөн | өтпөстөрүңүздөн | өтпөстөрүнөн | өтпөстөрүбүздөн | өтпөстөрүңөрдөн | өтпөстөрүңүздөрдөн | өтпөстөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | өтпөсмүн | өтпөспүз |
| 2е лицо | өтпөссүң | өтпөссүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | өтпөссүз | өтпөссүздөр |
| местный · 1е лицо | өтпөстөмүн | өтпөстөбүз |
| местный · 2е лицо | өтпөстөсүң | өтпөстөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | өтпөстөсүз | өтпөстөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | өтпөстөнмүн | өтпөстөнбүз |
| исходный · 2е лицо | өтпөстөнсүң | өтпөстөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | өтпөстөнсүз | өтпөстөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | өтпөс | өтпөстөр |
| Родительный | өтпөстүн | өтпөстөрдүн |
| Дательный | өтпөскө | өтпөстөргө |
| Винительный | өтпөстү | өтпөстөрдү |
| Местный | өтпөстө | өтпөстөрдө |
| Исходный | өтпөстөн | өтпөстөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | өтпөсүм | өтпөстөрүм |
| ты | өтпөсүң | өтпөстөрүң |
| Вы | өтпөсүңүз | өтпөстөрүңүз |
| он, она | өтпөсү | өтпөстөрү |
| мы | өтпөсүбүз | өтпөстөрүбүз |
| вы | өтпөсүңөр | өтпөстөрүңөр |
| Вы (мн.) | өтпөсүңүздөр | өтпөстөрүңүздөр |
| они | өтпөсү | өтпөстөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | өтпөстүкү | өтпөстөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | өтпөсүм | өтпөсүң | өтпөсүңүз | өтпөсү | өтпөсүбүз | өтпөсүңөр | өтпөсүңүздөр | өтпөсү |
| Родительный | өтпөсүмдүн / өтпөсүмүн | өтпөсүңдүн / өтпөсүңүн | өтпөсүңүздүн | өтпөсүнүн | өтпөсүбүздүн | өтпөсүңөрдүн | өтпөсүңүздөрдүн | өтпөсүнүн |
| Дательный | өтпөсүмө | өтпөсүңө | өтпөсүңүзгө | өтпөсүнө | өтпөсүбүзгө | өтпөсүңөргө | өтпөсүңүздөргө | өтпөсүнө |
| Винительный | өтпөсүмдү / өтпөсүмү | өтпөсүңдү / өтпөсүңү | өтпөсүңүздү | өтпөсүн | өтпөсүбүздү | өтпөсүңөрдү | өтпөсүңүздөрдү | өтпөсүн |
| Местный | өтпөсүмдө | өтпөсүңдө | өтпөсүңүздө | өтпөсүндө | өтпөсүбүздө | өтпөсүңөрдө | өтпөсүңүздөрдө | өтпөсүндө |
| Исходный | өтпөсүмдөн / өтпөсүмөн | өтпөсүңдөн / өтпөсүңөн | өтпөсүңүздөн | өтпөсүнөн | өтпөсүбүздөн | өтпөсүңөрдөн | өтпөсүңүздөрдөн | өтпөсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | өтпөстөрүм | өтпөстөрүң | өтпөстөрүңүз | өтпөстөрү | өтпөстөрүбүз | өтпөстөрүңөр | өтпөстөрүңүздөр | өтпөстөрү |
| Родительный | өтпөстөрүмдүн / өтпөстөрүмүн | өтпөстөрүңдүн / өтпөстөрүңүн | өтпөстөрүңүздүн | өтпөстөрүнүн | өтпөстөрүбүздүн | өтпөстөрүңөрдүн | өтпөстөрүңүздөрдүн | өтпөстөрүнүн |
| Дательный | өтпөстөрүмө | өтпөстөрүңө | өтпөстөрүңүзгө | өтпөстөрүнө | өтпөстөрүбүзгө | өтпөстөрүңөргө | өтпөстөрүңүздөргө | өтпөстөрүнө |
| Винительный | өтпөстөрүмдү / өтпөстөрүмү | өтпөстөрүңдү / өтпөстөрүңү | өтпөстөрүңүздү | өтпөстөрүн | өтпөстөрүбүздү | өтпөстөрүңөрдү | өтпөстөрүңүздөрдү | өтпөстөрүн |
| Местный | өтпөстөрүмдө | өтпөстөрүңдө | өтпөстөрүңүздө | өтпөстөрүндө | өтпөстөрүбүздө | өтпөстөрүңөрдө | өтпөстөрүңүздөрдө | өтпөстөрүндө |
| Исходный | өтпөстөрүмдөн / өтпөстөрүмөн | өтпөстөрүңдөн / өтпөстөрүңөн | өтпөстөрүңүздөн | өтпөстөрүнөн | өтпөстөрүбүздөн | өтпөстөрүңөрдөн | өтпөстөрүңүздөрдөн | өтпөстөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | өтпөсмүн | өтпөспүз |
| 2е лицо | өтпөссүң | өтпөссүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | өтпөссүз | өтпөссүздөр |
| местный · 1е лицо | өтпөстөмүн | өтпөстөбүз |
| местный · 2е лицо | өтпөстөсүң | өтпөстөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | өтпөстөсүз | өтпөстөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | өтпөстөнмүн | өтпөстөнбүз |
| исходный · 2е лицо | өтпөстөнсүң | өтпөстөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | өтпөстөнсүз | өтпөстөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | өтпөсүрөөк |