Морфология › орундашуу
орундашуу
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | орундашуу | орундашуулар |
| Родительный | орундашуунун | орундашуулардын |
| Дательный | орундашууга | орундашууларга |
| Винительный | орундашууну | орундашууларды |
| Местный | орундашууда | орундашууларда |
| Исходный | орундашуудан | орундашуулардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | орундашуум | орундашууларым |
| ты | орундашууң | орундашууларың |
| Вы | орундашууңуз | орундашууларыңыз |
| он, она | орундашуусу | орундашуулары |
| мы | орундашуубуз | орундашууларыбыз |
| вы | орундашууңар | орундашууларыңар |
| Вы (мн.) | орундашууңуздар | орундашууларыңыздар |
| они | орундашуусу | орундашуулары |
| общая принадлежность (-ныкы) | орундашуунуку | орундашуулардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | орундашуум | орундашууң | орундашууңуз | орундашуусу | орундашуубуз | орундашууңар | орундашууңуздар | орундашуусу |
| Родительный | орундашуумдун / орундашуумун | орундашууңдун / орундашууңун | орундашууңуздун | орундашуусунун | орундашуубуздун | орундашууңардын | орундашууңуздардын | орундашуусунун |
| Дательный | орундашуума | орундашууңа | орундашууңузга | орундашуусуна | орундашуубузга | орундашууңарга | орундашууңуздарга | орундашуусуна |
| Винительный | орундашуумду / орундашууму | орундашууңду / орундашууңу | орундашууңузду | орундашуусун | орундашуубузду | орундашууңарды | орундашууңуздарды | орундашуусун |
| Местный | орундашуумда | орундашууңда | орундашууңузда | орундашуусунда | орундашуубузда | орундашууңарда | орундашууңуздарда | орундашуусунда |
| Исходный | орундашуумдан / орундашууман | орундашууңдан / орундашууңан | орундашууңуздан | орундашуусунан | орундашуубуздан | орундашууңардан | орундашууңуздардан | орундашуусунан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | орундашууларым | орундашууларың | орундашууларыңыз | орундашуулары | орундашууларыбыз | орундашууларыңар | орундашууларыңыздар | орундашуулары |
| Родительный | орундашууларымдын / орундашууларымын | орундашууларыңдын / орундашууларыңын | орундашууларыңыздын | орундашууларынын | орундашууларыбыздын | орундашууларыңардын | орундашууларыңыздардын | орундашууларынын |
| Дательный | орундашууларыма | орундашууларыңа | орундашууларыңызга | орундашууларына | орундашууларыбызга | орундашууларыңарга | орундашууларыңыздарга | орундашууларына |
| Винительный | орундашууларымды / орундашууларымы | орундашууларыңды / орундашууларыңы | орундашууларыңызды | орундашууларын | орундашууларыбызды | орундашууларыңарды | орундашууларыңыздарды | орундашууларын |
| Местный | орундашууларымда | орундашууларыңда | орундашууларыңызда | орундашууларында | орундашууларыбызда | орундашууларыңарда | орундашууларыңыздарда | орундашууларында |
| Исходный | орундашууларымдан / орундашууларыман | орундашууларыңдан / орундашууларыңан | орундашууларыңыздан | орундашууларынан | орундашууларыбыздан | орундашууларыңардан | орундашууларыңыздардан | орундашууларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | орундашуумун | орундашуубуз |
| 2е лицо | орундашуусуң | орундашуусуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | орундашуусуз | орундашуусуздар |
| местный · 1е лицо | орундашуудамын | орундашуудабыз |
| местный · 2е лицо | орундашуудасың | орундашуудасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | орундашуудасыз | орундашуудасыздар |
| исходный · 1е лицо | орундашууданмын | орундашууданбыз |
| исходный · 2е лицо | орундашуудансың | орундашуудансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | орундашуудансыз | орундашуудансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | орундашуу | орундашуулар |
| Родительный | орундашуунун | орундашуулардын |
| Дательный | орундашууга | орундашууларга |
| Винительный | орундашууну | орундашууларды |
| Местный | орундашууда | орундашууларда |
| Исходный | орундашуудан | орундашуулардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | орундашуум | орундашууларым |
| ты | орундашууң | орундашууларың |
| Вы | орундашууңуз | орундашууларыңыз |
| он, она | орундашуусу | орундашуулары |
| мы | орундашуубуз | орундашууларыбыз |
| вы | орундашууңар | орундашууларыңар |
| Вы (мн.) | орундашууңуздар | орундашууларыңыздар |
| они | орундашуусу | орундашуулары |
| общая принадлежность (-ныкы) | орундашуунуку | орундашуулардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | орундашуум | орундашууң | орундашууңуз | орундашуусу | орундашуубуз | орундашууңар | орундашууңуздар | орундашуусу |
| Родительный | орундашуумдун / орундашуумун | орундашууңдун / орундашууңун | орундашууңуздун | орундашуусунун | орундашуубуздун | орундашууңардын | орундашууңуздардын | орундашуусунун |
| Дательный | орундашуума | орундашууңа | орундашууңузга | орундашуусуна | орундашуубузга | орундашууңарга | орундашууңуздарга | орундашуусуна |
| Винительный | орундашуумду / орундашууму | орундашууңду / орундашууңу | орундашууңузду | орундашуусун | орундашуубузду | орундашууңарды | орундашууңуздарды | орундашуусун |
| Местный | орундашуумда | орундашууңда | орундашууңузда | орундашуусунда | орундашуубузда | орундашууңарда | орундашууңуздарда | орундашуусунда |
| Исходный | орундашуумдан / орундашууман | орундашууңдан / орундашууңан | орундашууңуздан | орундашуусунан | орундашуубуздан | орундашууңардан | орундашууңуздардан | орундашуусунан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | орундашууларым | орундашууларың | орундашууларыңыз | орундашуулары | орундашууларыбыз | орундашууларыңар | орундашууларыңыздар | орундашуулары |
| Родительный | орундашууларымдын / орундашууларымын | орундашууларыңдын / орундашууларыңын | орундашууларыңыздын | орундашууларынын | орундашууларыбыздын | орундашууларыңардын | орундашууларыңыздардын | орундашууларынын |
| Дательный | орундашууларыма | орундашууларыңа | орундашууларыңызга | орундашууларына | орундашууларыбызга | орундашууларыңарга | орундашууларыңыздарга | орундашууларына |
| Винительный | орундашууларымды / орундашууларымы | орундашууларыңды / орундашууларыңы | орундашууларыңызды | орундашууларын | орундашууларыбызды | орундашууларыңарды | орундашууларыңыздарды | орундашууларын |
| Местный | орундашууларымда | орундашууларыңда | орундашууларыңызда | орундашууларында | орундашууларыбызда | орундашууларыңарда | орундашууларыңыздарда | орундашууларында |
| Исходный | орундашууларымдан / орундашууларыман | орундашууларыңдан / орундашууларыңан | орундашууларыңыздан | орундашууларынан | орундашууларыбыздан | орундашууларыңардан | орундашууларыңыздардан | орундашууларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | орундашуумун | орундашуубуз |
| 2е лицо | орундашуусуң | орундашуусуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | орундашуусуз | орундашуусуздар |
| местный · 1е лицо | орундашуудамын | орундашуудабыз |
| местный · 2е лицо | орундашуудасың | орундашуудасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | орундашуудасыз | орундашуудасыздар |
| исходный · 1е лицо | орундашууданмын | орундашууданбыз |
| исходный · 2е лицо | орундашуудансың | орундашуудансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | орундашуудансыз | орундашуудансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.