Морфология › ширелүү
ширелүү
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | ширелүү | ширелүүлөр |
| Родительный | ширелүүнүн | ширелүүлөрдүн |
| Дательный | ширелүүгө | ширелүүлөргө |
| Винительный | ширелүүнү | ширелүүлөрдү |
| Местный | ширелүүдө | ширелүүлөрдө |
| Исходный | ширелүүдөн | ширелүүлөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | ширелүүм | ширелүүлөрүм |
| ты | ширелүүң | ширелүүлөрүң |
| Вы | ширелүүңүз | ширелүүлөрүңүз |
| он, она | ширелүүсү | ширелүүлөрү |
| мы | ширелүүбүз | ширелүүлөрүбүз |
| вы | ширелүүңөр | ширелүүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | ширелүүңүздөр | ширелүүлөрүңүздөр |
| они | ширелүүсү | ширелүүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | ширелүүнүкү | ширелүүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ширелүүм | ширелүүң | ширелүүңүз | ширелүүсү | ширелүүбүз | ширелүүңөр | ширелүүңүздөр | ширелүүсү |
| Родительный | ширелүүмдүн / ширелүүмүн | ширелүүңдүн / ширелүүңүн | ширелүүңүздүн | ширелүүсүнүн | ширелүүбүздүн | ширелүүңөрдүн | ширелүүңүздөрдүн | ширелүүсүнүн |
| Дательный | ширелүүмө | ширелүүңө | ширелүүңүзгө | ширелүүсүнө | ширелүүбүзгө | ширелүүңөргө | ширелүүңүздөргө | ширелүүсүнө |
| Винительный | ширелүүмдү / ширелүүмү | ширелүүңдү / ширелүүңү | ширелүүңүздү | ширелүүсүн | ширелүүбүздү | ширелүүңөрдү | ширелүүңүздөрдү | ширелүүсүн |
| Местный | ширелүүмдө | ширелүүңдө | ширелүүңүздө | ширелүүсүндө | ширелүүбүздө | ширелүүңөрдө | ширелүүңүздөрдө | ширелүүсүндө |
| Исходный | ширелүүмдөн / ширелүүмөн | ширелүүңдөн / ширелүүңөн | ширелүүңүздөн | ширелүүсүнөн | ширелүүбүздөн | ширелүүңөрдөн | ширелүүңүздөрдөн | ширелүүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ширелүүлөрүм | ширелүүлөрүң | ширелүүлөрүңүз | ширелүүлөрү | ширелүүлөрүбүз | ширелүүлөрүңөр | ширелүүлөрүңүздөр | ширелүүлөрү |
| Родительный | ширелүүлөрүмдүн / ширелүүлөрүмүн | ширелүүлөрүңдүн / ширелүүлөрүңүн | ширелүүлөрүңүздүн | ширелүүлөрүнүн | ширелүүлөрүбүздүн | ширелүүлөрүңөрдүн | ширелүүлөрүңүздөрдүн | ширелүүлөрүнүн |
| Дательный | ширелүүлөрүмө | ширелүүлөрүңө | ширелүүлөрүңүзгө | ширелүүлөрүнө | ширелүүлөрүбүзгө | ширелүүлөрүңөргө | ширелүүлөрүңүздөргө | ширелүүлөрүнө |
| Винительный | ширелүүлөрүмдү / ширелүүлөрүмү | ширелүүлөрүңдү / ширелүүлөрүңү | ширелүүлөрүңүздү | ширелүүлөрүн | ширелүүлөрүбүздү | ширелүүлөрүңөрдү | ширелүүлөрүңүздөрдү | ширелүүлөрүн |
| Местный | ширелүүлөрүмдө | ширелүүлөрүңдө | ширелүүлөрүңүздө | ширелүүлөрүндө | ширелүүлөрүбүздө | ширелүүлөрүңөрдө | ширелүүлөрүңүздөрдө | ширелүүлөрүндө |
| Исходный | ширелүүлөрүмдөн / ширелүүлөрүмөн | ширелүүлөрүңдөн / ширелүүлөрүңөн | ширелүүлөрүңүздөн | ширелүүлөрүнөн | ширелүүлөрүбүздөн | ширелүүлөрүңөрдөн | ширелүүлөрүңүздөрдөн | ширелүүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | ширелүүмүн | ширелүүбүз |
| 2е лицо | ширелүүсүң | ширелүүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | ширелүүсүз | ширелүүсүздөр |
| местный · 1е лицо | ширелүүдөмүн | ширелүүдөбүз |
| местный · 2е лицо | ширелүүдөсүң | ширелүүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | ширелүүдөсүз | ширелүүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | ширелүүдөнмүн | ширелүүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | ширелүүдөнсүң | ширелүүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | ширелүүдөнсүз | ширелүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | ширелүү | ширелүүлөр |
| Родительный | ширелүүнүн | ширелүүлөрдүн |
| Дательный | ширелүүгө | ширелүүлөргө |
| Винительный | ширелүүнү | ширелүүлөрдү |
| Местный | ширелүүдө | ширелүүлөрдө |
| Исходный | ширелүүдөн | ширелүүлөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | ширелүүм | ширелүүлөрүм |
| ты | ширелүүң | ширелүүлөрүң |
| Вы | ширелүүңүз | ширелүүлөрүңүз |
| он, она | ширелүүсү | ширелүүлөрү |
| мы | ширелүүбүз | ширелүүлөрүбүз |
| вы | ширелүүңөр | ширелүүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | ширелүүңүздөр | ширелүүлөрүңүздөр |
| они | ширелүүсү | ширелүүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | ширелүүнүкү | ширелүүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ширелүүм | ширелүүң | ширелүүңүз | ширелүүсү | ширелүүбүз | ширелүүңөр | ширелүүңүздөр | ширелүүсү |
| Родительный | ширелүүмдүн / ширелүүмүн | ширелүүңдүн / ширелүүңүн | ширелүүңүздүн | ширелүүсүнүн | ширелүүбүздүн | ширелүүңөрдүн | ширелүүңүздөрдүн | ширелүүсүнүн |
| Дательный | ширелүүмө | ширелүүңө | ширелүүңүзгө | ширелүүсүнө | ширелүүбүзгө | ширелүүңөргө | ширелүүңүздөргө | ширелүүсүнө |
| Винительный | ширелүүмдү / ширелүүмү | ширелүүңдү / ширелүүңү | ширелүүңүздү | ширелүүсүн | ширелүүбүздү | ширелүүңөрдү | ширелүүңүздөрдү | ширелүүсүн |
| Местный | ширелүүмдө | ширелүүңдө | ширелүүңүздө | ширелүүсүндө | ширелүүбүздө | ширелүүңөрдө | ширелүүңүздөрдө | ширелүүсүндө |
| Исходный | ширелүүмдөн / ширелүүмөн | ширелүүңдөн / ширелүүңөн | ширелүүңүздөн | ширелүүсүнөн | ширелүүбүздөн | ширелүүңөрдөн | ширелүүңүздөрдөн | ширелүүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ширелүүлөрүм | ширелүүлөрүң | ширелүүлөрүңүз | ширелүүлөрү | ширелүүлөрүбүз | ширелүүлөрүңөр | ширелүүлөрүңүздөр | ширелүүлөрү |
| Родительный | ширелүүлөрүмдүн / ширелүүлөрүмүн | ширелүүлөрүңдүн / ширелүүлөрүңүн | ширелүүлөрүңүздүн | ширелүүлөрүнүн | ширелүүлөрүбүздүн | ширелүүлөрүңөрдүн | ширелүүлөрүңүздөрдүн | ширелүүлөрүнүн |
| Дательный | ширелүүлөрүмө | ширелүүлөрүңө | ширелүүлөрүңүзгө | ширелүүлөрүнө | ширелүүлөрүбүзгө | ширелүүлөрүңөргө | ширелүүлөрүңүздөргө | ширелүүлөрүнө |
| Винительный | ширелүүлөрүмдү / ширелүүлөрүмү | ширелүүлөрүңдү / ширелүүлөрүңү | ширелүүлөрүңүздү | ширелүүлөрүн | ширелүүлөрүбүздү | ширелүүлөрүңөрдү | ширелүүлөрүңүздөрдү | ширелүүлөрүн |
| Местный | ширелүүлөрүмдө | ширелүүлөрүңдө | ширелүүлөрүңүздө | ширелүүлөрүндө | ширелүүлөрүбүздө | ширелүүлөрүңөрдө | ширелүүлөрүңүздөрдө | ширелүүлөрүндө |
| Исходный | ширелүүлөрүмдөн / ширелүүлөрүмөн | ширелүүлөрүңдөн / ширелүүлөрүңөн | ширелүүлөрүңүздөн | ширелүүлөрүнөн | ширелүүлөрүбүздөн | ширелүүлөрүңөрдөн | ширелүүлөрүңүздөрдөн | ширелүүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | ширелүүмүн | ширелүүбүз |
| 2е лицо | ширелүүсүң | ширелүүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | ширелүүсүз | ширелүүсүздөр |
| местный · 1е лицо | ширелүүдөмүн | ширелүүдөбүз |
| местный · 2е лицо | ширелүүдөсүң | ширелүүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | ширелүүдөсүз | ширелүүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | ширелүүдөнмүн | ширелүүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | ширелүүдөнсүң | ширелүүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | ширелүүдөнсүз | ширелүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | ширелүүрөөк |
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | ширелүү | ширелүүлөр |
| Родительный | ширелүүнүн | ширелүүлөрдүн |
| Дательный | ширелүүгө | ширелүүлөргө |
| Винительный | ширелүүнү | ширелүүлөрдү |
| Местный | ширелүүдө | ширелүүлөрдө |
| Исходный | ширелүүдөн | ширелүүлөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | ширелүүм | ширелүүлөрүм |
| ты | ширелүүң | ширелүүлөрүң |
| Вы | ширелүүңүз | ширелүүлөрүңүз |
| он, она | ширелүүсү | ширелүүлөрү |
| мы | ширелүүбүз | ширелүүлөрүбүз |
| вы | ширелүүңөр | ширелүүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | ширелүүңүздөр | ширелүүлөрүңүздөр |
| они | ширелүүсү | ширелүүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | ширелүүнүкү | ширелүүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ширелүүм | ширелүүң | ширелүүңүз | ширелүүсү | ширелүүбүз | ширелүүңөр | ширелүүңүздөр | ширелүүсү |
| Родительный | ширелүүмдүн / ширелүүмүн | ширелүүңдүн / ширелүүңүн | ширелүүңүздүн | ширелүүсүнүн | ширелүүбүздүн | ширелүүңөрдүн | ширелүүңүздөрдүн | ширелүүсүнүн |
| Дательный | ширелүүмө | ширелүүңө | ширелүүңүзгө | ширелүүсүнө | ширелүүбүзгө | ширелүүңөргө | ширелүүңүздөргө | ширелүүсүнө |
| Винительный | ширелүүмдү / ширелүүмү | ширелүүңдү / ширелүүңү | ширелүүңүздү | ширелүүсүн | ширелүүбүздү | ширелүүңөрдү | ширелүүңүздөрдү | ширелүүсүн |
| Местный | ширелүүмдө | ширелүүңдө | ширелүүңүздө | ширелүүсүндө | ширелүүбүздө | ширелүүңөрдө | ширелүүңүздөрдө | ширелүүсүндө |
| Исходный | ширелүүмдөн / ширелүүмөн | ширелүүңдөн / ширелүүңөн | ширелүүңүздөн | ширелүүсүнөн | ширелүүбүздөн | ширелүүңөрдөн | ширелүүңүздөрдөн | ширелүүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | ширелүүлөрүм | ширелүүлөрүң | ширелүүлөрүңүз | ширелүүлөрү | ширелүүлөрүбүз | ширелүүлөрүңөр | ширелүүлөрүңүздөр | ширелүүлөрү |
| Родительный | ширелүүлөрүмдүн / ширелүүлөрүмүн | ширелүүлөрүңдүн / ширелүүлөрүңүн | ширелүүлөрүңүздүн | ширелүүлөрүнүн | ширелүүлөрүбүздүн | ширелүүлөрүңөрдүн | ширелүүлөрүңүздөрдүн | ширелүүлөрүнүн |
| Дательный | ширелүүлөрүмө | ширелүүлөрүңө | ширелүүлөрүңүзгө | ширелүүлөрүнө | ширелүүлөрүбүзгө | ширелүүлөрүңөргө | ширелүүлөрүңүздөргө | ширелүүлөрүнө |
| Винительный | ширелүүлөрүмдү / ширелүүлөрүмү | ширелүүлөрүңдү / ширелүүлөрүңү | ширелүүлөрүңүздү | ширелүүлөрүн | ширелүүлөрүбүздү | ширелүүлөрүңөрдү | ширелүүлөрүңүздөрдү | ширелүүлөрүн |
| Местный | ширелүүлөрүмдө | ширелүүлөрүңдө | ширелүүлөрүңүздө | ширелүүлөрүндө | ширелүүлөрүбүздө | ширелүүлөрүңөрдө | ширелүүлөрүңүздөрдө | ширелүүлөрүндө |
| Исходный | ширелүүлөрүмдөн / ширелүүлөрүмөн | ширелүүлөрүңдөн / ширелүүлөрүңөн | ширелүүлөрүңүздөн | ширелүүлөрүнөн | ширелүүлөрүбүздөн | ширелүүлөрүңөрдөн | ширелүүлөрүңүздөрдөн | ширелүүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | ширелүүмүн | ширелүүбүз |
| 2е лицо | ширелүүсүң | ширелүүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | ширелүүсүз | ширелүүсүздөр |
| местный · 1е лицо | ширелүүдөмүн | ширелүүдөбүз |
| местный · 2е лицо | ширелүүдөсүң | ширелүүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | ширелүүдөсүз | ширелүүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | ширелүүдөнмүн | ширелүүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | ширелүүдөнсүң | ширелүүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | ширелүүдөнсүз | ширелүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.