Морфология › сүрдүү
сүрдүү
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | сүрдүү | сүрдүүлөр |
| Родительный | сүрдүүнүн | сүрдүүлөрдүн |
| Дательный | сүрдүүгө | сүрдүүлөргө |
| Винительный | сүрдүүнү | сүрдүүлөрдү |
| Местный | сүрдүүдө | сүрдүүлөрдө |
| Исходный | сүрдүүдөн | сүрдүүлөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | сүрдүүм | сүрдүүлөрүм |
| ты | сүрдүүң | сүрдүүлөрүң |
| Вы | сүрдүүңүз | сүрдүүлөрүңүз |
| он, она | сүрдүүсү | сүрдүүлөрү |
| мы | сүрдүүбүз | сүрдүүлөрүбүз |
| вы | сүрдүүңөр | сүрдүүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | сүрдүүңүздөр | сүрдүүлөрүңүздөр |
| они | сүрдүүсү | сүрдүүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | сүрдүүнүкү | сүрдүүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | сүрдүүм | сүрдүүң | сүрдүүңүз | сүрдүүсү | сүрдүүбүз | сүрдүүңөр | сүрдүүңүздөр | сүрдүүсү |
| Родительный | сүрдүүмдүн / сүрдүүмүн | сүрдүүңдүн / сүрдүүңүн | сүрдүүңүздүн | сүрдүүсүнүн | сүрдүүбүздүн | сүрдүүңөрдүн | сүрдүүңүздөрдүн | сүрдүүсүнүн |
| Дательный | сүрдүүмө | сүрдүүңө | сүрдүүңүзгө | сүрдүүсүнө | сүрдүүбүзгө | сүрдүүңөргө | сүрдүүңүздөргө | сүрдүүсүнө |
| Винительный | сүрдүүмдү / сүрдүүмү | сүрдүүңдү / сүрдүүңү | сүрдүүңүздү | сүрдүүсүн | сүрдүүбүздү | сүрдүүңөрдү | сүрдүүңүздөрдү | сүрдүүсүн |
| Местный | сүрдүүмдө | сүрдүүңдө | сүрдүүңүздө | сүрдүүсүндө | сүрдүүбүздө | сүрдүүңөрдө | сүрдүүңүздөрдө | сүрдүүсүндө |
| Исходный | сүрдүүмдөн / сүрдүүмөн | сүрдүүңдөн / сүрдүүңөн | сүрдүүңүздөн | сүрдүүсүнөн | сүрдүүбүздөн | сүрдүүңөрдөн | сүрдүүңүздөрдөн | сүрдүүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | сүрдүүлөрүм | сүрдүүлөрүң | сүрдүүлөрүңүз | сүрдүүлөрү | сүрдүүлөрүбүз | сүрдүүлөрүңөр | сүрдүүлөрүңүздөр | сүрдүүлөрү |
| Родительный | сүрдүүлөрүмдүн / сүрдүүлөрүмүн | сүрдүүлөрүңдүн / сүрдүүлөрүңүн | сүрдүүлөрүңүздүн | сүрдүүлөрүнүн | сүрдүүлөрүбүздүн | сүрдүүлөрүңөрдүн | сүрдүүлөрүңүздөрдүн | сүрдүүлөрүнүн |
| Дательный | сүрдүүлөрүмө | сүрдүүлөрүңө | сүрдүүлөрүңүзгө | сүрдүүлөрүнө | сүрдүүлөрүбүзгө | сүрдүүлөрүңөргө | сүрдүүлөрүңүздөргө | сүрдүүлөрүнө |
| Винительный | сүрдүүлөрүмдү / сүрдүүлөрүмү | сүрдүүлөрүңдү / сүрдүүлөрүңү | сүрдүүлөрүңүздү | сүрдүүлөрүн | сүрдүүлөрүбүздү | сүрдүүлөрүңөрдү | сүрдүүлөрүңүздөрдү | сүрдүүлөрүн |
| Местный | сүрдүүлөрүмдө | сүрдүүлөрүңдө | сүрдүүлөрүңүздө | сүрдүүлөрүндө | сүрдүүлөрүбүздө | сүрдүүлөрүңөрдө | сүрдүүлөрүңүздөрдө | сүрдүүлөрүндө |
| Исходный | сүрдүүлөрүмдөн / сүрдүүлөрүмөн | сүрдүүлөрүңдөн / сүрдүүлөрүңөн | сүрдүүлөрүңүздөн | сүрдүүлөрүнөн | сүрдүүлөрүбүздөн | сүрдүүлөрүңөрдөн | сүрдүүлөрүңүздөрдөн | сүрдүүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | сүрдүүмүн | сүрдүүбүз |
| 2е лицо | сүрдүүсүң | сүрдүүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | сүрдүүсүз | сүрдүүсүздөр |
| местный · 1е лицо | сүрдүүдөмүн | сүрдүүдөбүз |
| местный · 2е лицо | сүрдүүдөсүң | сүрдүүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | сүрдүүдөсүз | сүрдүүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | сүрдүүдөнмүн | сүрдүүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | сүрдүүдөнсүң | сүрдүүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | сүрдүүдөнсүз | сүрдүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | сүрдүү | сүрдүүлөр |
| Родительный | сүрдүүнүн | сүрдүүлөрдүн |
| Дательный | сүрдүүгө | сүрдүүлөргө |
| Винительный | сүрдүүнү | сүрдүүлөрдү |
| Местный | сүрдүүдө | сүрдүүлөрдө |
| Исходный | сүрдүүдөн | сүрдүүлөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | сүрдүүм | сүрдүүлөрүм |
| ты | сүрдүүң | сүрдүүлөрүң |
| Вы | сүрдүүңүз | сүрдүүлөрүңүз |
| он, она | сүрдүүсү | сүрдүүлөрү |
| мы | сүрдүүбүз | сүрдүүлөрүбүз |
| вы | сүрдүүңөр | сүрдүүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | сүрдүүңүздөр | сүрдүүлөрүңүздөр |
| они | сүрдүүсү | сүрдүүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | сүрдүүнүкү | сүрдүүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | сүрдүүм | сүрдүүң | сүрдүүңүз | сүрдүүсү | сүрдүүбүз | сүрдүүңөр | сүрдүүңүздөр | сүрдүүсү |
| Родительный | сүрдүүмдүн / сүрдүүмүн | сүрдүүңдүн / сүрдүүңүн | сүрдүүңүздүн | сүрдүүсүнүн | сүрдүүбүздүн | сүрдүүңөрдүн | сүрдүүңүздөрдүн | сүрдүүсүнүн |
| Дательный | сүрдүүмө | сүрдүүңө | сүрдүүңүзгө | сүрдүүсүнө | сүрдүүбүзгө | сүрдүүңөргө | сүрдүүңүздөргө | сүрдүүсүнө |
| Винительный | сүрдүүмдү / сүрдүүмү | сүрдүүңдү / сүрдүүңү | сүрдүүңүздү | сүрдүүсүн | сүрдүүбүздү | сүрдүүңөрдү | сүрдүүңүздөрдү | сүрдүүсүн |
| Местный | сүрдүүмдө | сүрдүүңдө | сүрдүүңүздө | сүрдүүсүндө | сүрдүүбүздө | сүрдүүңөрдө | сүрдүүңүздөрдө | сүрдүүсүндө |
| Исходный | сүрдүүмдөн / сүрдүүмөн | сүрдүүңдөн / сүрдүүңөн | сүрдүүңүздөн | сүрдүүсүнөн | сүрдүүбүздөн | сүрдүүңөрдөн | сүрдүүңүздөрдөн | сүрдүүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | сүрдүүлөрүм | сүрдүүлөрүң | сүрдүүлөрүңүз | сүрдүүлөрү | сүрдүүлөрүбүз | сүрдүүлөрүңөр | сүрдүүлөрүңүздөр | сүрдүүлөрү |
| Родительный | сүрдүүлөрүмдүн / сүрдүүлөрүмүн | сүрдүүлөрүңдүн / сүрдүүлөрүңүн | сүрдүүлөрүңүздүн | сүрдүүлөрүнүн | сүрдүүлөрүбүздүн | сүрдүүлөрүңөрдүн | сүрдүүлөрүңүздөрдүн | сүрдүүлөрүнүн |
| Дательный | сүрдүүлөрүмө | сүрдүүлөрүңө | сүрдүүлөрүңүзгө | сүрдүүлөрүнө | сүрдүүлөрүбүзгө | сүрдүүлөрүңөргө | сүрдүүлөрүңүздөргө | сүрдүүлөрүнө |
| Винительный | сүрдүүлөрүмдү / сүрдүүлөрүмү | сүрдүүлөрүңдү / сүрдүүлөрүңү | сүрдүүлөрүңүздү | сүрдүүлөрүн | сүрдүүлөрүбүздү | сүрдүүлөрүңөрдү | сүрдүүлөрүңүздөрдү | сүрдүүлөрүн |
| Местный | сүрдүүлөрүмдө | сүрдүүлөрүңдө | сүрдүүлөрүңүздө | сүрдүүлөрүндө | сүрдүүлөрүбүздө | сүрдүүлөрүңөрдө | сүрдүүлөрүңүздөрдө | сүрдүүлөрүндө |
| Исходный | сүрдүүлөрүмдөн / сүрдүүлөрүмөн | сүрдүүлөрүңдөн / сүрдүүлөрүңөн | сүрдүүлөрүңүздөн | сүрдүүлөрүнөн | сүрдүүлөрүбүздөн | сүрдүүлөрүңөрдөн | сүрдүүлөрүңүздөрдөн | сүрдүүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | сүрдүүмүн | сүрдүүбүз |
| 2е лицо | сүрдүүсүң | сүрдүүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | сүрдүүсүз | сүрдүүсүздөр |
| местный · 1е лицо | сүрдүүдөмүн | сүрдүүдөбүз |
| местный · 2е лицо | сүрдүүдөсүң | сүрдүүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | сүрдүүдөсүз | сүрдүүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | сүрдүүдөнмүн | сүрдүүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | сүрдүүдөнсүң | сүрдүүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | сүрдүүдөнсүз | сүрдүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | сүрдүүрөөк |