Морфология › төмөндөө
төмөндөө
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | төмөндөө | төмөндөөлөр |
| Родительный | төмөндөөнүн | төмөндөөлөрдүн |
| Дательный | төмөндөөгө | төмөндөөлөргө |
| Винительный | төмөндөөнү | төмөндөөлөрдү |
| Местный | төмөндөөдө | төмөндөөлөрдө |
| Исходный | төмөндөөдөн | төмөндөөлөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | төмөндөөм | төмөндөөлөрүм |
| ты | төмөндөөң | төмөндөөлөрүң |
| Вы | төмөндөөңүз | төмөндөөлөрүңүз |
| он, она | төмөндөөсү | төмөндөөлөрү |
| мы | төмөндөөбүз | төмөндөөлөрүбүз |
| вы | төмөндөөңөр | төмөндөөлөрүңөр |
| Вы (мн.) | төмөндөөңүздөр | төмөндөөлөрүңүздөр |
| они | төмөндөөсү | төмөндөөлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | төмөндөөнүкү | төмөндөөлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | төмөндөөм | төмөндөөң | төмөндөөңүз | төмөндөөсү | төмөндөөбүз | төмөндөөңөр | төмөндөөңүздөр | төмөндөөсү |
| Родительный | төмөндөөмдүн / төмөндөөмүн | төмөндөөңдүн / төмөндөөңүн | төмөндөөңүздүн | төмөндөөсүнүн | төмөндөөбүздүн | төмөндөөңөрдүн | төмөндөөңүздөрдүн | төмөндөөсүнүн |
| Дательный | төмөндөөмө | төмөндөөңө | төмөндөөңүзгө | төмөндөөсүнө | төмөндөөбүзгө | төмөндөөңөргө | төмөндөөңүздөргө | төмөндөөсүнө |
| Винительный | төмөндөөмдү / төмөндөөмү | төмөндөөңдү / төмөндөөңү | төмөндөөңүздү | төмөндөөсүн | төмөндөөбүздү | төмөндөөңөрдү | төмөндөөңүздөрдү | төмөндөөсүн |
| Местный | төмөндөөмдө | төмөндөөңдө | төмөндөөңүздө | төмөндөөсүндө | төмөндөөбүздө | төмөндөөңөрдө | төмөндөөңүздөрдө | төмөндөөсүндө |
| Исходный | төмөндөөмдөн / төмөндөөмөн | төмөндөөңдөн / төмөндөөңөн | төмөндөөңүздөн | төмөндөөсүнөн | төмөндөөбүздөн | төмөндөөңөрдөн | төмөндөөңүздөрдөн | төмөндөөсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | төмөндөөлөрүм | төмөндөөлөрүң | төмөндөөлөрүңүз | төмөндөөлөрү | төмөндөөлөрүбүз | төмөндөөлөрүңөр | төмөндөөлөрүңүздөр | төмөндөөлөрү |
| Родительный | төмөндөөлөрүмдүн / төмөндөөлөрүмүн | төмөндөөлөрүңдүн / төмөндөөлөрүңүн | төмөндөөлөрүңүздүн | төмөндөөлөрүнүн | төмөндөөлөрүбүздүн | төмөндөөлөрүңөрдүн | төмөндөөлөрүңүздөрдүн | төмөндөөлөрүнүн |
| Дательный | төмөндөөлөрүмө | төмөндөөлөрүңө | төмөндөөлөрүңүзгө | төмөндөөлөрүнө | төмөндөөлөрүбүзгө | төмөндөөлөрүңөргө | төмөндөөлөрүңүздөргө | төмөндөөлөрүнө |
| Винительный | төмөндөөлөрүмдү / төмөндөөлөрүмү | төмөндөөлөрүңдү / төмөндөөлөрүңү | төмөндөөлөрүңүздү | төмөндөөлөрүн | төмөндөөлөрүбүздү | төмөндөөлөрүңөрдү | төмөндөөлөрүңүздөрдү | төмөндөөлөрүн |
| Местный | төмөндөөлөрүмдө | төмөндөөлөрүңдө | төмөндөөлөрүңүздө | төмөндөөлөрүндө | төмөндөөлөрүбүздө | төмөндөөлөрүңөрдө | төмөндөөлөрүңүздөрдө | төмөндөөлөрүндө |
| Исходный | төмөндөөлөрүмдөн / төмөндөөлөрүмөн | төмөндөөлөрүңдөн / төмөндөөлөрүңөн | төмөндөөлөрүңүздөн | төмөндөөлөрүнөн | төмөндөөлөрүбүздөн | төмөндөөлөрүңөрдөн | төмөндөөлөрүңүздөрдөн | төмөндөөлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | төмөндөөмүн | төмөндөөбүз |
| 2е лицо | төмөндөөсүң | төмөндөөсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | төмөндөөсүз | төмөндөөсүздөр |
| местный · 1е лицо | төмөндөөдөмүн | төмөндөөдөбүз |
| местный · 2е лицо | төмөндөөдөсүң | төмөндөөдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | төмөндөөдөсүз | төмөндөөдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | төмөндөөдөнмүн | төмөндөөдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | төмөндөөдөнсүң | төмөндөөдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | төмөндөөдөнсүз | төмөндөөдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | төмөндөө | төмөндөөлөр |
| Родительный | төмөндөөнүн | төмөндөөлөрдүн |
| Дательный | төмөндөөгө | төмөндөөлөргө |
| Винительный | төмөндөөнү | төмөндөөлөрдү |
| Местный | төмөндөөдө | төмөндөөлөрдө |
| Исходный | төмөндөөдөн | төмөндөөлөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | төмөндөөм | төмөндөөлөрүм |
| ты | төмөндөөң | төмөндөөлөрүң |
| Вы | төмөндөөңүз | төмөндөөлөрүңүз |
| он, она | төмөндөөсү | төмөндөөлөрү |
| мы | төмөндөөбүз | төмөндөөлөрүбүз |
| вы | төмөндөөңөр | төмөндөөлөрүңөр |
| Вы (мн.) | төмөндөөңүздөр | төмөндөөлөрүңүздөр |
| они | төмөндөөсү | төмөндөөлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | төмөндөөнүкү | төмөндөөлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | төмөндөөм | төмөндөөң | төмөндөөңүз | төмөндөөсү | төмөндөөбүз | төмөндөөңөр | төмөндөөңүздөр | төмөндөөсү |
| Родительный | төмөндөөмдүн / төмөндөөмүн | төмөндөөңдүн / төмөндөөңүн | төмөндөөңүздүн | төмөндөөсүнүн | төмөндөөбүздүн | төмөндөөңөрдүн | төмөндөөңүздөрдүн | төмөндөөсүнүн |
| Дательный | төмөндөөмө | төмөндөөңө | төмөндөөңүзгө | төмөндөөсүнө | төмөндөөбүзгө | төмөндөөңөргө | төмөндөөңүздөргө | төмөндөөсүнө |
| Винительный | төмөндөөмдү / төмөндөөмү | төмөндөөңдү / төмөндөөңү | төмөндөөңүздү | төмөндөөсүн | төмөндөөбүздү | төмөндөөңөрдү | төмөндөөңүздөрдү | төмөндөөсүн |
| Местный | төмөндөөмдө | төмөндөөңдө | төмөндөөңүздө | төмөндөөсүндө | төмөндөөбүздө | төмөндөөңөрдө | төмөндөөңүздөрдө | төмөндөөсүндө |
| Исходный | төмөндөөмдөн / төмөндөөмөн | төмөндөөңдөн / төмөндөөңөн | төмөндөөңүздөн | төмөндөөсүнөн | төмөндөөбүздөн | төмөндөөңөрдөн | төмөндөөңүздөрдөн | төмөндөөсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | төмөндөөлөрүм | төмөндөөлөрүң | төмөндөөлөрүңүз | төмөндөөлөрү | төмөндөөлөрүбүз | төмөндөөлөрүңөр | төмөндөөлөрүңүздөр | төмөндөөлөрү |
| Родительный | төмөндөөлөрүмдүн / төмөндөөлөрүмүн | төмөндөөлөрүңдүн / төмөндөөлөрүңүн | төмөндөөлөрүңүздүн | төмөндөөлөрүнүн | төмөндөөлөрүбүздүн | төмөндөөлөрүңөрдүн | төмөндөөлөрүңүздөрдүн | төмөндөөлөрүнүн |
| Дательный | төмөндөөлөрүмө | төмөндөөлөрүңө | төмөндөөлөрүңүзгө | төмөндөөлөрүнө | төмөндөөлөрүбүзгө | төмөндөөлөрүңөргө | төмөндөөлөрүңүздөргө | төмөндөөлөрүнө |
| Винительный | төмөндөөлөрүмдү / төмөндөөлөрүмү | төмөндөөлөрүңдү / төмөндөөлөрүңү | төмөндөөлөрүңүздү | төмөндөөлөрүн | төмөндөөлөрүбүздү | төмөндөөлөрүңөрдү | төмөндөөлөрүңүздөрдү | төмөндөөлөрүн |
| Местный | төмөндөөлөрүмдө | төмөндөөлөрүңдө | төмөндөөлөрүңүздө | төмөндөөлөрүндө | төмөндөөлөрүбүздө | төмөндөөлөрүңөрдө | төмөндөөлөрүңүздөрдө | төмөндөөлөрүндө |
| Исходный | төмөндөөлөрүмдөн / төмөндөөлөрүмөн | төмөндөөлөрүңдөн / төмөндөөлөрүңөн | төмөндөөлөрүңүздөн | төмөндөөлөрүнөн | төмөндөөлөрүбүздөн | төмөндөөлөрүңөрдөн | төмөндөөлөрүңүздөрдөн | төмөндөөлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | төмөндөөмүн | төмөндөөбүз |
| 2е лицо | төмөндөөсүң | төмөндөөсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | төмөндөөсүз | төмөндөөсүздөр |
| местный · 1е лицо | төмөндөөдөмүн | төмөндөөдөбүз |
| местный · 2е лицо | төмөндөөдөсүң | төмөндөөдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | төмөндөөдөсүз | төмөндөөдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | төмөндөөдөнмүн | төмөндөөдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | төмөндөөдөнсүң | төмөндөөдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | төмөндөөдөнсүз | төмөндөөдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.