Морфология › толкун
толкун
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | толкун | толкундар |
| Родительный | толкундун | толкундардын |
| Дательный | толкунга | толкундарга |
| Винительный | толкунду | толкундарды |
| Местный | толкунда | толкундарда |
| Исходный | толкундан | толкундардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | толкунум | толкундарым |
| ты | толкунуң | толкундарың |
| Вы | толкунуңуз | толкундарыңыз |
| он, она | толкуну | толкундары |
| мы | толкунубуз | толкундарыбыз |
| вы | толкунуңар | толкундарыңар |
| Вы (мн.) | толкунуңуздар | толкундарыңыздар |
| они | толкуну | толкундары |
| общая принадлежность (-ныкы) | толкундуку | толкундардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | толкунум | толкунуң | толкунуңуз | толкуну | толкунубуз | толкунуңар | толкунуңуздар | толкуну |
| Родительный | толкунумдун / толкунумун | толкунуңдун / толкунуңун | толкунуңуздун | толкунунун | толкунубуздун | толкунуңардын | толкунуңуздардын | толкунунун |
| Дательный | толкунума | толкунуңа | толкунуңузга | толкунуна | толкунубузга | толкунуңарга | толкунуңуздарга | толкунуна |
| Винительный | толкунумду / толкунуму | толкунуңду / толкунуңу | толкунуңузду | толкунун | толкунубузду | толкунуңарды | толкунуңуздарды | толкунун |
| Местный | толкунумда | толкунуңда | толкунуңузда | толкунунда | толкунубузда | толкунуңарда | толкунуңуздарда | толкунунда |
| Исходный | толкунумдан / толкунуман | толкунуңдан / толкунуңан | толкунуңуздан | толкунунан | толкунубуздан | толкунуңардан | толкунуңуздардан | толкунунан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | толкундарым | толкундарың | толкундарыңыз | толкундары | толкундарыбыз | толкундарыңар | толкундарыңыздар | толкундары |
| Родительный | толкундарымдын / толкундарымын | толкундарыңдын / толкундарыңын | толкундарыңыздын | толкундарынын | толкундарыбыздын | толкундарыңардын | толкундарыңыздардын | толкундарынын |
| Дательный | толкундарыма | толкундарыңа | толкундарыңызга | толкундарына | толкундарыбызга | толкундарыңарга | толкундарыңыздарга | толкундарына |
| Винительный | толкундарымды / толкундарымы | толкундарыңды / толкундарыңы | толкундарыңызды | толкундарын | толкундарыбызды | толкундарыңарды | толкундарыңыздарды | толкундарын |
| Местный | толкундарымда | толкундарыңда | толкундарыңызда | толкундарында | толкундарыбызда | толкундарыңарда | толкундарыңыздарда | толкундарында |
| Исходный | толкундарымдан / толкундарыман | толкундарыңдан / толкундарыңан | толкундарыңыздан | толкундарынан | толкундарыбыздан | толкундарыңардан | толкундарыңыздардан | толкундарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | толкунмун | толкунбуз |
| 2е лицо | толкунсуң | толкунсуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | толкунсуз | толкунсуздар |
| местный · 1е лицо | толкундамын | толкундабыз |
| местный · 2е лицо | толкундасың | толкундасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | толкундасыз | толкундасыздар |
| исходный · 1е лицо | толкунданмын | толкунданбыз |
| исходный · 2е лицо | толкундансың | толкундансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | толкундансыз | толкундансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
толкун-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | толкунам / толкунамын | толкунасың | толкунасыз | толкунат | толкунабыз | толкунасыңар | толкунасыздар | толкунушат / толкунат |
| Прошедшее определенное время | толкундум | толкундуң | толкундуңуз | толкунду | толкундук | толкундуңар | толкундуңуздар | толкунду / толкунушту |
| Прошедщее неопределенное время | толкунганмын / толкунгамын / толкунгам | толкунгансың | толкунгансыз | толкунган | толкунганбыз | толкунгансыңар | толкунгансыздар | толкунган |
| Прошедшее субъективное время | толкунуптурмун / толкунупмун | толкунуптурсуң / толкунупсуң | толкунуптурсуз / толкунупсуз | толкунуптур | толкунуптурбуз / толкунуппуз | толкунуптурсуңар / толкунупсуңар | толкунуптурсуздар / толкунупсуздар | толкунушуптур / толкунуптур |
| Прошедшее длительное | толкунчумун | толкунчусуң | толкунчусуз | толкунчу | толкунчубуз | толкунчусуңар | толкунчусуздар | толкунчу |
| Неопределенное будущее время | толкунармын | толкунарсың | толкунарсыз | толкунар | толкунарбыз | толкунарсыңар | толкунарсыздар | толкунар |
| Условное наклонение | толкунсам | толкунсаң | толкунсаңыз | толкунса | толкунсак | толкунсаңар | толкунсаңыздар | толкунушса / толкунса |
| Желательное наклонение | толкунгум | толкунгуң | толкунгуңуз | толкунгусу | толкунгубуз | толкунгуңар | толкунгуңуздар | толкунгусу |
| Повелительное наклонение | толкунайын | толкун | толкунуңуз | толкунсун | толкуналы | толкунгула | толкунуңуздар | толкунсун |
| Наклонение намерения | толкунмакчымын / толкунмакмын | толкунмакчысың / толкунмаксың | толкунмакчысыз / толкунмаксыз | толкунмакчы / толкунмак | толкунмакчыбыз / толкунмакпыз | толкунмакчысыңар / толкунмаксыңар | толкунмакчысыздар / толкунмаксыздар | толкунмакчы / толкунмак |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | толкунбаймын / толкунбайм | толкунбайсың | толкунбайсыз | толкунбайт | толкунбайбыз | толкунбайсыңар | толкунбайсыздар | толкунушпайт / толкунбайт |
| Прошедшее определенное время | толкунбадым | толкунбадың | толкунбадыңыз | толкунбады | толкунбадык | толкунбадыңар | толкунбадыңыздар | толкунушпады / толкунбады |
| Прошедщее неопределенное время | толкунбаганмын | толкунбагансың | толкунбагансыз | толкунбаган | толкунбаганбыз | толкунбагансыңар | толкунбагансыздар | толкунбаган |
| Прошедшее субъективное время | толкунбаптырмын | толкунбаптырсың | толкунбаптырсыз | толкунбаптыр | толкунбаптырбыз | толкунбаптырсыңар | толкунбаптырсыздар | толкунбаптыр |
| Неопределенное будущее время | толкунбасмын | толкунбассың | толкунбассыз | толкунбас | толкунбаспыз | — | — | толкунбас |
| Условное наклонение | толкунбасам | толкунбасаң | толкунбасаңыз | толкунбаса | толкунбасак | толкунбасаңар | толкунбасаңыздар | толкунушпаса / толкунбаса |
| Повелительное наклонение | толкунбайын | толкунба | толкунбаңыз | толкунбасын | толкунбайлы | толкунбагыла | толкунбаңыздар | толкунбасын |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | толкунуу |
| -ыш | толкунуш |
| -мак | толкунмак |
| -май | толкунмай |
| -баш | толкунбаш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | толкунган |
| -ар | толкунар |
| -бас | толкунбас |
| -уучу | толкунуучу |
| -чу | толкунчу |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | толкуна |
| -ып | толкунуп |
| -ганы | толкунганы |
| -ганча | толкунганча |
| -гыча | толкунгуча |
| -майынча | толкунмайынча |