Морфология › түрк
түрк
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | түрк | түрктөр |
| Родительный | түрктүн | түрктөрдүн |
| Дательный | түрккө | түрктөргө |
| Винительный | түрктү | түрктөрдү |
| Местный | түрктө | түрктөрдө |
| Исходный | түрктөн | түрктөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | түркүм | түрктөрүм |
| ты | түркүң | түрктөрүң |
| Вы | түркүңүз | түрктөрүңүз |
| он, она | түркү | түрктөрү |
| мы | түркүбүз | түрктөрүбүз |
| вы | түркүңөр | түрктөрүңөр |
| Вы (мн.) | түркүңүздөр | түрктөрүңүздөр |
| они | түркү | түрктөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | түрктүкү | түрктөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | түркүм | түркүң | түркүңүз | түркү | түркүбүз | түркүңөр | түркүңүздөр | түркү |
| Родительный | түркүмдүн / түркүмүн | түркүңдүн / түркүңүн | түркүңүздүн | түркүнүн | түркүбүздүн | түркүңөрдүн | түркүңүздөрдүн | түркүнүн |
| Дательный | түркүмө | түркүңө | түркүңүзгө | түркүнө | түркүбүзгө | түркүңөргө | түркүңүздөргө | түркүнө |
| Винительный | түркүмү / түркүмдү | түркүңдү / түркүңү | түркүңүздү | түркүн | түркүбүздү | түркүңөрдү | түркүңүздөрдү | түркүн |
| Местный | түркүмдө | түркүңдө | түркүңүздө | түркүндө | түркүбүздө | түркүңөрдө | түркүңүздөрдө | түркүндө |
| Исходный | түркүмдөн / түркүмөн | түркүңдөн / түркүңөн | түркүңүздөн | түркүнөн | түркүбүздөн | түркүңөрдөн | түркүңүздөрдөн | түркүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | түрктөрүм | түрктөрүң | түрктөрүңүз | түрктөрү | түрктөрүбүз | түрктөрүңөр | түрктөрүңүздөр | түрктөрү |
| Родительный | түрктөрүмдүн / түрктөрүмүн | түрктөрүңдүн / түрктөрүңүн | түрктөрүңүздүн | түрктөрүнүн | түрктөрүбүздүн | түрктөрүңөрдүн | түрктөрүңүздөрдүн | түрктөрүнүн |
| Дательный | түрктөрүмө | түрктөрүңө | түрктөрүңүзгө | түрктөрүнө | түрктөрүбүзгө | түрктөрүңөргө | түрктөрүңүздөргө | түрктөрүнө |
| Винительный | түрктөрүмдү / түрктөрүмү | түрктөрүңдү / түрктөрүңү | түрктөрүңүздү | түрктөрүн | түрктөрүбүздү | түрктөрүңөрдү | түрктөрүңүздөрдү | түрктөрүн |
| Местный | түрктөрүмдө | түрктөрүңдө | түрктөрүңүздө | түрктөрүндө | түрктөрүбүздө | түрктөрүңөрдө | түрктөрүңүздөрдө | түрктөрүндө |
| Исходный | түрктөрүмдөн / түрктөрүмөн | түрктөрүңдөн / түрктөрүңөн | түрктөрүңүздөн | түрктөрүнөн | түрктөрүбүздөн | түрктөрүңөрдөн | түрктөрүңүздөрдөн | түрктөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | түркмүн | түркпүз |
| 2е лицо | түрксүң | түрксүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | түрксүз | түрксүздөр |
| местный · 1е лицо | түрктөмүн | түрктөбүз |
| местный · 2е лицо | түрктөсүң | түрктөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | түрктөсүз | түрктөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | түрктөнмүн | түрктөнбүз |
| исходный · 2е лицо | түрктөнсүң | түрктөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | түрктөнсүз | түрктөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | түрк | түрктөр |
| Родительный | түрктүн | түрктөрдүн |
| Дательный | түрккө | түрктөргө |
| Винительный | түрктү | түрктөрдү |
| Местный | түрктө | түрктөрдө |
| Исходный | түрктөн | түрктөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | түркүм | түрктөрүм |
| ты | түркүң | түрктөрүң |
| Вы | түркүңүз | түрктөрүңүз |
| он, она | түркү | түрктөрү |
| мы | түркүбүз | түрктөрүбүз |
| вы | түркүңөр | түрктөрүңөр |
| Вы (мн.) | түркүңүздөр | түрктөрүңүздөр |
| они | түркү | түрктөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | түрктүкү | түрктөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | түркүм | түркүң | түркүңүз | түркү | түркүбүз | түркүңөр | түркүңүздөр | түркү |
| Родительный | түркүмдүн / түркүмүн | түркүңдүн / түркүңүн | түркүңүздүн | түркүнүн | түркүбүздүн | түркүңөрдүн | түркүңүздөрдүн | түркүнүн |
| Дательный | түркүмө | түркүңө | түркүңүзгө | түркүнө | түркүбүзгө | түркүңөргө | түркүңүздөргө | түркүнө |
| Винительный | түркүмү / түркүмдү | түркүңдү / түркүңү | түркүңүздү | түркүн | түркүбүздү | түркүңөрдү | түркүңүздөрдү | түркүн |
| Местный | түркүмдө | түркүңдө | түркүңүздө | түркүндө | түркүбүздө | түркүңөрдө | түркүңүздөрдө | түркүндө |
| Исходный | түркүмдөн / түркүмөн | түркүңдөн / түркүңөн | түркүңүздөн | түркүнөн | түркүбүздөн | түркүңөрдөн | түркүңүздөрдөн | түркүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | түрктөрүм | түрктөрүң | түрктөрүңүз | түрктөрү | түрктөрүбүз | түрктөрүңөр | түрктөрүңүздөр | түрктөрү |
| Родительный | түрктөрүмдүн / түрктөрүмүн | түрктөрүңдүн / түрктөрүңүн | түрктөрүңүздүн | түрктөрүнүн | түрктөрүбүздүн | түрктөрүңөрдүн | түрктөрүңүздөрдүн | түрктөрүнүн |
| Дательный | түрктөрүмө | түрктөрүңө | түрктөрүңүзгө | түрктөрүнө | түрктөрүбүзгө | түрктөрүңөргө | түрктөрүңүздөргө | түрктөрүнө |
| Винительный | түрктөрүмдү / түрктөрүмү | түрктөрүңдү / түрктөрүңү | түрктөрүңүздү | түрктөрүн | түрктөрүбүздү | түрктөрүңөрдү | түрктөрүңүздөрдү | түрктөрүн |
| Местный | түрктөрүмдө | түрктөрүңдө | түрктөрүңүздө | түрктөрүндө | түрктөрүбүздө | түрктөрүңөрдө | түрктөрүңүздөрдө | түрктөрүндө |
| Исходный | түрктөрүмдөн / түрктөрүмөн | түрктөрүңдөн / түрктөрүңөн | түрктөрүңүздөн | түрктөрүнөн | түрктөрүбүздөн | түрктөрүңөрдөн | түрктөрүңүздөрдөн | түрктөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | түркмүн | түркпүз |
| 2е лицо | түрксүң | түрксүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | түрксүз | түрксүздөр |
| местный · 1е лицо | түрктөмүн | түрктөбүз |
| местный · 2е лицо | түрктөсүң | түрктөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | түрктөсүз | түрктөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | түрктөнмүн | түрктөнбүз |
| исходный · 2е лицо | түрктөнсүң | түрктөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | түрктөнсүз | түрктөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | түркүрөөк |