Морфология › түркүн
түркүн
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | түркүн | түркүндөр |
| Родительный | түркүндүн | түркүндөрдүн |
| Дательный | түркүнгө | түркүндөргө |
| Винительный | түркүндү | түркүндөрдү |
| Местный | түркүндө | түркүндөрдө |
| Исходный | түркүндөн | түркүндөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | түркүнүм | түркүндөрүм |
| ты | түркүнүң | түркүндөрүң |
| Вы | түркүнүңүз | түркүндөрүңүз |
| он, она | түркүнү | түркүндөрү |
| мы | түркүнүбүз | түркүндөрүбүз |
| вы | түркүнүңөр | түркүндөрүңөр |
| Вы (мн.) | түркүнүңүздөр | түркүндөрүңүздөр |
| они | түркүнү | түркүндөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | түркүндүкү | түркүндөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | түркүнүм | түркүнүң | түркүнүңүз | түркүнү | түркүнүбүз | түркүнүңөр | түркүнүңүздөр | түркүнү |
| Родительный | түркүнүмдүн / түркүнүмүн | түркүнүңдүн / түркүнүңүн | түркүнүңүздүн | түркүнүнүн | түркүнүбүздүн | түркүнүңөрдүн | түркүнүңүздөрдүн | түркүнүнүн |
| Дательный | түркүнүмө | түркүнүңө | түркүнүңүзгө | түркүнүнө | түркүнүбүзгө | түркүнүңөргө | түркүнүңүздөргө | түркүнүнө |
| Винительный | түркүнүмдү / түркүнүмү | түркүнүңдү / түркүнүңү | түркүнүңүздү | түркүнүн | түркүнүбүздү | түркүнүңөрдү | түркүнүңүздөрдү | түркүнүн |
| Местный | түркүнүмдө | түркүнүңдө | түркүнүңүздө | түркүнүндө | түркүнүбүздө | түркүнүңөрдө | түркүнүңүздөрдө | түркүнүндө |
| Исходный | түркүнүмдөн / түркүнүмөн | түркүнүңдөн / түркүнүңөн | түркүнүңүздөн | түркүнүнөн | түркүнүбүздөн | түркүнүңөрдөн | түркүнүңүздөрдөн | түркүнүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | түркүндөрүм | түркүндөрүң | түркүндөрүңүз | түркүндөрү | түркүндөрүбүз | түркүндөрүңөр | түркүндөрүңүздөр | түркүндөрү |
| Родительный | түркүндөрүмдүн / түркүндөрүмүн | түркүндөрүңдүн / түркүндөрүңүн | түркүндөрүңүздүн | түркүндөрүнүн | түркүндөрүбүздүн | түркүндөрүңөрдүн | түркүндөрүңүздөрдүн | түркүндөрүнүн |
| Дательный | түркүндөрүмө | түркүндөрүңө | түркүндөрүңүзгө | түркүндөрүнө | түркүндөрүбүзгө | түркүндөрүңөргө | түркүндөрүңүздөргө | түркүндөрүнө |
| Винительный | түркүндөрүмдү / түркүндөрүмү | түркүндөрүңдү / түркүндөрүңү | түркүндөрүңүздү | түркүндөрүн | түркүндөрүбүздү | түркүндөрүңөрдү | түркүндөрүңүздөрдү | түркүндөрүн |
| Местный | түркүндөрүмдө | түркүндөрүңдө | түркүндөрүңүздө | түркүндөрүндө | түркүндөрүбүздө | түркүндөрүңөрдө | түркүндөрүңүздөрдө | түркүндөрүндө |
| Исходный | түркүндөрүмдөн / түркүндөрүмөн | түркүндөрүңдөн / түркүндөрүңөн | түркүндөрүңүздөн | түркүндөрүнөн | түркүндөрүбүздөн | түркүндөрүңөрдөн | түркүндөрүңүздөрдөн | түркүндөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | түркүнмүн | түркүнбүз |
| 2е лицо | түркүнсүң | түркүнсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | түркүнсүз | түркүнсүздөр |
| местный · 1е лицо | түркүндөмүн | түркүндөбүз |
| местный · 2е лицо | түркүндөсүң | түркүндөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | түркүндөсүз | түркүндөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | түркүндөнмүн | түркүндөнбүз |
| исходный · 2е лицо | түркүндөнсүң | түркүндөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | түркүндөнсүз | түркүндөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | түркүн | түркүндөр |
| Родительный | түркүндүн | түркүндөрдүн |
| Дательный | түркүнгө | түркүндөргө |
| Винительный | түркүндү | түркүндөрдү |
| Местный | түркүндө | түркүндөрдө |
| Исходный | түркүндөн | түркүндөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | түркүнүм | түркүндөрүм |
| ты | түркүнүң | түркүндөрүң |
| Вы | түркүнүңүз | түркүндөрүңүз |
| он, она | түркүнү | түркүндөрү |
| мы | түркүнүбүз | түркүндөрүбүз |
| вы | түркүнүңөр | түркүндөрүңөр |
| Вы (мн.) | түркүнүңүздөр | түркүндөрүңүздөр |
| они | түркүнү | түркүндөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | түркүндүкү | түркүндөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | түркүнүм | түркүнүң | түркүнүңүз | түркүнү | түркүнүбүз | түркүнүңөр | түркүнүңүздөр | түркүнү |
| Родительный | түркүнүмдүн / түркүнүмүн | түркүнүңдүн / түркүнүңүн | түркүнүңүздүн | түркүнүнүн | түркүнүбүздүн | түркүнүңөрдүн | түркүнүңүздөрдүн | түркүнүнүн |
| Дательный | түркүнүмө | түркүнүңө | түркүнүңүзгө | түркүнүнө | түркүнүбүзгө | түркүнүңөргө | түркүнүңүздөргө | түркүнүнө |
| Винительный | түркүнүмдү / түркүнүмү | түркүнүңдү / түркүнүңү | түркүнүңүздү | түркүнүн | түркүнүбүздү | түркүнүңөрдү | түркүнүңүздөрдү | түркүнүн |
| Местный | түркүнүмдө | түркүнүңдө | түркүнүңүздө | түркүнүндө | түркүнүбүздө | түркүнүңөрдө | түркүнүңүздөрдө | түркүнүндө |
| Исходный | түркүнүмдөн / түркүнүмөн | түркүнүңдөн / түркүнүңөн | түркүнүңүздөн | түркүнүнөн | түркүнүбүздөн | түркүнүңөрдөн | түркүнүңүздөрдөн | түркүнүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | түркүндөрүм | түркүндөрүң | түркүндөрүңүз | түркүндөрү | түркүндөрүбүз | түркүндөрүңөр | түркүндөрүңүздөр | түркүндөрү |
| Родительный | түркүндөрүмдүн / түркүндөрүмүн | түркүндөрүңдүн / түркүндөрүңүн | түркүндөрүңүздүн | түркүндөрүнүн | түркүндөрүбүздүн | түркүндөрүңөрдүн | түркүндөрүңүздөрдүн | түркүндөрүнүн |
| Дательный | түркүндөрүмө | түркүндөрүңө | түркүндөрүңүзгө | түркүндөрүнө | түркүндөрүбүзгө | түркүндөрүңөргө | түркүндөрүңүздөргө | түркүндөрүнө |
| Винительный | түркүндөрүмдү / түркүндөрүмү | түркүндөрүңдү / түркүндөрүңү | түркүндөрүңүздү | түркүндөрүн | түркүндөрүбүздү | түркүндөрүңөрдү | түркүндөрүңүздөрдү | түркүндөрүн |
| Местный | түркүндөрүмдө | түркүндөрүңдө | түркүндөрүңүздө | түркүндөрүндө | түркүндөрүбүздө | түркүндөрүңөрдө | түркүндөрүңүздөрдө | түркүндөрүндө |
| Исходный | түркүндөрүмдөн / түркүндөрүмөн | түркүндөрүңдөн / түркүндөрүңөн | түркүндөрүңүздөн | түркүндөрүнөн | түркүндөрүбүздөн | түркүндөрүңөрдөн | түркүндөрүңүздөрдөн | түркүндөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | түркүнмүн | түркүнбүз |
| 2е лицо | түркүнсүң | түркүнсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | түркүнсүз | түркүнсүздөр |
| местный · 1е лицо | түркүндөмүн | түркүндөбүз |
| местный · 2е лицо | түркүндөсүң | түркүндөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | түркүндөсүз | түркүндөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | түркүндөнмүн | түркүндөнбүз |
| исходный · 2е лицо | түркүндөнсүң | түркүндөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | түркүндөнсүз | түркүндөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | түркүнүрөөк |