Морфология › туташ
туташ
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | туташ | туташтар |
| Родительный | туташтын | туташтардын |
| Дательный | туташка | туташтарга |
| Винительный | туташты | туташтарды |
| Местный | туташта | туташтарда |
| Исходный | туташтан | туташтардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | туташым | туташтарым |
| ты | туташың | туташтарың |
| Вы | туташыңыз | туташтарыңыз |
| он, она | туташы | туташтары |
| мы | туташыбыз | туташтарыбыз |
| вы | туташыңар | туташтарыңар |
| Вы (мн.) | туташыңыздар | туташтарыңыздар |
| они | туташы | туташтары |
| общая принадлежность (-ныкы) | туташтыкы | туташтардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | туташым | туташың | туташыңыз | туташы | туташыбыз | туташыңар | туташыңыздар | туташы |
| Родительный | туташымдын / туташымын | туташыңдын / туташыңын | туташыңыздын | туташынын | туташыбыздын | туташыңардын | туташыңыздардын | туташынын |
| Дательный | туташыма | туташыңа | туташыңызга | туташына | туташыбызга | туташыңарга | туташыңыздарга | туташына |
| Винительный | туташымды / туташымы | туташыңды / туташыңы | туташыңызды | туташын | туташыбызды | туташыңарды | туташыңыздарды | туташын |
| Местный | туташымда | туташыңда | туташыңызда | туташында | туташыбызда | туташыңарда | туташыңыздарда | туташында |
| Исходный | туташымдан / туташыман | туташыңдан / туташыңан | туташыңыздан | туташынан | туташыбыздан | туташыңардан | туташыңыздардан | туташынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | туташтарым | туташтарың | туташтарыңыз | туташтары | туташтарыбыз | туташтарыңар | туташтарыңыздар | туташтары |
| Родительный | туташтарымдын / туташтарымын | туташтарыңдын / туташтарыңын | туташтарыңыздын | туташтарынын | туташтарыбыздын | туташтарыңардын | туташтарыңыздардын | туташтарынын |
| Дательный | туташтарыма | туташтарыңа | туташтарыңызга | туташтарына | туташтарыбызга | туташтарыңарга | туташтарыңыздарга | туташтарына |
| Винительный | туташтарымды / туташтарымы | туташтарыңды / туташтарыңы | туташтарыңызды | туташтарын | туташтарыбызды | туташтарыңарды | туташтарыңыздарды | туташтарын |
| Местный | туташтарымда | туташтарыңда | туташтарыңызда | туташтарында | туташтарыбызда | туташтарыңарда | туташтарыңыздарда | туташтарында |
| Исходный | туташтарымдан / туташтарыман | туташтарыңдан / туташтарыңан | туташтарыңыздан | туташтарынан | туташтарыбыздан | туташтарыңардан | туташтарыңыздардан | туташтарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | туташмын | туташпыз |
| 2е лицо | туташсың | туташсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | туташсыз | туташсыздар |
| местный · 1е лицо | туташтамын | туташтабыз |
| местный · 2е лицо | туташтасың | туташтасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | туташтасыз | туташтасыздар |
| исходный · 1е лицо | туташтанмын | туташтанбыз |
| исходный · 2е лицо | туташтансың | туташтансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | туташтансыз | туташтансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | туташ | туташтар |
| Родительный | туташтын | туташтардын |
| Дательный | туташка | туташтарга |
| Винительный | туташты | туташтарды |
| Местный | туташта | туташтарда |
| Исходный | туташтан | туташтардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | туташым | туташтарым |
| ты | туташың | туташтарың |
| Вы | туташыңыз | туташтарыңыз |
| он, она | туташы | туташтары |
| мы | туташыбыз | туташтарыбыз |
| вы | туташыңар | туташтарыңар |
| Вы (мн.) | туташыңыздар | туташтарыңыздар |
| они | туташы | туташтары |
| общая принадлежность (-ныкы) | туташтыкы | туташтардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | туташым | туташың | туташыңыз | туташы | туташыбыз | туташыңар | туташыңыздар | туташы |
| Родительный | туташымдын / туташымын | туташыңдын / туташыңын | туташыңыздын | туташынын | туташыбыздын | туташыңардын | туташыңыздардын | туташынын |
| Дательный | туташыма | туташыңа | туташыңызга | туташына | туташыбызга | туташыңарга | туташыңыздарга | туташына |
| Винительный | туташымды / туташымы | туташыңды / туташыңы | туташыңызды | туташын | туташыбызды | туташыңарды | туташыңыздарды | туташын |
| Местный | туташымда | туташыңда | туташыңызда | туташында | туташыбызда | туташыңарда | туташыңыздарда | туташында |
| Исходный | туташымдан / туташыман | туташыңдан / туташыңан | туташыңыздан | туташынан | туташыбыздан | туташыңардан | туташыңыздардан | туташынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | туташтарым | туташтарың | туташтарыңыз | туташтары | туташтарыбыз | туташтарыңар | туташтарыңыздар | туташтары |
| Родительный | туташтарымдын / туташтарымын | туташтарыңдын / туташтарыңын | туташтарыңыздын | туташтарынын | туташтарыбыздын | туташтарыңардын | туташтарыңыздардын | туташтарынын |
| Дательный | туташтарыма | туташтарыңа | туташтарыңызга | туташтарына | туташтарыбызга | туташтарыңарга | туташтарыңыздарга | туташтарына |
| Винительный | туташтарымды / туташтарымы | туташтарыңды / туташтарыңы | туташтарыңызды | туташтарын | туташтарыбызды | туташтарыңарды | туташтарыңыздарды | туташтарын |
| Местный | туташтарымда | туташтарыңда | туташтарыңызда | туташтарында | туташтарыбызда | туташтарыңарда | туташтарыңыздарда | туташтарында |
| Исходный | туташтарымдан / туташтарыман | туташтарыңдан / туташтарыңан | туташтарыңыздан | туташтарынан | туташтарыбыздан | туташтарыңардан | туташтарыңыздардан | туташтарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | туташмын | туташпыз |
| 2е лицо | туташсың | туташсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | туташсыз | туташсыздар |
| местный · 1е лицо | туташтамын | туташтабыз |
| местный · 2е лицо | туташтасың | туташтасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | туташтасыз | туташтасыздар |
| исходный · 1е лицо | туташтанмын | туташтанбыз |
| исходный · 2е лицо | туташтансың | туташтансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | туташтансыз | туташтансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | туташыраак |
туташ-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | туташамын / туташам | туташасың | туташасыз | туташат | туташабыз | туташасыңар | туташасыздар | туташат / туташышат |
| Прошедшее определенное время | туташтым | туташтың | туташтыңыз | туташты | туташтык | туташтыңар | туташтыңыздар | туташышты / туташты |
| Прошедщее неопределенное время | туташканмын / туташкамын / туташкам | туташкансың | туташкансыз | туташкан | туташканбыз | туташкансыңар | туташкансыздар | туташкан |
| Прошедшее субъективное время | туташыптырмын / туташыпмын | туташыптырсың / туташыпсың | туташыптырсыз / туташыпсыз | туташыптыр | туташыптырбыз / туташыппыз | туташыптырсыңар / туташыпсыңар | туташыптырсыздар / туташыпсыздар | туташышыптыр / туташыптыр |
| Прошедшее длительное | туташчумун | туташчусуң | туташчусуз | туташчу | туташчубуз | туташчусуңар | туташчусуздар | туташчу |
| Неопределенное будущее время | туташармын | туташарсың | туташарсыз | туташар | туташарбыз | туташарсыңар | туташарсыздар | туташар |
| Условное наклонение | туташсам | туташсаң | туташсаңыз | туташса | туташсак | туташсаңар | туташсаңыздар | туташышса / туташса |
| Желательное наклонение | туташкым | туташкың | туташкыңыз | туташкысы | туташкыбыз | туташкыңар | туташкыңыздар | туташкысы |
| Повелительное наклонение | туташайын | туташ | туташыңыз | туташсын | туташалы | туташкыла | туташыңыздар | туташсын |
| Наклонение намерения | туташмакчымын / туташмакмын | туташмакчысың / туташмаксың | туташмакчысыз / туташмаксыз | туташмакчы / туташмак | туташмакчыбыз / туташмакпыз | туташмакчысыңар / туташмаксыңар | туташмакчысыздар / туташмаксыздар | туташмакчы / туташмак |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | туташпаймын / туташпайм | туташпайсың | туташпайсыз | туташпайт | туташпайбыз | туташпайсыңар | туташпайсыздар | туташышпайт / туташпайт |
| Прошедшее определенное время | туташпадым | туташпадың | туташпадыңыз | туташпады | туташпадык | туташпадыңар | туташпадыңыздар | туташышпады / туташпады |
| Прошедщее неопределенное время | туташпаганмын | туташпагансың | туташпагансыз | туташпаган | туташпаганбыз | туташпагансыңар | туташпагансыздар | туташпаган |
| Прошедшее субъективное время | туташпаптырмын | туташпаптырсың | туташпаптырсыз | туташпаптыр | туташпаптырбыз | туташпаптырсыңар | туташпаптырсыздар | туташпаптыр |
| Неопределенное будущее время | туташпасмын | туташпассың | туташпассыз | туташпас | туташпаспыз | — | — | туташпас |
| Условное наклонение | туташпасам | туташпасаң | туташпасаңыз | туташпаса | туташпасак | туташпасаңар | туташпасаңыздар | туташышпаса / туташпаса |
| Повелительное наклонение | туташпайын | туташпа | туташпаңыз | туташпасын | туташпайлы | туташпагыла | туташпаңыздар | туташпасын |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | туташуу |
| -ыш | туташыш |
| -мак | туташмак |
| -май | туташмай |
| -баш | туташпаш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | туташкан |
| -ар | туташар |
| -бас | туташпас |
| -уучу | туташуучу |
| -чу | туташчу |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | туташа |
| -ып | туташып |
| -ганы | туташканы |
| -ганча | туташканча |
| -гыча | туташкыча |
| -майынча | туташмайынча |