Морфология › үлгүлүү
үлгүлүү
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | үлгүлүү | үлгүлүүлөр |
| Родительный | үлгүлүүнүн | үлгүлүүлөрдүн |
| Дательный | үлгүлүүгө | үлгүлүүлөргө |
| Винительный | үлгүлүүнү | үлгүлүүлөрдү |
| Местный | үлгүлүүдө | үлгүлүүлөрдө |
| Исходный | үлгүлүүдөн | үлгүлүүлөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | үлгүлүүм | үлгүлүүлөрүм |
| ты | үлгүлүүң | үлгүлүүлөрүң |
| Вы | үлгүлүүңүз | үлгүлүүлөрүңүз |
| он, она | үлгүлүүсү | үлгүлүүлөрү |
| мы | үлгүлүүбүз | үлгүлүүлөрүбүз |
| вы | үлгүлүүңөр | үлгүлүүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | үлгүлүүңүздөр | үлгүлүүлөрүңүздөр |
| они | үлгүлүүсү | үлгүлүүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | үлгүлүүнүкү | үлгүлүүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | үлгүлүүм | үлгүлүүң | үлгүлүүңүз | үлгүлүүсү | үлгүлүүбүз | үлгүлүүңөр | үлгүлүүңүздөр | үлгүлүүсү |
| Родительный | үлгүлүүмдүн / үлгүлүүмүн | үлгүлүүңдүн / үлгүлүүңүн | үлгүлүүңүздүн | үлгүлүүсүнүн | үлгүлүүбүздүн | үлгүлүүңөрдүн | үлгүлүүңүздөрдүн | үлгүлүүсүнүн |
| Дательный | үлгүлүүмө | үлгүлүүңө | үлгүлүүңүзгө | үлгүлүүсүнө | үлгүлүүбүзгө | үлгүлүүңөргө | үлгүлүүңүздөргө | үлгүлүүсүнө |
| Винительный | үлгүлүүмдү / үлгүлүүмү | үлгүлүүңдү / үлгүлүүңү | үлгүлүүңүздү | үлгүлүүсүн | үлгүлүүбүздү | үлгүлүүңөрдү | үлгүлүүңүздөрдү | үлгүлүүсүн |
| Местный | үлгүлүүмдө | үлгүлүүңдө | үлгүлүүңүздө | үлгүлүүсүндө | үлгүлүүбүздө | үлгүлүүңөрдө | үлгүлүүңүздөрдө | үлгүлүүсүндө |
| Исходный | үлгүлүүмдөн / үлгүлүүмөн | үлгүлүүңдөн / үлгүлүүңөн | үлгүлүүңүздөн | үлгүлүүсүнөн | үлгүлүүбүздөн | үлгүлүүңөрдөн | үлгүлүүңүздөрдөн | үлгүлүүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | үлгүлүүлөрүм | үлгүлүүлөрүң | үлгүлүүлөрүңүз | үлгүлүүлөрү | үлгүлүүлөрүбүз | үлгүлүүлөрүңөр | үлгүлүүлөрүңүздөр | үлгүлүүлөрү |
| Родительный | үлгүлүүлөрүмдүн / үлгүлүүлөрүмүн | үлгүлүүлөрүңдүн / үлгүлүүлөрүңүн | үлгүлүүлөрүңүздүн | үлгүлүүлөрүнүн | үлгүлүүлөрүбүздүн | үлгүлүүлөрүңөрдүн | үлгүлүүлөрүңүздөрдүн | үлгүлүүлөрүнүн |
| Дательный | үлгүлүүлөрүмө | үлгүлүүлөрүңө | үлгүлүүлөрүңүзгө | үлгүлүүлөрүнө | үлгүлүүлөрүбүзгө | үлгүлүүлөрүңөргө | үлгүлүүлөрүңүздөргө | үлгүлүүлөрүнө |
| Винительный | үлгүлүүлөрүмдү / үлгүлүүлөрүмү | үлгүлүүлөрүңдү / үлгүлүүлөрүңү | үлгүлүүлөрүңүздү | үлгүлүүлөрүн | үлгүлүүлөрүбүздү | үлгүлүүлөрүңөрдү | үлгүлүүлөрүңүздөрдү | үлгүлүүлөрүн |
| Местный | үлгүлүүлөрүмдө | үлгүлүүлөрүңдө | үлгүлүүлөрүңүздө | үлгүлүүлөрүндө | үлгүлүүлөрүбүздө | үлгүлүүлөрүңөрдө | үлгүлүүлөрүңүздөрдө | үлгүлүүлөрүндө |
| Исходный | үлгүлүүлөрүмдөн / үлгүлүүлөрүмөн | үлгүлүүлөрүңдөн / үлгүлүүлөрүңөн | үлгүлүүлөрүңүздөн | үлгүлүүлөрүнөн | үлгүлүүлөрүбүздөн | үлгүлүүлөрүңөрдөн | үлгүлүүлөрүңүздөрдөн | үлгүлүүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | үлгүлүүмүн | үлгүлүүбүз |
| 2е лицо | үлгүлүүсүң | үлгүлүүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | үлгүлүүсүз | үлгүлүүсүздөр |
| местный · 1е лицо | үлгүлүүдөмүн | үлгүлүүдөбүз |
| местный · 2е лицо | үлгүлүүдөсүң | үлгүлүүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | үлгүлүүдөсүз | үлгүлүүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | үлгүлүүдөнмүн | үлгүлүүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | үлгүлүүдөнсүң | үлгүлүүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | үлгүлүүдөнсүз | үлгүлүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | үлгүлүү | үлгүлүүлөр |
| Родительный | үлгүлүүнүн | үлгүлүүлөрдүн |
| Дательный | үлгүлүүгө | үлгүлүүлөргө |
| Винительный | үлгүлүүнү | үлгүлүүлөрдү |
| Местный | үлгүлүүдө | үлгүлүүлөрдө |
| Исходный | үлгүлүүдөн | үлгүлүүлөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | үлгүлүүм | үлгүлүүлөрүм |
| ты | үлгүлүүң | үлгүлүүлөрүң |
| Вы | үлгүлүүңүз | үлгүлүүлөрүңүз |
| он, она | үлгүлүүсү | үлгүлүүлөрү |
| мы | үлгүлүүбүз | үлгүлүүлөрүбүз |
| вы | үлгүлүүңөр | үлгүлүүлөрүңөр |
| Вы (мн.) | үлгүлүүңүздөр | үлгүлүүлөрүңүздөр |
| они | үлгүлүүсү | үлгүлүүлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | үлгүлүүнүкү | үлгүлүүлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | үлгүлүүм | үлгүлүүң | үлгүлүүңүз | үлгүлүүсү | үлгүлүүбүз | үлгүлүүңөр | үлгүлүүңүздөр | үлгүлүүсү |
| Родительный | үлгүлүүмдүн / үлгүлүүмүн | үлгүлүүңдүн / үлгүлүүңүн | үлгүлүүңүздүн | үлгүлүүсүнүн | үлгүлүүбүздүн | үлгүлүүңөрдүн | үлгүлүүңүздөрдүн | үлгүлүүсүнүн |
| Дательный | үлгүлүүмө | үлгүлүүңө | үлгүлүүңүзгө | үлгүлүүсүнө | үлгүлүүбүзгө | үлгүлүүңөргө | үлгүлүүңүздөргө | үлгүлүүсүнө |
| Винительный | үлгүлүүмдү / үлгүлүүмү | үлгүлүүңдү / үлгүлүүңү | үлгүлүүңүздү | үлгүлүүсүн | үлгүлүүбүздү | үлгүлүүңөрдү | үлгүлүүңүздөрдү | үлгүлүүсүн |
| Местный | үлгүлүүмдө | үлгүлүүңдө | үлгүлүүңүздө | үлгүлүүсүндө | үлгүлүүбүздө | үлгүлүүңөрдө | үлгүлүүңүздөрдө | үлгүлүүсүндө |
| Исходный | үлгүлүүмдөн / үлгүлүүмөн | үлгүлүүңдөн / үлгүлүүңөн | үлгүлүүңүздөн | үлгүлүүсүнөн | үлгүлүүбүздөн | үлгүлүүңөрдөн | үлгүлүүңүздөрдөн | үлгүлүүсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | үлгүлүүлөрүм | үлгүлүүлөрүң | үлгүлүүлөрүңүз | үлгүлүүлөрү | үлгүлүүлөрүбүз | үлгүлүүлөрүңөр | үлгүлүүлөрүңүздөр | үлгүлүүлөрү |
| Родительный | үлгүлүүлөрүмдүн / үлгүлүүлөрүмүн | үлгүлүүлөрүңдүн / үлгүлүүлөрүңүн | үлгүлүүлөрүңүздүн | үлгүлүүлөрүнүн | үлгүлүүлөрүбүздүн | үлгүлүүлөрүңөрдүн | үлгүлүүлөрүңүздөрдүн | үлгүлүүлөрүнүн |
| Дательный | үлгүлүүлөрүмө | үлгүлүүлөрүңө | үлгүлүүлөрүңүзгө | үлгүлүүлөрүнө | үлгүлүүлөрүбүзгө | үлгүлүүлөрүңөргө | үлгүлүүлөрүңүздөргө | үлгүлүүлөрүнө |
| Винительный | үлгүлүүлөрүмдү / үлгүлүүлөрүмү | үлгүлүүлөрүңдү / үлгүлүүлөрүңү | үлгүлүүлөрүңүздү | үлгүлүүлөрүн | үлгүлүүлөрүбүздү | үлгүлүүлөрүңөрдү | үлгүлүүлөрүңүздөрдү | үлгүлүүлөрүн |
| Местный | үлгүлүүлөрүмдө | үлгүлүүлөрүңдө | үлгүлүүлөрүңүздө | үлгүлүүлөрүндө | үлгүлүүлөрүбүздө | үлгүлүүлөрүңөрдө | үлгүлүүлөрүңүздөрдө | үлгүлүүлөрүндө |
| Исходный | үлгүлүүлөрүмдөн / үлгүлүүлөрүмөн | үлгүлүүлөрүңдөн / үлгүлүүлөрүңөн | үлгүлүүлөрүңүздөн | үлгүлүүлөрүнөн | үлгүлүүлөрүбүздөн | үлгүлүүлөрүңөрдөн | үлгүлүүлөрүңүздөрдөн | үлгүлүүлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | үлгүлүүмүн | үлгүлүүбүз |
| 2е лицо | үлгүлүүсүң | үлгүлүүсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | үлгүлүүсүз | үлгүлүүсүздөр |
| местный · 1е лицо | үлгүлүүдөмүн | үлгүлүүдөбүз |
| местный · 2е лицо | үлгүлүүдөсүң | үлгүлүүдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | үлгүлүүдөсүз | үлгүлүүдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | үлгүлүүдөнмүн | үлгүлүүдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | үлгүлүүдөнсүң | үлгүлүүдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | үлгүлүүдөнсүз | үлгүлүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | үлгүлүүрөөк |