Морфология › үйлөмө
үйлөмө
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | үйлөмө | үйлөмөлөр |
| Родительный | үйлөмөнүн | үйлөмөлөрдүн |
| Дательный | үйлөмөгө | үйлөмөлөргө |
| Винительный | үйлөмөнү | үйлөмөлөрдү |
| Местный | үйлөмөдө | үйлөмөлөрдө |
| Исходный | үйлөмөдөн | үйлөмөлөрдөн |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | үйлөмөм | үйлөмөлөрүм |
| ты | үйлөмөң | үйлөмөлөрүң |
| Вы | үйлөмөңүз | үйлөмөлөрүңүз |
| он, она | үйлөмөсү | үйлөмөлөрү |
| мы | үйлөмөбүз | үйлөмөлөрүбүз |
| вы | үйлөмөңөр | үйлөмөлөрүңөр |
| Вы (мн.) | үйлөмөңүздөр | үйлөмөлөрүңүздөр |
| они | үйлөмөсү | үйлөмөлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | үйлөмөнүкү | үйлөмөлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | үйлөмөм | үйлөмөң | үйлөмөңүз | үйлөмөсү | үйлөмөбүз | үйлөмөңөр | үйлөмөңүздөр | үйлөмөсү |
| Родительный | үйлөмөмдүн / үйлөмөмүн | үйлөмөңдүн / үйлөмөңүн | үйлөмөңүздүн | үйлөмөсүнүн | үйлөмөбүздүн | үйлөмөңөрдүн | үйлөмөңүздөрдүн | үйлөмөсүнүн |
| Дательный | үйлөмөмө | үйлөмөңө | үйлөмөңүзгө | үйлөмөсүнө | үйлөмөбүзгө | үйлөмөңөргө | үйлөмөңүздөргө | үйлөмөсүнө |
| Винительный | үйлөмөмдү / үйлөмөмү | үйлөмөңдү / үйлөмөңү | үйлөмөңүздү | үйлөмөсүн | үйлөмөбүздү | үйлөмөңөрдү | үйлөмөңүздөрдү | үйлөмөсүн |
| Местный | үйлөмөмдө | үйлөмөңдө | үйлөмөңүздө | үйлөмөсүндө | үйлөмөбүздө | үйлөмөңөрдө | үйлөмөңүздөрдө | үйлөмөсүндө |
| Исходный | үйлөмөмдөн / үйлөмөмөн | үйлөмөңдөн / үйлөмөңөн | үйлөмөңүздөн | үйлөмөсүнөн | үйлөмөбүздөн | үйлөмөңөрдөн | үйлөмөңүздөрдөн | үйлөмөсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | үйлөмөлөрүм | үйлөмөлөрүң | үйлөмөлөрүңүз | үйлөмөлөрү | үйлөмөлөрүбүз | үйлөмөлөрүңөр | үйлөмөлөрүңүздөр | үйлөмөлөрү |
| Родительный | үйлөмөлөрүмдүн / үйлөмөлөрүмүн | үйлөмөлөрүңдүн / үйлөмөлөрүңүн | үйлөмөлөрүңүздүн | үйлөмөлөрүнүн | үйлөмөлөрүбүздүн | үйлөмөлөрүңөрдүн | үйлөмөлөрүңүздөрдүн | үйлөмөлөрүнүн |
| Дательный | үйлөмөлөрүмө | үйлөмөлөрүңө | үйлөмөлөрүңүзгө | үйлөмөлөрүнө | үйлөмөлөрүбүзгө | үйлөмөлөрүңөргө | үйлөмөлөрүңүздөргө | үйлөмөлөрүнө |
| Винительный | үйлөмөлөрүмдү / үйлөмөлөрүмү | үйлөмөлөрүңдү / үйлөмөлөрүңү | үйлөмөлөрүңүздү | үйлөмөлөрүн | үйлөмөлөрүбүздү | үйлөмөлөрүңөрдү | үйлөмөлөрүңүздөрдү | үйлөмөлөрүн |
| Местный | үйлөмөлөрүмдө | үйлөмөлөрүңдө | үйлөмөлөрүңүздө | үйлөмөлөрүндө | үйлөмөлөрүбүздө | үйлөмөлөрүңөрдө | үйлөмөлөрүңүздөрдө | үйлөмөлөрүндө |
| Исходный | үйлөмөлөрүмдөн / үйлөмөлөрүмөн | үйлөмөлөрүңдөн / үйлөмөлөрүңөн | үйлөмөлөрүңүздөн | үйлөмөлөрүнөн | үйлөмөлөрүбүздөн | үйлөмөлөрүңөрдөн | үйлөмөлөрүңүздөрдөн | үйлөмөлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | үйлөмөмүн | үйлөмөбүз |
| 2е лицо | үйлөмөсүң | үйлөмөсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | үйлөмөсүз | үйлөмөсүздөр |
| местный · 1е лицо | үйлөмөдөмүн | үйлөмөдөбүз |
| местный · 2е лицо | үйлөмөдөсүң | үйлөмөдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | үйлөмөдөсүз | үйлөмөдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | үйлөмөдөнмүн | үйлөмөдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | үйлөмөдөнсүң | үйлөмөдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | үйлөмөдөнсүз | үйлөмөдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | үйлөмө | үйлөмөлөр |
| Родительный | үйлөмөнүн | үйлөмөлөрдүн |
| Дательный | үйлөмөгө | үйлөмөлөргө |
| Винительный | үйлөмөнү | үйлөмөлөрдү |
| Местный | үйлөмөдө | үйлөмөлөрдө |
| Исходный | үйлөмөдөн | үйлөмөлөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | үйлөмөм | үйлөмөлөрүм |
| ты | үйлөмөң | үйлөмөлөрүң |
| Вы | үйлөмөңүз | үйлөмөлөрүңүз |
| он, она | үйлөмөсү | үйлөмөлөрү |
| мы | үйлөмөбүз | үйлөмөлөрүбүз |
| вы | үйлөмөңөр | үйлөмөлөрүңөр |
| Вы (мн.) | үйлөмөңүздөр | үйлөмөлөрүңүздөр |
| они | үйлөмөсү | үйлөмөлөрү |
| общая принадлежность (-ныкы) | үйлөмөнүкү | үйлөмөлөрдүкү |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | үйлөмөм | үйлөмөң | үйлөмөңүз | үйлөмөсү | үйлөмөбүз | үйлөмөңөр | үйлөмөңүздөр | үйлөмөсү |
| Родительный | үйлөмөмдүн / үйлөмөмүн | үйлөмөңдүн / үйлөмөңүн | үйлөмөңүздүн | үйлөмөсүнүн | үйлөмөбүздүн | үйлөмөңөрдүн | үйлөмөңүздөрдүн | үйлөмөсүнүн |
| Дательный | үйлөмөмө | үйлөмөңө | үйлөмөңүзгө | үйлөмөсүнө | үйлөмөбүзгө | үйлөмөңөргө | үйлөмөңүздөргө | үйлөмөсүнө |
| Винительный | үйлөмөмдү / үйлөмөмү | үйлөмөңдү / үйлөмөңү | үйлөмөңүздү | үйлөмөсүн | үйлөмөбүздү | үйлөмөңөрдү | үйлөмөңүздөрдү | үйлөмөсүн |
| Местный | үйлөмөмдө | үйлөмөңдө | үйлөмөңүздө | үйлөмөсүндө | үйлөмөбүздө | үйлөмөңөрдө | үйлөмөңүздөрдө | үйлөмөсүндө |
| Исходный | үйлөмөмдөн / үйлөмөмөн | үйлөмөңдөн / үйлөмөңөн | үйлөмөңүздөн | үйлөмөсүнөн | үйлөмөбүздөн | үйлөмөңөрдөн | үйлөмөңүздөрдөн | үйлөмөсүнөн |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | үйлөмөлөрүм | үйлөмөлөрүң | үйлөмөлөрүңүз | үйлөмөлөрү | үйлөмөлөрүбүз | үйлөмөлөрүңөр | үйлөмөлөрүңүздөр | үйлөмөлөрү |
| Родительный | үйлөмөлөрүмдүн / үйлөмөлөрүмүн | үйлөмөлөрүңдүн / үйлөмөлөрүңүн | үйлөмөлөрүңүздүн | үйлөмөлөрүнүн | үйлөмөлөрүбүздүн | үйлөмөлөрүңөрдүн | үйлөмөлөрүңүздөрдүн | үйлөмөлөрүнүн |
| Дательный | үйлөмөлөрүмө | үйлөмөлөрүңө | үйлөмөлөрүңүзгө | үйлөмөлөрүнө | үйлөмөлөрүбүзгө | үйлөмөлөрүңөргө | үйлөмөлөрүңүздөргө | үйлөмөлөрүнө |
| Винительный | үйлөмөлөрүмдү / үйлөмөлөрүмү | үйлөмөлөрүңдү / үйлөмөлөрүңү | үйлөмөлөрүңүздү | үйлөмөлөрүн | үйлөмөлөрүбүздү | үйлөмөлөрүңөрдү | үйлөмөлөрүңүздөрдү | үйлөмөлөрүн |
| Местный | үйлөмөлөрүмдө | үйлөмөлөрүңдө | үйлөмөлөрүңүздө | үйлөмөлөрүндө | үйлөмөлөрүбүздө | үйлөмөлөрүңөрдө | үйлөмөлөрүңүздөрдө | үйлөмөлөрүндө |
| Исходный | үйлөмөлөрүмдөн / үйлөмөлөрүмөн | үйлөмөлөрүңдөн / үйлөмөлөрүңөн | үйлөмөлөрүңүздөн | үйлөмөлөрүнөн | үйлөмөлөрүбүздөн | үйлөмөлөрүңөрдөн | үйлөмөлөрүңүздөрдөн | үйлөмөлөрүнөн |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | үйлөмөмүн | үйлөмөбүз |
| 2е лицо | үйлөмөсүң | үйлөмөсүңөр |
| 2е лицо (веж.форма) | үйлөмөсүз | үйлөмөсүздөр |
| местный · 1е лицо | үйлөмөдөмүн | үйлөмөдөбүз |
| местный · 2е лицо | үйлөмөдөсүң | үйлөмөдөсүңөр |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | үйлөмөдөсүз | үйлөмөдөсүздөр |
| исходный · 1е лицо | үйлөмөдөнмүн | үйлөмөдөнбүз |
| исходный · 2е лицо | үйлөмөдөнсүң | үйлөмөдөнсүңөр |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | үйлөмөдөнсүз | үйлөмөдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | үйлөмөрөөк |