Морфология › буйруу
буйруу
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | буйруу | буйруулар |
| Родительный | буйруунун | буйруулардын |
| Дательный | буйрууга | буйрууларга |
| Винительный | буйрууну | буйрууларды |
| Местный | буйрууда | буйрууларда |
| Исходный | буйруудан | буйруулардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | буйруум | буйрууларым |
| ты | буйрууң | буйрууларың |
| Вы | буйрууңуз | буйрууларыңыз |
| он, она | буйруусу | буйруулары |
| мы | буйруубуз | буйрууларыбыз |
| вы | буйрууңар | буйрууларыңар |
| Вы (мн.) | буйрууңуздар | буйрууларыңыздар |
| они | буйруусу | буйруулары |
| общая принадлежность (-ныкы) | буйруунуку | буйруулардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | буйруум | буйрууң | буйрууңуз | буйруусу | буйруубуз | буйрууңар | буйрууңуздар | буйруусу |
| Родительный | буйруумдун / буйруумун | буйрууңдун / буйрууңун | буйрууңуздун | буйруусунун | буйруубуздун | буйрууңардын | буйрууңуздардын | буйруусунун |
| Дательный | буйруума | буйрууңа | буйрууңузга | буйруусуна | буйруубузга | буйрууңарга | буйрууңуздарга | буйруусуна |
| Винительный | буйруумду / буйрууму | буйрууңду / буйрууңу | буйрууңузду | буйруусун | буйруубузду | буйрууңарды | буйрууңуздарды | буйруусун |
| Местный | буйруумда | буйрууңда | буйрууңузда | буйруусунда | буйруубузда | буйрууңарда | буйрууңуздарда | буйруусунда |
| Исходный | буйруумдан / буйрууман | буйрууңдан / буйрууңан | буйрууңуздан | буйруусунан | буйруубуздан | буйрууңардан | буйрууңуздардан | буйруусунан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | буйрууларым | буйрууларың | буйрууларыңыз | буйруулары | буйрууларыбыз | буйрууларыңар | буйрууларыңыздар | буйруулары |
| Родительный | буйрууларымдын / буйрууларымын | буйрууларыңдын / буйрууларыңын | буйрууларыңыздын | буйрууларынын | буйрууларыбыздын | буйрууларыңардын | буйрууларыңыздардын | буйрууларынын |
| Дательный | буйрууларыма | буйрууларыңа | буйрууларыңызга | буйрууларына | буйрууларыбызга | буйрууларыңарга | буйрууларыңыздарга | буйрууларына |
| Винительный | буйрууларымды / буйрууларымы | буйрууларыңды / буйрууларыңы | буйрууларыңызды | буйрууларын | буйрууларыбызды | буйрууларыңарды | буйрууларыңыздарды | буйрууларын |
| Местный | буйрууларымда | буйрууларыңда | буйрууларыңызда | буйрууларында | буйрууларыбызда | буйрууларыңарда | буйрууларыңыздарда | буйрууларында |
| Исходный | буйрууларымдан / буйрууларыман | буйрууларыңдан / буйрууларыңан | буйрууларыңыздан | буйрууларынан | буйрууларыбыздан | буйрууларыңардан | буйрууларыңыздардан | буйрууларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | буйруумун | буйруубуз |
| 2е лицо | буйруусуң | буйруусуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | буйруусуз | буйруусуздар |
| местный · 1е лицо | буйруудамын | буйруудабыз |
| местный · 2е лицо | буйруудасың | буйруудасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | буйруудасыз | буйруудасыздар |
| исходный · 1е лицо | буйрууданмын | буйрууданбыз |
| исходный · 2е лицо | буйруудансың | буйруудансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | буйруудансыз | буйруудансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | буйруу | буйруулар |
| Родительный | буйруунун | буйруулардын |
| Дательный | буйрууга | буйрууларга |
| Винительный | буйрууну | буйрууларды |
| Местный | буйрууда | буйрууларда |
| Исходный | буйруудан | буйруулардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | буйруум | буйрууларым |
| ты | буйрууң | буйрууларың |
| Вы | буйрууңуз | буйрууларыңыз |
| он, она | буйруусу | буйруулары |
| мы | буйруубуз | буйрууларыбыз |
| вы | буйрууңар | буйрууларыңар |
| Вы (мн.) | буйрууңуздар | буйрууларыңыздар |
| они | буйруусу | буйруулары |
| общая принадлежность (-ныкы) | буйруунуку | буйруулардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | буйруум | буйрууң | буйрууңуз | буйруусу | буйруубуз | буйрууңар | буйрууңуздар | буйруусу |
| Родительный | буйруумдун / буйруумун | буйрууңдун / буйрууңун | буйрууңуздун | буйруусунун | буйруубуздун | буйрууңардын | буйрууңуздардын | буйруусунун |
| Дательный | буйруума | буйрууңа | буйрууңузга | буйруусуна | буйруубузга | буйрууңарга | буйрууңуздарга | буйруусуна |
| Винительный | буйруумду / буйрууму | буйрууңду / буйрууңу | буйрууңузду | буйруусун | буйруубузду | буйрууңарды | буйрууңуздарды | буйруусун |
| Местный | буйруумда | буйрууңда | буйрууңузда | буйруусунда | буйруубузда | буйрууңарда | буйрууңуздарда | буйруусунда |
| Исходный | буйруумдан / буйрууман | буйрууңдан / буйрууңан | буйрууңуздан | буйруусунан | буйруубуздан | буйрууңардан | буйрууңуздардан | буйруусунан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | буйрууларым | буйрууларың | буйрууларыңыз | буйруулары | буйрууларыбыз | буйрууларыңар | буйрууларыңыздар | буйруулары |
| Родительный | буйрууларымдын / буйрууларымын | буйрууларыңдын / буйрууларыңын | буйрууларыңыздын | буйрууларынын | буйрууларыбыздын | буйрууларыңардын | буйрууларыңыздардын | буйрууларынын |
| Дательный | буйрууларыма | буйрууларыңа | буйрууларыңызга | буйрууларына | буйрууларыбызга | буйрууларыңарга | буйрууларыңыздарга | буйрууларына |
| Винительный | буйрууларымды / буйрууларымы | буйрууларыңды / буйрууларыңы | буйрууларыңызды | буйрууларын | буйрууларыбызды | буйрууларыңарды | буйрууларыңыздарды | буйрууларын |
| Местный | буйрууларымда | буйрууларыңда | буйрууларыңызда | буйрууларында | буйрууларыбызда | буйрууларыңарда | буйрууларыңыздарда | буйрууларында |
| Исходный | буйрууларымдан / буйрууларыман | буйрууларыңдан / буйрууларыңан | буйрууларыңыздан | буйрууларынан | буйрууларыбыздан | буйрууларыңардан | буйрууларыңыздардан | буйрууларынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | буйруумун | буйруубуз |
| 2е лицо | буйруусуң | буйруусуңар |
| 2е лицо (веж.форма) | буйруусуз | буйруусуздар |
| местный · 1е лицо | буйруудамын | буйруудабыз |
| местный · 2е лицо | буйруудасың | буйруудасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | буйруудасыз | буйруудасыздар |
| исходный · 1е лицо | буйрууданмын | буйрууданбыз |
| исходный · 2е лицо | буйруудансың | буйруудансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | буйруудансыз | буйруудансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.