Морфология › как
как
Категория падежа Правило
| Единственное число | |
|---|---|
| Именительный | как |
| Родительный | кактын |
| Дательный | какка |
| Винительный | какты |
| Местный | какта |
| Исходный | кактан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | как | кактар |
| Родительный | кактын | кактардын |
| Дательный | какка | кактарга |
| Винительный | какты | кактарды |
| Местный | какта | кактарда |
| Исходный | кактан | кактардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | кагым | кактарым |
| ты | кагың | кактарың |
| Вы | кагыңыз | кактарыңыз |
| он, она | кагы | кактары |
| мы | кагыбыз | кактарыбыз |
| вы | кагыңар | кактарыңар |
| Вы (мн.) | кагыңыздар | кактарыңыздар |
| они | кагы | кактары |
| общая принадлежность (-ныкы) | кактыкы | кактардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | кагым | кагың | кагыңыз | кагы | кагыбыз | кагыңар | кагыңыздар | кагы |
| Родительный | кагымдын / кагымын | кагыңдын / кагыңын | кагыңыздын | кагынын | кагыбыздын | кагыңардын | кагыңыздардын | кагынын |
| Дательный | кагыма | кагыңа | кагыңызга | кагына | кагыбызга | кагыңарга | кагыңыздарга | кагына |
| Винительный | кагымды / кагымы | кагыңды / кагыңы | кагыңызды | кагын | кагыбызды | кагыңарды | кагыңыздарды | кагын |
| Местный | кагымда | кагыңда | кагыңызда | кагында | кагыбызда | кагыңарда | кагыңыздарда | кагында |
| Исходный | кагымдан / кагыман | кагыңдан / кагыңан | кагыңыздан | кагынан | кагыбыздан | кагыңардан | кагыңыздардан | кагынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | кактарым | кактарың | кактарыңыз | кактары | кактарыбыз | кактарыңар | кактарыңыздар | кактары |
| Родительный | кактарымдын / кактарымын | кактарыңдын / кактарыңын | кактарыңыздын | кактарынын | кактарыбыздын | кактарыңардын | кактарыңыздардын | кактарынын |
| Дательный | кактарыма | кактарыңа | кактарыңызга | кактарына | кактарыбызга | кактарыңарга | кактарыңыздарга | кактарына |
| Винительный | кактарымды / кактарымы | кактарыңды / кактарыңы | кактарыңызды | кактарын | кактарыбызды | кактарыңарды | кактарыңыздарды | кактарын |
| Местный | кактарымда | кактарыңда | кактарыңызда | кактарында | кактарыбызда | кактарыңарда | кактарыңыздарда | кактарында |
| Исходный | кактарымдан / кактарыман | кактарыңдан / кактарыңан | кактарыңыздан | кактарынан | кактарыбыздан | кактарыңардан | кактарыңыздардан | кактарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | какмын | какпыз |
| 2е лицо | каксың | каксыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | каксыз | каксыздар |
| местный · 1е лицо | кактамын | кактабыз |
| местный · 2е лицо | кактасың | кактасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | кактасыз | кактасыздар |
| исходный · 1е лицо | кактанмын | кактанбыз |
| исходный · 2е лицо | кактансың | кактансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | кактансыз | кактансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | как | кактар |
| Родительный | кактын | кактардын |
| Дательный | какка | кактарга |
| Винительный | какты | кактарды |
| Местный | какта | кактарда |
| Исходный | кактан | кактардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | кагым | кактарым |
| ты | кагың | кактарың |
| Вы | кагыңыз | кактарыңыз |
| он, она | кагы | кактары |
| мы | кагыбыз | кактарыбыз |
| вы | кагыңар | кактарыңар |
| Вы (мн.) | кагыңыздар | кактарыңыздар |
| они | кагы | кактары |
| общая принадлежность (-ныкы) | кактыкы | кактардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | кагым | кагың | кагыңыз | кагы | кагыбыз | кагыңар | кагыңыздар | кагы |
| Родительный | кагымдын / кагымын | кагыңдын / кагыңын | кагыңыздын | кагынын | кагыбыздын | кагыңардын | кагыңыздардын | кагынын |
| Дательный | кагыма | кагыңа | кагыңызга | кагына | кагыбызга | кагыңарга | кагыңыздарга | кагына |
| Винительный | кагымды / кагымы | кагыңды / кагыңы | кагыңызды | кагын | кагыбызды | кагыңарды | кагыңыздарды | кагын |
| Местный | кагымда | кагыңда | кагыңызда | кагында | кагыбызда | кагыңарда | кагыңыздарда | кагында |
| Исходный | кагымдан / кагыман | кагыңдан / кагыңан | кагыңыздан | кагынан | кагыбыздан | кагыңардан | кагыңыздардан | кагынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | кактарым | кактарың | кактарыңыз | кактары | кактарыбыз | кактарыңар | кактарыңыздар | кактары |
| Родительный | кактарымдын / кактарымын | кактарыңдын / кактарыңын | кактарыңыздын | кактарынын | кактарыбыздын | кактарыңардын | кактарыңыздардын | кактарынын |
| Дательный | кактарыма | кактарыңа | кактарыңызга | кактарына | кактарыбызга | кактарыңарга | кактарыңыздарга | кактарына |
| Винительный | кактарымды / кактарымы | кактарыңды / кактарыңы | кактарыңызды | кактарын | кактарыбызды | кактарыңарды | кактарыңыздарды | кактарын |
| Местный | кактарымда | кактарыңда | кактарыңызда | кактарында | кактарыбызда | кактарыңарда | кактарыңыздарда | кактарында |
| Исходный | кактарымдан / кактарыман | кактарыңдан / кактарыңан | кактарыңыздан | кактарынан | кактарыбыздан | кактарыңардан | кактарыңыздардан | кактарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | какмын | какпыз |
| 2е лицо | каксың | каксыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | каксыз | каксыздар |
| местный · 1е лицо | кактамын | кактабыз |
| местный · 2е лицо | кактасың | кактасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | кактасыз | кактасыздар |
| исходный · 1е лицо | кактанмын | кактанбыз |
| исходный · 2е лицо | кактансың | кактансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | кактансыз | кактансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | кагыраак |
как-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | кагам / кагамын | кагасың | кагасыз | кагат | кагабыз | кагасыңар | кагасыздар | кагат / кагышат |
| Прошедшее определенное время | кактым | кактың | кактыңыз | какты | кактык | кактыңар | кактыңыздар | какты / кагышты |
| Прошедщее неопределенное время | какканмын / каккамын / каккам | каккансың | каккансыз | каккан | какканбыз | каккансыңар | каккансыздар | каккан |
| Прошедшее субъективное время | кагыптырмын / кагыпмын | кагыптырсың / кагыпсың | кагыптырсыз / кагыпсыз | кагыптыр | кагыптырбыз / кагыппыз | кагыптырсыңар / кагыпсыңар | кагыптырсыздар / кагыпсыздар | кагышыптыр / кагыптыр |
| Прошедшее длительное | какчумун | какчусуң | какчусуз | какчу | какчубуз | какчусуңар | какчусуздар | какчу |
| Неопределенное будущее время | кагармын | кагарсың | кагарсыз | кагар | кагарбыз | кагарсыңар | кагарсыздар | кагар |
| Условное наклонение | каксам | каксаң | каксаңыз | какса | каксак | каксаңар | каксаңыздар | какса / кагышса |
| Желательное наклонение | каккым | каккың | каккыңыз | каккысы | каккыбыз | каккыңар | каккыңыздар | каккысы |
| Повелительное наклонение | кагайын | как | кагыңыз | каксын | кагалы | каккыла | кагыңыздар | каксын |
| Наклонение намерения | какмакчымын / какмакмын | какмакчысың / какмаксың | какмакчысыз / какмаксыз | какмакчы / какмак | какмакчыбыз / какмакпыз | какмакчысыңар / какмаксыңар | какмакчысыздар / какмаксыздар | какмакчы / какмак |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | какпайм / какпаймын | какпайсың | какпайсыз | какпайт | какпайбыз | какпайсыңар | какпайсыздар | какпайт / кагышпайт |
| Прошедшее определенное время | какпадым | какпадың | какпадыңыз | какпады | какпадык | какпадыңар | какпадыңыздар | какпады / кагышпады |
| Прошедщее неопределенное время | какпаганмын | какпагансың | какпагансыз | какпаган | какпаганбыз | какпагансыңар | какпагансыздар | какпаган |
| Прошедшее субъективное время | какпаптырмын | какпаптырсың | какпаптырсыз | какпаптыр | какпаптырбыз | какпаптырсыңар | какпаптырсыздар | какпаптыр |
| Неопределенное будущее время | какпасмын | какпассың | какпассыз | какпас | какпаспыз | — | — | какпас |
| Условное наклонение | какпасам | какпасаң | какпасаңыз | какпаса | какпасак | какпасаңар | какпасаңыздар | какпаса / кагышпаса |
| Повелительное наклонение | какпайын | какпа | какпаңыз | какпасын | какпайлы | какпагыла | какпаңыздар | какпасын |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | кагуу |
| -ыш | кагыш |
| -мак | какмак |
| -май | какмай |
| -баш | какпаш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | каккан |
| -ар | кагар |
| -бас | какпас |
| -уучу | кагуучу |
| -чу | какчу |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | кага |
| -ып | кагып |
| -ганы | какканы |
| -ганча | какканча |
| -гыча | каккыча |
| -майынча | какмайынча |