Морфология › сырдаш
сырдаш
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | сырдаш | сырдаштар |
| Родительный | сырдаштын | сырдаштардын |
| Дательный | сырдашка | сырдаштарга |
| Винительный | сырдашты | сырдаштарды |
| Местный | сырдашта | сырдаштарда |
| Исходный | сырдаштан | сырдаштардан |
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | сырдашым | сырдаштарым |
| ты | сырдашың | сырдаштарың |
| Вы | сырдашыңыз | сырдаштарыңыз |
| он, она | сырдашы | сырдаштары |
| мы | сырдашыбыз | сырдаштарыбыз |
| вы | сырдашыңар | сырдаштарыңар |
| Вы (мн.) | сырдашыңыздар | сырдаштарыңыздар |
| они | сырдашы | сырдаштары |
| общая принадлежность (-ныкы) | сырдаштыкы | сырдаштардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | сырдашым | сырдашың | сырдашыңыз | сырдашы | сырдашыбыз | сырдашыңар | сырдашыңыздар | сырдашы |
| Родительный | сырдашымдын / сырдашымын | сырдашыңдын / сырдашыңын | сырдашыңыздын | сырдашынын | сырдашыбыздын | сырдашыңардын | сырдашыңыздардын | сырдашынын |
| Дательный | сырдашыма | сырдашыңа | сырдашыңызга | сырдашына | сырдашыбызга | сырдашыңарга | сырдашыңыздарга | сырдашына |
| Винительный | сырдашымды / сырдашымы | сырдашыңды / сырдашыңы | сырдашыңызды | сырдашын | сырдашыбызды | сырдашыңарды | сырдашыңыздарды | сырдашын |
| Местный | сырдашымда | сырдашыңда | сырдашыңызда | сырдашында | сырдашыбызда | сырдашыңарда | сырдашыңыздарда | сырдашында |
| Исходный | сырдашымдан / сырдашыман | сырдашыңдан / сырдашыңан | сырдашыңыздан | сырдашынан | сырдашыбыздан | сырдашыңардан | сырдашыңыздардан | сырдашынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | сырдаштарым | сырдаштарың | сырдаштарыңыз | сырдаштары | сырдаштарыбыз | сырдаштарыңар | сырдаштарыңыздар | сырдаштары |
| Родительный | сырдаштарымдын / сырдаштарымын | сырдаштарыңдын / сырдаштарыңын | сырдаштарыңыздын | сырдаштарынын | сырдаштарыбыздын | сырдаштарыңардын | сырдаштарыңыздардын | сырдаштарынын |
| Дательный | сырдаштарыма | сырдаштарыңа | сырдаштарыңызга | сырдаштарына | сырдаштарыбызга | сырдаштарыңарга | сырдаштарыңыздарга | сырдаштарына |
| Винительный | сырдаштарымды / сырдаштарымы | сырдаштарыңды / сырдаштарыңы | сырдаштарыңызды | сырдаштарын | сырдаштарыбызды | сырдаштарыңарды | сырдаштарыңыздарды | сырдаштарын |
| Местный | сырдаштарымда | сырдаштарыңда | сырдаштарыңызда | сырдаштарында | сырдаштарыбызда | сырдаштарыңарда | сырдаштарыңыздарда | сырдаштарында |
| Исходный | сырдаштарымдан / сырдаштарыман | сырдаштарыңдан / сырдаштарыңан | сырдаштарыңыздан | сырдаштарынан | сырдаштарыбыздан | сырдаштарыңардан | сырдаштарыңыздардан | сырдаштарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | сырдашмын | сырдашпыз |
| 2е лицо | сырдашсың | сырдашсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | сырдашсыз | сырдашсыздар |
| местный · 1е лицо | сырдаштамын | сырдаштабыз |
| местный · 2е лицо | сырдаштасың | сырдаштасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | сырдаштасыз | сырдаштасыздар |
| исходный · 1е лицо | сырдаштанмын | сырдаштанбыз |
| исходный · 2е лицо | сырдаштансың | сырдаштансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | сырдаштансыз | сырдаштансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Категория падежа Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| Именительный | сырдаш | сырдаштар |
| Родительный | сырдаштын | сырдаштардын |
| Дательный | сырдашка | сырдаштарга |
| Винительный | сырдашты | сырдаштарды |
| Местный | сырдашта | сырдаштарда |
| Исходный | сырдаштан | сырдаштардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Категория принадлежности Правило
| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| я | сырдашым | сырдаштарым |
| ты | сырдашың | сырдаштарың |
| Вы | сырдашыңыз | сырдаштарыңыз |
| он, она | сырдашы | сырдаштары |
| мы | сырдашыбыз | сырдаштарыбыз |
| вы | сырдашыңар | сырдаштарыңар |
| Вы (мн.) | сырдашыңыздар | сырдаштарыңыздар |
| они | сырдашы | сырдаштары |
| общая принадлежность (-ныкы) | сырдаштыкы | сырдаштардыкы |
Склонение с аффиксами принадлежности
Правило| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | сырдашым | сырдашың | сырдашыңыз | сырдашы | сырдашыбыз | сырдашыңар | сырдашыңыздар | сырдашы |
| Родительный | сырдашымдын / сырдашымын | сырдашыңдын / сырдашыңын | сырдашыңыздын | сырдашынын | сырдашыбыздын | сырдашыңардын | сырдашыңыздардын | сырдашынын |
| Дательный | сырдашыма | сырдашыңа | сырдашыңызга | сырдашына | сырдашыбызга | сырдашыңарга | сырдашыңыздарга | сырдашына |
| Винительный | сырдашымды / сырдашымы | сырдашыңды / сырдашыңы | сырдашыңызды | сырдашын | сырдашыбызды | сырдашыңарды | сырдашыңыздарды | сырдашын |
| Местный | сырдашымда | сырдашыңда | сырдашыңызда | сырдашында | сырдашыбызда | сырдашыңарда | сырдашыңыздарда | сырдашында |
| Исходный | сырдашымдан / сырдашыман | сырдашыңдан / сырдашыңан | сырдашыңыздан | сырдашынан | сырдашыбыздан | сырдашыңардан | сырдашыңыздардан | сырдашынан |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Именительный | сырдаштарым | сырдаштарың | сырдаштарыңыз | сырдаштары | сырдаштарыбыз | сырдаштарыңар | сырдаштарыңыздар | сырдаштары |
| Родительный | сырдаштарымдын / сырдаштарымын | сырдаштарыңдын / сырдаштарыңын | сырдаштарыңыздын | сырдаштарынын | сырдаштарыбыздын | сырдаштарыңардын | сырдаштарыңыздардын | сырдаштарынын |
| Дательный | сырдаштарыма | сырдаштарыңа | сырдаштарыңызга | сырдаштарына | сырдаштарыбызга | сырдаштарыңарга | сырдаштарыңыздарга | сырдаштарына |
| Винительный | сырдаштарымды / сырдаштарымы | сырдаштарыңды / сырдаштарыңы | сырдаштарыңызды | сырдаштарын | сырдаштарыбызды | сырдаштарыңарды | сырдаштарыңыздарды | сырдаштарын |
| Местный | сырдаштарымда | сырдаштарыңда | сырдаштарыңызда | сырдаштарында | сырдаштарыбызда | сырдаштарыңарда | сырдаштарыңыздарда | сырдаштарында |
| Исходный | сырдаштарымдан / сырдаштарыман | сырдаштарыңдан / сырдаштарыңан | сырдаштарыңыздан | сырдаштарынан | сырдаштарыбыздан | сырдаштарыңардан | сырдаштарыңыздардан | сырдаштарынан |
Личные окончания (жакталыш) существительных
Правило| Единственное число | Множественное число | |
|---|---|---|
| 1е лицо | сырдашмын | сырдашпыз |
| 2е лицо | сырдашсың | сырдашсыңар |
| 2е лицо (веж.форма) | сырдашсыз | сырдашсыздар |
| местный · 1е лицо | сырдаштамын | сырдаштабыз |
| местный · 2е лицо | сырдаштасың | сырдаштасыңар |
| местный · 2е лицо (веж.форма) | сырдаштасыз | сырдаштасыздар |
| исходный · 1е лицо | сырдаштанмын | сырдаштанбыз |
| исходный · 2е лицо | сырдаштансың | сырдаштансыңар |
| исходный · 2е лицо (веж.форма) | сырдаштансыз | сырдаштансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Степени сравнения Правило
| Степень | |
|---|---|
| Сравнительная степень | сырдашыраак |
сырдаш-
Спряжение глагола Правило
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | сырдашамын / сырдашам | сырдашасың | сырдашасыз | сырдашат | сырдашабыз | сырдашасыңар | сырдашасыздар | сырдашышат / сырдашат |
| Прошедшее определенное время | сырдаштым | сырдаштың | сырдаштыңыз | сырдашты | сырдаштык | сырдаштыңар | сырдаштыңыздар | сырдашышты / сырдашты |
| Прошедщее неопределенное время | сырдашканмын / сырдашкамын / сырдашкам | сырдашкансың | сырдашкансыз | сырдашкан | сырдашканбыз | сырдашкансыңар | сырдашкансыздар | сырдашкан |
| Прошедшее субъективное время | сырдашыптырмын / сырдашыпмын | сырдашыптырсың / сырдашыпсың | сырдашыптырсыз / сырдашыпсыз | сырдашыптыр | сырдашыптырбыз / сырдашыппыз | сырдашыптырсыңар / сырдашыпсыңар | сырдашыптырсыздар / сырдашыпсыздар | сырдашышыптыр / сырдашыптыр |
| Прошедшее длительное | сырдашчумун | сырдашчусуң | сырдашчусуз | сырдашчу | сырдашчубуз | сырдашчусуңар | сырдашчусуздар | сырдашчу |
| Неопределенное будущее время | сырдашармын | сырдашарсың | сырдашарсыз | сырдашар | сырдашарбыз | сырдашарсыңар | сырдашарсыздар | сырдашар |
| Условное наклонение | сырдашсам | сырдашсаң | сырдашсаңыз | сырдашса | сырдашсак | сырдашсаңар | сырдашсаңыздар | сырдашышса / сырдашса |
| Желательное наклонение | сырдашкым | сырдашкың | сырдашкыңыз | сырдашкысы | сырдашкыбыз | сырдашкыңар | сырдашкыңыздар | сырдашкысы |
| Повелительное наклонение | сырдашайын | сырдаш | сырдашыңыз | сырдашсын | сырдашалы | сырдашкыла | сырдашыңыздар | сырдашсын |
| Наклонение намерения | сырдашмакчымын / сырдашмакмын | сырдашмакчысың / сырдашмаксың | сырдашмакчысыз / сырдашмаксыз | сырдашмакчы / сырдашмак | сырдашмакчыбыз / сырдашмакпыз | сырдашмакчысыңар / сырдашмаксыңар | сырдашмакчысыздар / сырдашмаксыздар | сырдашмакчы / сырдашмак |
| Единственное число | Множественное число | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| я | ты | Вы | он, она | мы | вы | Вы (мн.) | они | |
| Будущее определенное время | сырдашпаймын / сырдашпайм | сырдашпайсың | сырдашпайсыз | сырдашпайт | сырдашпайбыз | сырдашпайсыңар | сырдашпайсыздар | сырдашышпайт / сырдашпайт |
| Прошедшее определенное время | сырдашпадым | сырдашпадың | сырдашпадыңыз | сырдашпады | сырдашпадык | сырдашпадыңар | сырдашпадыңыздар | сырдашышпады / сырдашпады |
| Прошедщее неопределенное время | сырдашпаганмын | сырдашпагансың | сырдашпагансыз | сырдашпаган | сырдашпаганбыз | сырдашпагансыңар | сырдашпагансыздар | сырдашпаган |
| Прошедшее субъективное время | сырдашпаптырмын | сырдашпаптырсың | сырдашпаптырсыз | сырдашпаптыр | сырдашпаптырбыз | сырдашпаптырсыңар | сырдашпаптырсыздар | сырдашпаптыр |
| Неопределенное будущее время | сырдашпасмын | сырдашпассың | сырдашпассыз | сырдашпас | сырдашпаспыз | — | — | сырдашпас |
| Условное наклонение | сырдашпасам | сырдашпасаң | сырдашпасаңыз | сырдашпаса | сырдашпасак | сырдашпасаңар | сырдашпасаңыздар | сырдашышпаса / сырдашпаса |
| Повелительное наклонение | сырдашпайын | сырдашпа | сырдашпаңыз | сырдашпасын | сырдашпайлы | сырдашпагыла | сырдашпаңыздар | сырдашпасын |
Отглагольное существительное Правило
| Форма | |
|---|---|
| -уу | сырдашуу |
| -ыш | сырдашыш |
| -мак | сырдашмак |
| -май | сырдашмай |
| -баш | сырдашпаш |
Причастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -ган | сырдашкан |
| -ар | сырдашар |
| -бас | сырдашпас |
| -уучу | сырдашуучу |
| -чу | сырдашчу |
Деепричастие Правило
| Форма | |
|---|---|
| -а, -й | сырдаша |
| -ып | сырдашып |
| -ганы | сырдашканы |
| -ганча | сырдашканча |
| -гыча | сырдашкыча |
| -майынча | сырдашмайынча |