Морфология › тилдешүү
тилдешүү
Жөндөмө категориясы Эреже
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | тилдешүүм | тилдешүүлөрүм |
| сен | тилдешүүң | тилдешүүлөрүң |
| сиз | тилдешүүңүз | тилдешүүлөрүңүз |
| ал | тилдешүүсү | тилдешүүлөрү |
| биз | тилдешүүбүз | тилдешүүлөрүбүз |
| силер | тилдешүүңөр | тилдешүүлөрүңөр |
| сиздер | тилдешүүңүздөр | тилдешүүлөрүңүздөр |
| алар | тилдешүүсү | тилдешүүлөрү |
| жалпы таандык (-ныкы) | тилдешүүнүкү | тилдешүүлөрдүкү |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | тилдешүүм | тилдешүүң | тилдешүүңүз | тилдешүүсү | тилдешүүбүз | тилдешүүңөр | тилдешүүңүздөр | тилдешүүсү |
| Илик | тилдешүүмдүн / тилдешүүмүн | тилдешүүңдүн / тилдешүүңүн | тилдешүүңүздүн | тилдешүүсүнүн | тилдешүүбүздүн | тилдешүүңөрдүн | тилдешүүңүздөрдүн | тилдешүүсүнүн |
| Барыш | тилдешүүмө | тилдешүүңө | тилдешүүңүзгө | тилдешүүсүнө | тилдешүүбүзгө | тилдешүүңөргө | тилдешүүңүздөргө | тилдешүүсүнө |
| Табыш | тилдешүүмдү / тилдешүүмү | тилдешүүңдү / тилдешүүңү | тилдешүүңүздү | тилдешүүсүн | тилдешүүбүздү | тилдешүүңөрдү | тилдешүүңүздөрдү | тилдешүүсүн |
| Жатыш | тилдешүүмдө | тилдешүүңдө | тилдешүүңүздө | тилдешүүсүндө | тилдешүүбүздө | тилдешүүңөрдө | тилдешүүңүздөрдө | тилдешүүсүндө |
| Чыгыш | тилдешүүмдөн / тилдешүүмөн | тилдешүүңдөн / тилдешүүңөн | тилдешүүңүздөн | тилдешүүсүнөн | тилдешүүбүздөн | тилдешүүңөрдөн | тилдешүүңүздөрдөн | тилдешүүсүнөн |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | тилдешүүлөрүм | тилдешүүлөрүң | тилдешүүлөрүңүз | тилдешүүлөрү | тилдешүүлөрүбүз | тилдешүүлөрүңөр | тилдешүүлөрүңүздөр | тилдешүүлөрү |
| Илик | тилдешүүлөрүмдүн / тилдешүүлөрүмүн | тилдешүүлөрүңдүн / тилдешүүлөрүңүн | тилдешүүлөрүңүздүн | тилдешүүлөрүнүн | тилдешүүлөрүбүздүн | тилдешүүлөрүңөрдүн | тилдешүүлөрүңүздөрдүн | тилдешүүлөрүнүн |
| Барыш | тилдешүүлөрүмө | тилдешүүлөрүңө | тилдешүүлөрүңүзгө | тилдешүүлөрүнө | тилдешүүлөрүбүзгө | тилдешүүлөрүңөргө | тилдешүүлөрүңүздөргө | тилдешүүлөрүнө |
| Табыш | тилдешүүлөрүмдү / тилдешүүлөрүмү | тилдешүүлөрүңдү / тилдешүүлөрүңү | тилдешүүлөрүңүздү | тилдешүүлөрүн | тилдешүүлөрүбүздү | тилдешүүлөрүңөрдү | тилдешүүлөрүңүздөрдү | тилдешүүлөрүн |
| Жатыш | тилдешүүлөрүмдө | тилдешүүлөрүңдө | тилдешүүлөрүңүздө | тилдешүүлөрүндө | тилдешүүлөрүбүздө | тилдешүүлөрүңөрдө | тилдешүүлөрүңүздөрдө | тилдешүүлөрүндө |
| Чыгыш | тилдешүүлөрүмдөн / тилдешүүлөрүмөн | тилдешүүлөрүңдөн / тилдешүүлөрүңөн | тилдешүүлөрүңүздөн | тилдешүүлөрүнөн | тилдешүүлөрүбүздөн | тилдешүүлөрүңөрдөн | тилдешүүлөрүңүздөрдөн | тилдешүүлөрүнөн |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | тилдешүүмүн | тилдешүүбүз |
| 2-жак | тилдешүүсүң | тилдешүүсүңөр |
| 2-жак (сылык) | тилдешүүсүз | тилдешүүсүздөр |
| жатыш · 1-жак | тилдешүүдөмүн | тилдешүүдөбүз |
| жатыш · 2-жак | тилдешүүдөсүң | тилдешүүдөсүңөр |
| жатыш · 2-жак (сылык) | тилдешүүдөсүз | тилдешүүдөсүздөр |
| чыгыш · 1-жак | тилдешүүдөнмүн | тилдешүүдөнбүз |
| чыгыш · 2-жак | тилдешүүдөнсүң | тилдешүүдөнсүңөр |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | тилдешүүдөнсүз | тилдешүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Жөндөмө категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| Атооч | тилдешүү | тилдешүүлөр |
| Илик | тилдешүүнүн | тилдешүүлөрдүн |
| Барыш | тилдешүүгө | тилдешүүлөргө |
| Табыш | тилдешүүнү | тилдешүүлөрдү |
| Жатыш | тилдешүүдө | тилдешүүлөрдө |
| Чыгыш | тилдешүүдөн | тилдешүүлөрдөн |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | тилдешүүм | тилдешүүлөрүм |
| сен | тилдешүүң | тилдешүүлөрүң |
| сиз | тилдешүүңүз | тилдешүүлөрүңүз |
| ал | тилдешүүсү | тилдешүүлөрү |
| биз | тилдешүүбүз | тилдешүүлөрүбүз |
| силер | тилдешүүңөр | тилдешүүлөрүңөр |
| сиздер | тилдешүүңүздөр | тилдешүүлөрүңүздөр |
| алар | тилдешүүсү | тилдешүүлөрү |
| жалпы таандык (-ныкы) | тилдешүүнүкү | тилдешүүлөрдүкү |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | тилдешүүм | тилдешүүң | тилдешүүңүз | тилдешүүсү | тилдешүүбүз | тилдешүүңөр | тилдешүүңүздөр | тилдешүүсү |
| Илик | тилдешүүмдүн / тилдешүүмүн | тилдешүүңдүн / тилдешүүңүн | тилдешүүңүздүн | тилдешүүсүнүн | тилдешүүбүздүн | тилдешүүңөрдүн | тилдешүүңүздөрдүн | тилдешүүсүнүн |
| Барыш | тилдешүүмө | тилдешүүңө | тилдешүүңүзгө | тилдешүүсүнө | тилдешүүбүзгө | тилдешүүңөргө | тилдешүүңүздөргө | тилдешүүсүнө |
| Табыш | тилдешүүмдү / тилдешүүмү | тилдешүүңдү / тилдешүүңү | тилдешүүңүздү | тилдешүүсүн | тилдешүүбүздү | тилдешүүңөрдү | тилдешүүңүздөрдү | тилдешүүсүн |
| Жатыш | тилдешүүмдө | тилдешүүңдө | тилдешүүңүздө | тилдешүүсүндө | тилдешүүбүздө | тилдешүүңөрдө | тилдешүүңүздөрдө | тилдешүүсүндө |
| Чыгыш | тилдешүүмдөн / тилдешүүмөн | тилдешүүңдөн / тилдешүүңөн | тилдешүүңүздөн | тилдешүүсүнөн | тилдешүүбүздөн | тилдешүүңөрдөн | тилдешүүңүздөрдөн | тилдешүүсүнөн |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | тилдешүүлөрүм | тилдешүүлөрүң | тилдешүүлөрүңүз | тилдешүүлөрү | тилдешүүлөрүбүз | тилдешүүлөрүңөр | тилдешүүлөрүңүздөр | тилдешүүлөрү |
| Илик | тилдешүүлөрүмдүн / тилдешүүлөрүмүн | тилдешүүлөрүңдүн / тилдешүүлөрүңүн | тилдешүүлөрүңүздүн | тилдешүүлөрүнүн | тилдешүүлөрүбүздүн | тилдешүүлөрүңөрдүн | тилдешүүлөрүңүздөрдүн | тилдешүүлөрүнүн |
| Барыш | тилдешүүлөрүмө | тилдешүүлөрүңө | тилдешүүлөрүңүзгө | тилдешүүлөрүнө | тилдешүүлөрүбүзгө | тилдешүүлөрүңөргө | тилдешүүлөрүңүздөргө | тилдешүүлөрүнө |
| Табыш | тилдешүүлөрүмдү / тилдешүүлөрүмү | тилдешүүлөрүңдү / тилдешүүлөрүңү | тилдешүүлөрүңүздү | тилдешүүлөрүн | тилдешүүлөрүбүздү | тилдешүүлөрүңөрдү | тилдешүүлөрүңүздөрдү | тилдешүүлөрүн |
| Жатыш | тилдешүүлөрүмдө | тилдешүүлөрүңдө | тилдешүүлөрүңүздө | тилдешүүлөрүндө | тилдешүүлөрүбүздө | тилдешүүлөрүңөрдө | тилдешүүлөрүңүздөрдө | тилдешүүлөрүндө |
| Чыгыш | тилдешүүлөрүмдөн / тилдешүүлөрүмөн | тилдешүүлөрүңдөн / тилдешүүлөрүңөн | тилдешүүлөрүңүздөн | тилдешүүлөрүнөн | тилдешүүлөрүбүздөн | тилдешүүлөрүңөрдөн | тилдешүүлөрүңүздөрдөн | тилдешүүлөрүнөн |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | тилдешүүмүн | тилдешүүбүз |
| 2-жак | тилдешүүсүң | тилдешүүсүңөр |
| 2-жак (сылык) | тилдешүүсүз | тилдешүүсүздөр |
| жатыш · 1-жак | тилдешүүдөмүн | тилдешүүдөбүз |
| жатыш · 2-жак | тилдешүүдөсүң | тилдешүүдөсүңөр |
| жатыш · 2-жак (сылык) | тилдешүүдөсүз | тилдешүүдөсүздөр |
| чыгыш · 1-жак | тилдешүүдөнмүн | тилдешүүдөнбүз |
| чыгыш · 2-жак | тилдешүүдөнсүң | тилдешүүдөнсүңөр |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | тилдешүүдөнсүз | тилдешүүдөнсүздөр |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.