Морфология › де-
де- этиш
Этиштин жакталышы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | дейм / деймин | дейсиң | дейсиз | дейт | дейбиз | дейсиңер | дейсиздер | дейт / дешет |
| Айкын өткөн чак | дедим | дедиң | дедиңиз | деди | дедик | дедиңер | дедиңиздер | деди / дешти |
| Жалпы өткөн чак | дегенмин / дегемин / дегем | дегенсиң | дегенсиз | деген | дегенбиз | дегенсиңер | дегенсиздер | деген |
| Капыскы өткөн чак | дептирмин / депмин | дептирсиң / депсиң | дептирсиз / депсиз | дептир | дептирбиз / деппиз | дептирсиңер / депсиңер | дептирсиздер / депсиздер | дептир / дешиптир |
| Адат өткөн чак | дечүмүн | дечүсүң | дечүсүз | дечү | дечүбүз | дечүсүңөр | дечүсүздөр | дечү |
| Арсар келер чак | дээрмин / дермин | дээрсиң / дерсиң | дээрсиз / дерсиз | дээр / дер | дээрбиз / дербиз | дээрсиңер / дерсиңер | дээрсиздер / дерсиздер | дээр / дер |
| Шарттуу ыңгай | десем | десең | десеңиз | десе | десек | десеңер | десеңиздер | десе / дешсе |
| Тилек ыңгай | дегим | дегиң | дегиңиз | дегиси | дегибиз | дегиңер | дегиңиздер | дегиси |
| Буйрук ыңгай | дейин | де | деңиз | десин | дейли | дегиле | деңиздер | десин |
| Ниет ыңгай | демекчимин / демекмин | демекчисиң / демексиң | демекчисиз / демексиз | демек / демекчи | демекчибиз / демекпиз | демекчисиңер / демексиңер | демекчисиздер / демексиздер | демек / демекчи |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | дебейм / дебеймин | дебейсиң | дебейсиз | дебейт | дебейбиз | дебейсиңер | дебейсиздер | дебейт / дешпейт |
| Айкын өткөн чак | дебедим | дебедиң | дебедиңиз | дебеди | дебедик | дебедиңер | дебедиңиздер | дешпеди / дебеди |
| Жалпы өткөн чак | дебегенмин | дебегенсиң | дебегенсиз | дебеген | дебегенбиз | дебегенсиңер | дебегенсиздер | дебеген |
| Капыскы өткөн чак | дебептирмин | дебептирсиң | дебептирсиз | дебептир | дебептирбиз | дебептирсиңер | дебептирсиздер | дебептир |
| Арсар келер чак | дебесмин | дебессиң | дебессиз | дебес | дебеспиз | — | — | дебес |
| Шарттуу ыңгай | дебесем | дебесең | дебесеңиз | дебесе | дебесек | дебесеңер | дебесеңиздер | дебесе / дешпесе |
| Буйрук ыңгай | дебейин | дебе | дебеңиз | дебесин | дебейли | дебегиле | дебеңиздер | дебесин |
Кыймыл атоочтор Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -уу | дөө |
| -ыш | деш |
| -мак | демек |
| -май | демей |
| -баш | дебеш |
Атоочтуктар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -ган | деген |
| -ар | дээр / дер |
| -бас | дебес |
| -уучу | дөөчү |
| -чу | дечү |
Чакчылдар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -а, -й | дей |
| -ып | деп |
| -ганы | дегени |
| -ганча | дегенче |
| -гыча | дегиче |
| -майынча | демейинче |