Морфология › айт
айт
Жөндөмө категориясы Эреже
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | айтым | айттарым |
| сен | айтың | айттарың |
| сиз | айтыңыз | айттарыңыз |
| ал | айты | айттары |
| биз | айтыбыз | айттарыбыз |
| силер | айтыңар | айттарыңар |
| сиздер | айтыңыздар | айттарыңыздар |
| алар | айты | айттары |
| жалпы таандык (-ныкы) | айттыкы | айттардыкы |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | айтым | айтың | айтыңыз | айты | айтыбыз | айтыңар | айтыңыздар | айты |
| Илик | айтымдын / айтымын | айтыңдын / айтыңын | айтыңыздын | айтынын | айтыбыздын | айтыңардын | айтыңыздардын | айтынын |
| Барыш | айтыма | айтыңа | айтыңызга | айтына | айтыбызга | айтыңарга | айтыңыздарга | айтына |
| Табыш | айтымы / айтымды | айтыңды / айтыңы | айтыңызды | айтын | айтыбызды | айтыңарды | айтыңыздарды | айтын |
| Жатыш | айтымда | айтыңда | айтыңызда | айтында | айтыбызда | айтыңарда | айтыңыздарда | айтында |
| Чыгыш | айтымдан / айтыман | айтыңдан / айтыңан | айтыңыздан | айтынан | айтыбыздан | айтыңардан | айтыңыздардан | айтынан |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | айттарым | айттарың | айттарыңыз | айттары | айттарыбыз | айттарыңар | айттарыңыздар | айттары |
| Илик | айттарымдын / айттарымын | айттарыңдын / айттарыңын | айттарыңыздын | айттарынын | айттарыбыздын | айттарыңардын | айттарыңыздардын | айттарынын |
| Барыш | айттарыма | айттарыңа | айттарыңызга | айттарына | айттарыбызга | айттарыңарга | айттарыңыздарга | айттарына |
| Табыш | айттарымды / айттарымы | айттарыңды / айттарыңы | айттарыңызды | айттарын | айттарыбызды | айттарыңарды | айттарыңыздарды | айттарын |
| Жатыш | айттарымда | айттарыңда | айттарыңызда | айттарында | айттарыбызда | айттарыңарда | айттарыңыздарда | айттарында |
| Чыгыш | айттарымдан / айттарыман | айттарыңдан / айттарыңан | айттарыңыздан | айттарынан | айттарыбыздан | айттарыңардан | айттарыңыздардан | айттарынан |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | айтмын | айтпыз |
| 2-жак | айтсың | айтсыңар |
| 2-жак (сылык) | айтсыз | айтсыздар |
| жатыш · 1-жак | айттамын | айттабыз |
| жатыш · 2-жак | айттасың | айттасыңар |
| жатыш · 2-жак (сылык) | айттасыз | айттасыздар |
| чыгыш · 1-жак | айттанмын | айттанбыз |
| чыгыш · 2-жак | айттансың | айттансыңар |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | айттансыз | айттансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
айт-
Этиштин жакталышы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | айтам / айтамын | айтасың | айтасыз | айтат | айтабыз | айтасыңар | айтасыздар | айтат / айтышат |
| Айкын өткөн чак | айттым | айттың | айттыңыз | айтты | айттык | айттыңар | айттыңыздар | айтты / айтышты |
| Жалпы өткөн чак | айтканмын / айткамын / айткам | айткансың | айткансыз | айткан | айтканбыз | айткансыңар | айткансыздар | айткан |
| Капыскы өткөн чак | айтыптырмын / айтыпмын | айтыптырсың / айтыпсың | айтыптырсыз / айтыпсыз | айтыптыр | айтыптырбыз / айтыппыз | айтыптырсыңар / айтыпсыңар | айтыптырсыздар / айтыпсыздар | айтыптыр / айтышыптыр |
| Адат өткөн чак | айтчумун | айтчусуң | айтчусуз | айтчу | айтчубуз | айтчусуңар | айтчусуздар | айтчу |
| Арсар келер чак | айтармын | айтарсың | айтарсыз | айтар | айтарбыз | айтарсыңар | айтарсыздар | айтар |
| Шарттуу ыңгай | айтсам | айтсаң | айтсаңыз | айтса | айтсак | айтсаңар | айтсаңыздар | айтса / айтышса |
| Тилек ыңгай | айткым | айткың | айткыңыз | айткысы | айткыбыз | айткыңар | айткыңыздар | айткысы |
| Буйрук ыңгай | айтайын | айт | айтыңыз | айтсын | айталы | айткыла | айтыңыздар | айтсын |
| Ниет ыңгай | айтмакчымын / айтмакмын | айтмакчысың / айтмаксың | айтмакчысыз / айтмаксыз | айтмакчы / айтмак | айтмакпыз / айтмакчыбыз | айтмакчысыңар / айтмаксыңар | айтмакчысыздар / айтмаксыздар | айтмакчы / айтмак |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | айтпайм / айтпаймын | айтпайсың | айтпайсыз | айтпайт | айтпайбыз | айтпайсыңар | айтпайсыздар | айтпайт / айтышпайт |
| Айкын өткөн чак | айтпадым | айтпадың | айтпадыңыз | айтпады | айтпадык | айтпадыңар | айтпадыңыздар | айтпады / айтышпады |
| Жалпы өткөн чак | айтпаганмын | айтпагансың | айтпагансыз | айтпаган | айтпаганбыз | айтпагансыңар | айтпагансыздар | айтпаган |
| Капыскы өткөн чак | айтпаптырмын | айтпаптырсың | айтпаптырсыз | айтпаптыр | айтпаптырбыз | айтпаптырсыңар | айтпаптырсыздар | айтпаптыр |
| Арсар келер чак | айтпасмын | айтпассың | айтпассыз | айтпас | айтпаспыз | — | — | айтпас |
| Шарттуу ыңгай | айтпасам | айтпасаң | айтпасаңыз | айтпаса | айтпасак | айтпасаңар | айтпасаңыздар | айтпаса / айтышпаса |
| Буйрук ыңгай | айтпайын | айтпа | айтпаңыз | айтпасын | айтпайлы | айтпагыла | айтпаңыздар | айтпасын |
Кыймыл атоочтор Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -уу | айтуу |
| -ыш | айтыш |
| -мак | айтмак |
| -май | айтмай |
| -баш | айтпаш |
Атоочтуктар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -ган | айткан |
| -ар | айтар |
| -бас | айтпас |
| -уучу | айтуучу |
| -чу | айтчу |
Чакчылдар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -а, -й | айта |
| -ып | айтып |
| -ганы | айтканы |
| -ганча | айтканча |
| -гыча | айткыча |
| -майынча | айтмайынча |