Морфология › быш
быш
Жөндөмө категориясы Эреже
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | бышым | быштарым |
| сен | бышың | быштарың |
| сиз | бышыңыз | быштарыңыз |
| ал | бышы | быштары |
| биз | бышыбыз | быштарыбыз |
| силер | бышыңар | быштарыңар |
| сиздер | бышыңыздар | быштарыңыздар |
| алар | бышы | быштары |
| жалпы таандык (-ныкы) | быштыкы | быштардыкы |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | бышым | бышың | бышыңыз | бышы | бышыбыз | бышыңар | бышыңыздар | бышы |
| Илик | бышымдын / бышымын | бышыңдын / бышыңын | бышыңыздын | бышынын | бышыбыздын | бышыңардын | бышыңыздардын | бышынын |
| Барыш | бышыма | бышыңа | бышыңызга | бышына | бышыбызга | бышыңарга | бышыңыздарга | бышына |
| Табыш | бышымды / бышымы | бышыңды / бышыңы | бышыңызды | бышын | бышыбызды | бышыңарды | бышыңыздарды | бышын |
| Жатыш | бышымда | бышыңда | бышыңызда | бышында | бышыбызда | бышыңарда | бышыңыздарда | бышында |
| Чыгыш | бышымдан / бышыман | бышыңдан / бышыңан | бышыңыздан | бышынан | бышыбыздан | бышыңардан | бышыңыздардан | бышынан |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | быштарым | быштарың | быштарыңыз | быштары | быштарыбыз | быштарыңар | быштарыңыздар | быштары |
| Илик | быштарымдын / быштарымын | быштарыңдын / быштарыңын | быштарыңыздын | быштарынын | быштарыбыздын | быштарыңардын | быштарыңыздардын | быштарынын |
| Барыш | быштарыма | быштарыңа | быштарыңызга | быштарына | быштарыбызга | быштарыңарга | быштарыңыздарга | быштарына |
| Табыш | быштарымды / быштарымы | быштарыңды / быштарыңы | быштарыңызды | быштарын | быштарыбызды | быштарыңарды | быштарыңыздарды | быштарын |
| Жатыш | быштарымда | быштарыңда | быштарыңызда | быштарында | быштарыбызда | быштарыңарда | быштарыңыздарда | быштарында |
| Чыгыш | быштарымдан / быштарыман | быштарыңдан / быштарыңан | быштарыңыздан | быштарынан | быштарыбыздан | быштарыңардан | быштарыңыздардан | быштарынан |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | бышмын | бышпыз |
| 2-жак | бышсың | бышсыңар |
| 2-жак (сылык) | бышсыз | бышсыздар |
| жатыш · 1-жак | быштамын | быштабыз |
| жатыш · 2-жак | быштасың | быштасыңар |
| жатыш · 2-жак (сылык) | быштасыз | быштасыздар |
| чыгыш · 1-жак | быштанмын | быштанбыз |
| чыгыш · 2-жак | быштансың | быштансыңар |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | быштансыз | быштансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
быш-
Этиштин жакталышы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | бышамын / бышам | бышасың | бышасыз | бышат | бышабыз | бышасыңар | бышасыздар | бышат / бышышат |
| Айкын өткөн чак | быштым | быштың | быштыңыз | бышты | быштык | быштыңар | быштыңыздар | бышты / бышышты |
| Жалпы өткөн чак | бышканмын / бышкамын / бышкам | бышкансың | бышкансыз | бышкан | бышканбыз | бышкансыңар | бышкансыздар | бышкан |
| Капыскы өткөн чак | бышыптырмын / бышыпмын | бышыптырсың / бышыпсың | бышыптырсыз / бышыпсыз | бышыптыр | бышыптырбыз / бышыппыз | бышыптырсыңар / бышыпсыңар | бышыптырсыздар / бышыпсыздар | бышыптыр / бышышыптыр |
| Адат өткөн чак | бышчумун | бышчусуң | бышчусуз | бышчу | бышчубуз | бышчусуңар | бышчусуздар | бышчу |
| Арсар келер чак | бышармын | бышарсың | бышарсыз | бышар | бышарбыз | бышарсыңар | бышарсыздар | бышар |
| Шарттуу ыңгай | бышсам | бышсаң | бышсаңыз | бышса | бышсак | бышсаңар | бышсаңыздар | бышса / бышышса |
| Тилек ыңгай | бышкым | бышкың | бышкыңыз | бышкысы | бышкыбыз | бышкыңар | бышкыңыздар | бышкысы |
| Буйрук ыңгай | бышайын | быш | бышыңыз | бышсын | бышалы | бышкыла | бышыңыздар | бышсын |
| Ниет ыңгай | бышмакчымын / бышмакмын | бышмакчысың / бышмаксың | бышмакчысыз / бышмаксыз | бышмакчы / бышмак | бышмакчыбыз / бышмакпыз | бышмакчысыңар / бышмаксыңар | бышмакчысыздар / бышмаксыздар | бышмакчы / бышмак |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | бышпаймын / бышпайм | бышпайсың | бышпайсыз | бышпайт | бышпайбыз | бышпайсыңар | бышпайсыздар | бышышпайт / бышпайт |
| Айкын өткөн чак | бышпадым | бышпадың | бышпадыңыз | бышпады | бышпадык | бышпадыңар | бышпадыңыздар | бышышпады / бышпады |
| Жалпы өткөн чак | бышпаганмын | бышпагансың | бышпагансыз | бышпаган | бышпаганбыз | бышпагансыңар | бышпагансыздар | бышпаган |
| Капыскы өткөн чак | бышпаптырмын | бышпаптырсың | бышпаптырсыз | бышпаптыр | бышпаптырбыз | бышпаптырсыңар | бышпаптырсыздар | бышпаптыр |
| Арсар келер чак | бышпасмын | бышпассың | бышпассыз | бышпас | бышпаспыз | — | — | бышпас |
| Шарттуу ыңгай | бышпасам | бышпасаң | бышпасаңыз | бышпаса | бышпасак | бышпасаңар | бышпасаңыздар | бышышпаса / бышпаса |
| Буйрук ыңгай | бышпайын | бышпа | бышпаңыз | бышпасын | бышпайлы | бышпагыла | бышпаңыздар | бышпасын |
Кыймыл атоочтор Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -уу | бышуу |
| -ыш | бышыш |
| -мак | бышмак |
| -май | бышмай |
| -баш | бышпаш |
Атоочтуктар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -ган | бышкан |
| -ар | бышар |
| -бас | бышпас |
| -уучу | бышуучу |
| -чу | бышчу |
Чакчылдар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -а, -й | быша |
| -ып | бышып |
| -ганы | бышканы |
| -ганча | бышканча |
| -гыча | бышкыча |
| -майынча | бышмайынча |