Морфология › же
же
Жөндөмө категориясы Эреже
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | жем | желерим |
| сен | жең | желериң |
| сиз | жеңиз | желериңиз |
| ал | жеси | желери |
| биз | жебиз | желерибиз |
| силер | жеңер | желериңер |
| сиздер | жеңиздер | желериңиздер |
| алар | жеси | желери |
| жалпы таандык (-ныкы) | женики | желердики |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | жем | жең | жеңиз | жеси | жебиз | жеңер | жеңиздер | жеси |
| Илик | жемин / жемдин | жеңин / жеңдин | жеңиздин | жесинин | жебиздин | жеңердин | жеңиздердин | жесинин |
| Барыш | жеме | жеңе | жеңизге | жесине | жебизге | жеңерге | жеңиздерге | жесине |
| Табыш | жемди / жеми | жеңи / жеңди | жеңизди | жесин | жебизди | жеңерди | жеңиздерди | жесин |
| Жатыш | жемде | жеңде | жеңизде | жесинде | жебизде | жеңерде | жеңиздерде | жесинде |
| Чыгыш | жемден / жемен | жеңден / жеңен | жеңизден | жесинен | жебизден | жеңерден | жеңиздерден | жесинен |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | желерим | желериң | желериңиз | желери | желерибиз | желериңер | желериңиздер | желери |
| Илик | желеримдин / желеримин | желериңдин / желериңин | желериңиздин | желеринин | желерибиздин | желериңердин | желериңиздердин | желеринин |
| Барыш | желериме | желериңе | желериңизге | желерине | желерибизге | желериңерге | желериңиздерге | желерине |
| Табыш | желеримди / желерими | желериңди / желериңи | желериңизди | желерин | желерибизди | желериңерди | желериңиздерди | желерин |
| Жатыш | желеримде | желериңде | желериңизде | желеринде | желерибизде | желериңерде | желериңиздерде | желеринде |
| Чыгыш | желеримден / желеримен | желериңден / желериңен | желериңизден | желеринен | желерибизден | желериңерден | желериңиздерден | желеринен |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | жемин | жебиз |
| 2-жак | жесиң | жесиңер |
| 2-жак (сылык) | жесиз | жесиздер |
| жатыш · 1-жак | жедемин | жедебиз |
| жатыш · 2-жак | жедесиң | жедесиңер |
| жатыш · 2-жак (сылык) | жедесиз | жедесиздер |
| чыгыш · 1-жак | жеденмин | жеденбиз |
| чыгыш · 2-жак | жеденсиң | жеденсиңер |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | жеденсиз | жеденсиздер |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
же-
Этиштин жакталышы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | жейм / жеймин | жейсиң | жейсиз | жейт | жейбиз | жейсиңер | жейсиздер | жейт / жешет |
| Айкын өткөн чак | жедим | жедиң | жедиңиз | жеди | жедик | жедиңер | жедиңиздер | жеди / жешти |
| Жалпы өткөн чак | жегенмин / жегем / жегемин | жегенсиң | жегенсиз | жеген | жегенбиз | жегенсиңер | жегенсиздер | жеген |
| Капыскы өткөн чак | жептирмин / жепмин | жептирсиң / жепсиң | жептирсиз / жепсиз | жептир | жептирбиз / жеппиз | жептирсиңер / жепсиңер | жептирсиздер / жепсиздер | жешиптир / жептир |
| Адат өткөн чак | жечүмүн | жечүсүң | жечүсүз | жечү | жечүбүз | жечүсүңөр | жечүсүздөр | жечү |
| Арсар келер чак | жермин / жээрмин | жээрсиң / жерсиң | жерсиз / жээрсиз | жер / жээр | жээрбиз / жербиз | жээрсиңер / жерсиңер | жээрсиздер / жерсиздер | жер / жээр |
| Шарттуу ыңгай | жесем | жесең | жесеңиз | жесе | жесек | жесеңер | жесеңиздер | жесе / жешсе |
| Тилек ыңгай | жегим | жегиң | жегиңиз | жегиси | жегибиз | жегиңер | жегиңиздер | жегиси |
| Буйрук ыңгай | жейин | же | жеңиз | жесин | жейли | жегиле | жеңиздер | жесин |
| Ниет ыңгай | жемекчимин / жемекмин | жемекчисиң / жемексиң | жемекчисиз / жемексиз | жемек / жемекчи | жемекчибиз / жемекпиз | жемекчисиңер / жемексиңер | жемекчисиздер / жемексиздер | жемек / жемекчи |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | жебейм / жебеймин | жебейсиң | жебейсиз | жебейт | жебейбиз | жебейсиңер | жебейсиздер | жебейт / жешпейт |
| Айкын өткөн чак | жебедим | жебедиң | жебедиңиз | жебеди | жебедик | жебедиңер | жебедиңиздер | жебеди / жешпеди |
| Жалпы өткөн чак | жебегенмин | жебегенсиң | жебегенсиз | жебеген | жебегенбиз | жебегенсиңер | жебегенсиздер | жебеген |
| Капыскы өткөн чак | жебептирмин | жебептирсиң | жебептирсиз | жебептир | жебептирбиз | жебептирсиңер | жебептирсиздер | жебептир |
| Арсар келер чак | жебесмин | жебессиң | жебессиз | жебес | жебеспиз | — | — | жебес |
| Шарттуу ыңгай | жебесем | жебесең | жебесеңиз | жебесе | жебесек | жебесеңер | жебесеңиздер | жебесе / жешпесе |
| Буйрук ыңгай | жебейин | жебе | жебеңиз | жебесин | жебейли | жебегиле | жебеңиздер | жебесин |
Кыймыл атоочтор Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -уу | жөө |
| -ыш | жеш |
| -мак | жемек |
| -май | жемей |
| -баш | жебеш |
Атоочтуктар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -ган | жеген |
| -ар | жер / жээр |
| -бас | жебес |
| -уучу | жөөчү |
| -чу | жечү |
Чакчылдар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -а, -й | жей |
| -ып | жеп |
| -ганы | жегени |
| -ганча | жегенче |
| -гыча | жегиче |
| -майынча | жемейинче |