Морфология › бышык
бышык
Жөндөмө категориясы Эреже
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | бышыгым | бышыктарым |
| сен | бышыгың | бышыктарың |
| сиз | бышыгыңыз | бышыктарыңыз |
| ал | бышыгы | бышыктары |
| биз | бышыгыбыз | бышыктарыбыз |
| силер | бышыгыңар | бышыктарыңар |
| сиздер | бышыгыңыздар | бышыктарыңыздар |
| алар | бышыгы | бышыктары |
| жалпы таандык (-ныкы) | бышыктыкы | бышыктардыкы |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | бышыгым | бышыгың | бышыгыңыз | бышыгы | бышыгыбыз | бышыгыңар | бышыгыңыздар | бышыгы |
| Илик | бышыгымдын / бышыгымын | бышыгыңдын / бышыгыңын | бышыгыңыздын | бышыгынын | бышыгыбыздын | бышыгыңардын | бышыгыңыздардын | бышыгынын |
| Барыш | бышыгыма | бышыгыңа | бышыгыңызга | бышыгына | бышыгыбызга | бышыгыңарга | бышыгыңыздарга | бышыгына |
| Табыш | бышыгымды / бышыгымы | бышыгыңды / бышыгыңы | бышыгыңызды | бышыгын | бышыгыбызды | бышыгыңарды | бышыгыңыздарды | бышыгын |
| Жатыш | бышыгымда | бышыгыңда | бышыгыңызда | бышыгында | бышыгыбызда | бышыгыңарда | бышыгыңыздарда | бышыгында |
| Чыгыш | бышыгымдан / бышыгыман | бышыгыңдан / бышыгыңан | бышыгыңыздан | бышыгынан | бышыгыбыздан | бышыгыңардан | бышыгыңыздардан | бышыгынан |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | бышыктарым | бышыктарың | бышыктарыңыз | бышыктары | бышыктарыбыз | бышыктарыңар | бышыктарыңыздар | бышыктары |
| Илик | бышыктарымдын / бышыктарымын | бышыктарыңдын / бышыктарыңын | бышыктарыңыздын | бышыктарынын | бышыктарыбыздын | бышыктарыңардын | бышыктарыңыздардын | бышыктарынын |
| Барыш | бышыктарыма | бышыктарыңа | бышыктарыңызга | бышыктарына | бышыктарыбызга | бышыктарыңарга | бышыктарыңыздарга | бышыктарына |
| Табыш | бышыктарымды / бышыктарымы | бышыктарыңды / бышыктарыңы | бышыктарыңызды | бышыктарын | бышыктарыбызды | бышыктарыңарды | бышыктарыңыздарды | бышыктарын |
| Жатыш | бышыктарымда | бышыктарыңда | бышыктарыңызда | бышыктарында | бышыктарыбызда | бышыктарыңарда | бышыктарыңыздарда | бышыктарында |
| Чыгыш | бышыктарымдан / бышыктарыман | бышыктарыңдан / бышыктарыңан | бышыктарыңыздан | бышыктарынан | бышыктарыбыздан | бышыктарыңардан | бышыктарыңыздардан | бышыктарынан |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | бышыкмын | бышыкпыз |
| 2-жак | бышыксың | бышыксыңар |
| 2-жак (сылык) | бышыксыз | бышыксыздар |
| жатыш · 1-жак | бышыктамын | бышыктабыз |
| жатыш · 2-жак | бышыктасың | бышыктасыңар |
| жатыш · 2-жак (сылык) | бышыктасыз | бышыктасыздар |
| чыгыш · 1-жак | бышыктанмын | бышыктанбыз |
| чыгыш · 2-жак | бышыктансың | бышыктансыңар |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | бышыктансыз | бышыктансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Жөндөмө категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| Атооч | бышык | бышыктар |
| Илик | бышыктын | бышыктардын |
| Барыш | бышыкка | бышыктарга |
| Табыш | бышыкты | бышыктарды |
| Жатыш | бышыкта | бышыктарда |
| Чыгыш | бышыктан | бышыктардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | бышыгым | бышыктарым |
| сен | бышыгың | бышыктарың |
| сиз | бышыгыңыз | бышыктарыңыз |
| ал | бышыгы | бышыктары |
| биз | бышыгыбыз | бышыктарыбыз |
| силер | бышыгыңар | бышыктарыңар |
| сиздер | бышыгыңыздар | бышыктарыңыздар |
| алар | бышыгы | бышыктары |
| жалпы таандык (-ныкы) | бышыктыкы | бышыктардыкы |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | бышыгым | бышыгың | бышыгыңыз | бышыгы | бышыгыбыз | бышыгыңар | бышыгыңыздар | бышыгы |
| Илик | бышыгымдын / бышыгымын | бышыгыңдын / бышыгыңын | бышыгыңыздын | бышыгынын | бышыгыбыздын | бышыгыңардын | бышыгыңыздардын | бышыгынын |
| Барыш | бышыгыма | бышыгыңа | бышыгыңызга | бышыгына | бышыгыбызга | бышыгыңарга | бышыгыңыздарга | бышыгына |
| Табыш | бышыгымды / бышыгымы | бышыгыңды / бышыгыңы | бышыгыңызды | бышыгын | бышыгыбызды | бышыгыңарды | бышыгыңыздарды | бышыгын |
| Жатыш | бышыгымда | бышыгыңда | бышыгыңызда | бышыгында | бышыгыбызда | бышыгыңарда | бышыгыңыздарда | бышыгында |
| Чыгыш | бышыгымдан / бышыгыман | бышыгыңдан / бышыгыңан | бышыгыңыздан | бышыгынан | бышыгыбыздан | бышыгыңардан | бышыгыңыздардан | бышыгынан |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | бышыктарым | бышыктарың | бышыктарыңыз | бышыктары | бышыктарыбыз | бышыктарыңар | бышыктарыңыздар | бышыктары |
| Илик | бышыктарымдын / бышыктарымын | бышыктарыңдын / бышыктарыңын | бышыктарыңыздын | бышыктарынын | бышыктарыбыздын | бышыктарыңардын | бышыктарыңыздардын | бышыктарынын |
| Барыш | бышыктарыма | бышыктарыңа | бышыктарыңызга | бышыктарына | бышыктарыбызга | бышыктарыңарга | бышыктарыңыздарга | бышыктарына |
| Табыш | бышыктарымды / бышыктарымы | бышыктарыңды / бышыктарыңы | бышыктарыңызды | бышыктарын | бышыктарыбызды | бышыктарыңарды | бышыктарыңыздарды | бышыктарын |
| Жатыш | бышыктарымда | бышыктарыңда | бышыктарыңызда | бышыктарында | бышыктарыбызда | бышыктарыңарда | бышыктарыңыздарда | бышыктарында |
| Чыгыш | бышыктарымдан / бышыктарыман | бышыктарыңдан / бышыктарыңан | бышыктарыңыздан | бышыктарынан | бышыктарыбыздан | бышыктарыңардан | бышыктарыңыздардан | бышыктарынан |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | бышыкмын | бышыкпыз |
| 2-жак | бышыксың | бышыксыңар |
| 2-жак (сылык) | бышыксыз | бышыксыздар |
| жатыш · 1-жак | бышыктамын | бышыктабыз |
| жатыш · 2-жак | бышыктасың | бышыктасыңар |
| жатыш · 2-жак (сылык) | бышыктасыз | бышыктасыздар |
| чыгыш · 1-жак | бышыктанмын | бышыктанбыз |
| чыгыш · 2-жак | бышыктансың | бышыктансыңар |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | бышыктансыз | бышыктансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Сын атоочтун даражалары Эреже
| Даража | |
|---|---|
| Салыштырма даража | бышыгыраак |
бышык-
Этиштин жакталышы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | бышыгамын / бышыгам | бышыгасың | бышыгасыз | бышыгат | бышыгабыз | бышыгасыңар | бышыгасыздар | бышыгышат / бышыгат |
| Айкын өткөн чак | бышыктым | бышыктың | бышыктыңыз | бышыкты | бышыктык | бышыктыңар | бышыктыңыздар | бышыгышты / бышыкты |
| Жалпы өткөн чак | бышыкканмын / бышыккамын / бышыккам | бышыккансың | бышыккансыз | бышыккан | бышыкканбыз | бышыккансыңар | бышыккансыздар | бышыккан |
| Капыскы өткөн чак | бышыгыптырмын / бышыгыпмын | бышыгыптырсың / бышыгыпсың | бышыгыптырсыз / бышыгыпсыз | бышыгыптыр | бышыгыптырбыз / бышыгыппыз | бышыгыптырсыңар / бышыгыпсыңар | бышыгыптырсыздар / бышыгыпсыздар | бышыгышыптыр / бышыгыптыр |
| Адат өткөн чак | бышыкчумун | бышыкчусуң | бышыкчусуз | бышыкчу | бышыкчубуз | бышыкчусуңар | бышыкчусуздар | бышыкчу |
| Арсар келер чак | бышыгармын | бышыгарсың | бышыгарсыз | бышыгар | бышыгарбыз | бышыгарсыңар | бышыгарсыздар | бышыгар |
| Шарттуу ыңгай | бышыксам | бышыксаң | бышыксаңыз | бышыкса | бышыксак | бышыксаңар | бышыксаңыздар | бышыгышса / бышыкса |
| Тилек ыңгай | бышыккым | бышыккың | бышыккыңыз | бышыккысы | бышыккыбыз | бышыккыңар | бышыккыңыздар | бышыккысы |
| Буйрук ыңгай | бышыгайын | бышык | бышыгыңыз | бышыксын | бышыгалы | бышыккыла | бышыгыңыздар | бышыксын |
| Ниет ыңгай | бышыкмакчымын / бышыкмакмын | бышыкмакчысың / бышыкмаксың | бышыкмакчысыз / бышыкмаксыз | бышыкмакчы / бышыкмак | бышыкмакчыбыз / бышыкмакпыз | бышыкмакчысыңар / бышыкмаксыңар | бышыкмакчысыздар / бышыкмаксыздар | бышыкмакчы / бышыкмак |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | бышыкпаймын / бышыкпайм | бышыкпайсың | бышыкпайсыз | бышыкпайт | бышыкпайбыз | бышыкпайсыңар | бышыкпайсыздар | бышыгышпайт / бышыкпайт |
| Айкын өткөн чак | бышыкпадым | бышыкпадың | бышыкпадыңыз | бышыкпады | бышыкпадык | бышыкпадыңар | бышыкпадыңыздар | бышыгышпады / бышыкпады |
| Жалпы өткөн чак | бышыкпаганмын | бышыкпагансың | бышыкпагансыз | бышыкпаган | бышыкпаганбыз | бышыкпагансыңар | бышыкпагансыздар | бышыкпаган |
| Капыскы өткөн чак | бышыкпаптырмын | бышыкпаптырсың | бышыкпаптырсыз | бышыкпаптыр | бышыкпаптырбыз | бышыкпаптырсыңар | бышыкпаптырсыздар | бышыкпаптыр |
| Арсар келер чак | бышыкпасмын | бышыкпассың | бышыкпассыз | бышыкпас | бышыкпаспыз | — | — | бышыкпас |
| Шарттуу ыңгай | бышыкпасам | бышыкпасаң | бышыкпасаңыз | бышыкпаса | бышыкпасак | бышыкпасаңар | бышыкпасаңыздар | бышыгышпаса / бышыкпаса |
| Буйрук ыңгай | бышыкпайын | бышыкпа | бышыкпаңыз | бышыкпасын | бышыкпайлы | бышыкпагыла | бышыкпаңыздар | бышыкпасын |
Кыймыл атоочтор Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -уу | бышыгуу |
| -ыш | бышыгыш |
| -мак | бышыкмак |
| -май | бышыкмай |
| -баш | бышыкпаш |
Атоочтуктар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -ган | бышыккан |
| -ар | бышыгар |
| -бас | бышыкпас |
| -уучу | бышыгуучу |
| -чу | бышыкчу |
Чакчылдар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -а, -й | бышыга |
| -ып | бышыгып |
| -ганы | бышыкканы |
| -ганча | бышыкканча |
| -гыча | бышыккыча |
| -майынча | бышыкмайынча |