Морфология › уйкаш
уйкаш
Жөндөмө категориясы Эреже
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | уйкашым | уйкаштарым |
| сен | уйкашың | уйкаштарың |
| сиз | уйкашыңыз | уйкаштарыңыз |
| ал | уйкашы | уйкаштары |
| биз | уйкашыбыз | уйкаштарыбыз |
| силер | уйкашыңар | уйкаштарыңар |
| сиздер | уйкашыңыздар | уйкаштарыңыздар |
| алар | уйкашы | уйкаштары |
| жалпы таандык (-ныкы) | уйкаштыкы | уйкаштардыкы |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | уйкашым | уйкашың | уйкашыңыз | уйкашы | уйкашыбыз | уйкашыңар | уйкашыңыздар | уйкашы |
| Илик | уйкашымдын / уйкашымын | уйкашыңдын / уйкашыңын | уйкашыңыздын | уйкашынын | уйкашыбыздын | уйкашыңардын | уйкашыңыздардын | уйкашынын |
| Барыш | уйкашыма | уйкашыңа | уйкашыңызга | уйкашына | уйкашыбызга | уйкашыңарга | уйкашыңыздарга | уйкашына |
| Табыш | уйкашымды / уйкашымы | уйкашыңды / уйкашыңы | уйкашыңызды | уйкашын | уйкашыбызды | уйкашыңарды | уйкашыңыздарды | уйкашын |
| Жатыш | уйкашымда | уйкашыңда | уйкашыңызда | уйкашында | уйкашыбызда | уйкашыңарда | уйкашыңыздарда | уйкашында |
| Чыгыш | уйкашымдан / уйкашыман | уйкашыңдан / уйкашыңан | уйкашыңыздан | уйкашынан | уйкашыбыздан | уйкашыңардан | уйкашыңыздардан | уйкашынан |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | уйкаштарым | уйкаштарың | уйкаштарыңыз | уйкаштары | уйкаштарыбыз | уйкаштарыңар | уйкаштарыңыздар | уйкаштары |
| Илик | уйкаштарымдын / уйкаштарымын | уйкаштарыңдын / уйкаштарыңын | уйкаштарыңыздын | уйкаштарынын | уйкаштарыбыздын | уйкаштарыңардын | уйкаштарыңыздардын | уйкаштарынын |
| Барыш | уйкаштарыма | уйкаштарыңа | уйкаштарыңызга | уйкаштарына | уйкаштарыбызга | уйкаштарыңарга | уйкаштарыңыздарга | уйкаштарына |
| Табыш | уйкаштарымды / уйкаштарымы | уйкаштарыңды / уйкаштарыңы | уйкаштарыңызды | уйкаштарын | уйкаштарыбызды | уйкаштарыңарды | уйкаштарыңыздарды | уйкаштарын |
| Жатыш | уйкаштарымда | уйкаштарыңда | уйкаштарыңызда | уйкаштарында | уйкаштарыбызда | уйкаштарыңарда | уйкаштарыңыздарда | уйкаштарында |
| Чыгыш | уйкаштарымдан / уйкаштарыман | уйкаштарыңдан / уйкаштарыңан | уйкаштарыңыздан | уйкаштарынан | уйкаштарыбыздан | уйкаштарыңардан | уйкаштарыңыздардан | уйкаштарынан |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | уйкашмын | уйкашпыз |
| 2-жак | уйкашсың | уйкашсыңар |
| 2-жак (сылык) | уйкашсыз | уйкашсыздар |
| жатыш · 1-жак | уйкаштамын | уйкаштабыз |
| жатыш · 2-жак | уйкаштасың | уйкаштасыңар |
| жатыш · 2-жак (сылык) | уйкаштасыз | уйкаштасыздар |
| чыгыш · 1-жак | уйкаштанмын | уйкаштанбыз |
| чыгыш · 2-жак | уйкаштансың | уйкаштансыңар |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | уйкаштансыз | уйкаштансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Жөндөмө категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| Атооч | уйкаш | уйкаштар |
| Илик | уйкаштын | уйкаштардын |
| Барыш | уйкашка | уйкаштарга |
| Табыш | уйкашты | уйкаштарды |
| Жатыш | уйкашта | уйкаштарда |
| Чыгыш | уйкаштан | уйкаштардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | уйкашым | уйкаштарым |
| сен | уйкашың | уйкаштарың |
| сиз | уйкашыңыз | уйкаштарыңыз |
| ал | уйкашы | уйкаштары |
| биз | уйкашыбыз | уйкаштарыбыз |
| силер | уйкашыңар | уйкаштарыңар |
| сиздер | уйкашыңыздар | уйкаштарыңыздар |
| алар | уйкашы | уйкаштары |
| жалпы таандык (-ныкы) | уйкаштыкы | уйкаштардыкы |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | уйкашым | уйкашың | уйкашыңыз | уйкашы | уйкашыбыз | уйкашыңар | уйкашыңыздар | уйкашы |
| Илик | уйкашымдын / уйкашымын | уйкашыңдын / уйкашыңын | уйкашыңыздын | уйкашынын | уйкашыбыздын | уйкашыңардын | уйкашыңыздардын | уйкашынын |
| Барыш | уйкашыма | уйкашыңа | уйкашыңызга | уйкашына | уйкашыбызга | уйкашыңарга | уйкашыңыздарга | уйкашына |
| Табыш | уйкашымды / уйкашымы | уйкашыңды / уйкашыңы | уйкашыңызды | уйкашын | уйкашыбызды | уйкашыңарды | уйкашыңыздарды | уйкашын |
| Жатыш | уйкашымда | уйкашыңда | уйкашыңызда | уйкашында | уйкашыбызда | уйкашыңарда | уйкашыңыздарда | уйкашында |
| Чыгыш | уйкашымдан / уйкашыман | уйкашыңдан / уйкашыңан | уйкашыңыздан | уйкашынан | уйкашыбыздан | уйкашыңардан | уйкашыңыздардан | уйкашынан |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | уйкаштарым | уйкаштарың | уйкаштарыңыз | уйкаштары | уйкаштарыбыз | уйкаштарыңар | уйкаштарыңыздар | уйкаштары |
| Илик | уйкаштарымдын / уйкаштарымын | уйкаштарыңдын / уйкаштарыңын | уйкаштарыңыздын | уйкаштарынын | уйкаштарыбыздын | уйкаштарыңардын | уйкаштарыңыздардын | уйкаштарынын |
| Барыш | уйкаштарыма | уйкаштарыңа | уйкаштарыңызга | уйкаштарына | уйкаштарыбызга | уйкаштарыңарга | уйкаштарыңыздарга | уйкаштарына |
| Табыш | уйкаштарымды / уйкаштарымы | уйкаштарыңды / уйкаштарыңы | уйкаштарыңызды | уйкаштарын | уйкаштарыбызды | уйкаштарыңарды | уйкаштарыңыздарды | уйкаштарын |
| Жатыш | уйкаштарымда | уйкаштарыңда | уйкаштарыңызда | уйкаштарында | уйкаштарыбызда | уйкаштарыңарда | уйкаштарыңыздарда | уйкаштарында |
| Чыгыш | уйкаштарымдан / уйкаштарыман | уйкаштарыңдан / уйкаштарыңан | уйкаштарыңыздан | уйкаштарынан | уйкаштарыбыздан | уйкаштарыңардан | уйкаштарыңыздардан | уйкаштарынан |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | уйкашмын | уйкашпыз |
| 2-жак | уйкашсың | уйкашсыңар |
| 2-жак (сылык) | уйкашсыз | уйкашсыздар |
| жатыш · 1-жак | уйкаштамын | уйкаштабыз |
| жатыш · 2-жак | уйкаштасың | уйкаштасыңар |
| жатыш · 2-жак (сылык) | уйкаштасыз | уйкаштасыздар |
| чыгыш · 1-жак | уйкаштанмын | уйкаштанбыз |
| чыгыш · 2-жак | уйкаштансың | уйкаштансыңар |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | уйкаштансыз | уйкаштансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Сын атоочтун даражалары Эреже
| Даража | |
|---|---|
| Салыштырма даража | уйкашыраак |
уйкаш-
Этиштин жакталышы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | уйкашамын / уйкашам | уйкашасың | уйкашасыз | уйкашат | уйкашабыз | уйкашасыңар | уйкашасыздар | уйкашышат / уйкашат |
| Айкын өткөн чак | уйкаштым | уйкаштың | уйкаштыңыз | уйкашты | уйкаштык | уйкаштыңар | уйкаштыңыздар | уйкашты / уйкашышты |
| Жалпы өткөн чак | уйкашканмын / уйкашкамын / уйкашкам | уйкашкансың | уйкашкансыз | уйкашкан | уйкашканбыз | уйкашкансыңар | уйкашкансыздар | уйкашкан |
| Капыскы өткөн чак | уйкашыптырмын / уйкашыпмын | уйкашыптырсың / уйкашыпсың | уйкашыптырсыз / уйкашыпсыз | уйкашыптыр | уйкашыптырбыз / уйкашыппыз | уйкашыптырсыңар / уйкашыпсыңар | уйкашыптырсыздар / уйкашыпсыздар | уйкашышыптыр / уйкашыптыр |
| Адат өткөн чак | уйкашчумун | уйкашчусуң | уйкашчусуз | уйкашчу | уйкашчубуз | уйкашчусуңар | уйкашчусуздар | уйкашчу |
| Арсар келер чак | уйкашармын | уйкашарсың | уйкашарсыз | уйкашар | уйкашарбыз | уйкашарсыңар | уйкашарсыздар | уйкашар |
| Шарттуу ыңгай | уйкашсам | уйкашсаң | уйкашсаңыз | уйкашса | уйкашсак | уйкашсаңар | уйкашсаңыздар | уйкашышса / уйкашса |
| Тилек ыңгай | уйкашкым | уйкашкың | уйкашкыңыз | уйкашкысы | уйкашкыбыз | уйкашкыңар | уйкашкыңыздар | уйкашкысы |
| Буйрук ыңгай | уйкашайын | уйкаш | уйкашыңыз | уйкашсын | уйкашалы | уйкашкыла | уйкашыңыздар | уйкашсын |
| Ниет ыңгай | уйкашмакчымын / уйкашмакмын | уйкашмакчысың / уйкашмаксың | уйкашмакчысыз / уйкашмаксыз | уйкашмакчы / уйкашмак | уйкашмакчыбыз / уйкашмакпыз | уйкашмакчысыңар / уйкашмаксыңар | уйкашмакчысыздар / уйкашмаксыздар | уйкашмакчы / уйкашмак |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | уйкашпаймын / уйкашпайм | уйкашпайсың | уйкашпайсыз | уйкашпайт | уйкашпайбыз | уйкашпайсыңар | уйкашпайсыздар | уйкашышпайт / уйкашпайт |
| Айкын өткөн чак | уйкашпадым | уйкашпадың | уйкашпадыңыз | уйкашпады | уйкашпадык | уйкашпадыңар | уйкашпадыңыздар | уйкашышпады / уйкашпады |
| Жалпы өткөн чак | уйкашпаганмын | уйкашпагансың | уйкашпагансыз | уйкашпаган | уйкашпаганбыз | уйкашпагансыңар | уйкашпагансыздар | уйкашпаган |
| Капыскы өткөн чак | уйкашпаптырмын | уйкашпаптырсың | уйкашпаптырсыз | уйкашпаптыр | уйкашпаптырбыз | уйкашпаптырсыңар | уйкашпаптырсыздар | уйкашпаптыр |
| Арсар келер чак | уйкашпасмын | уйкашпассың | уйкашпассыз | уйкашпас | уйкашпаспыз | — | — | уйкашпас |
| Шарттуу ыңгай | уйкашпасам | уйкашпасаң | уйкашпасаңыз | уйкашпаса | уйкашпасак | уйкашпасаңар | уйкашпасаңыздар | уйкашышпаса / уйкашпаса |
| Буйрук ыңгай | уйкашпайын | уйкашпа | уйкашпаңыз | уйкашпасын | уйкашпайлы | уйкашпагыла | уйкашпаңыздар | уйкашпасын |
Кыймыл атоочтор Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -уу | уйкашуу |
| -ыш | уйкашыш |
| -мак | уйкашмак |
| -май | уйкашмай |
| -баш | уйкашпаш |
Атоочтуктар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -ган | уйкашкан |
| -ар | уйкашар |
| -бас | уйкашпас |
| -уучу | уйкашуучу |
| -чу | уйкашчу |
Чакчылдар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -а, -й | уйкаша |
| -ып | уйкашып |
| -ганы | уйкашканы |
| -ганча | уйкашканча |
| -гыча | уйкашкыча |
| -майынча | уйкашмайынча |