Морфология › жаш
жаш
Жөндөмө категориясы Эреже
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | жашым | жаштарым |
| сен | жашың | жаштарың |
| сиз | жашыңыз | жаштарыңыз |
| ал | жашы | жаштары |
| биз | жашыбыз | жаштарыбыз |
| силер | жашыңар | жаштарыңар |
| сиздер | жашыңыздар | жаштарыңыздар |
| алар | жашы | жаштары |
| жалпы таандык (-ныкы) | жаштыкы | жаштардыкы |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | жашым | жашың | жашыңыз | жашы | жашыбыз | жашыңар | жашыңыздар | жашы |
| Илик | жашымдын / жашымын | жашыңдын / жашыңын | жашыңыздын | жашынын | жашыбыздын | жашыңардын | жашыңыздардын | жашынын |
| Барыш | жашыма | жашыңа | жашыңызга | жашына | жашыбызга | жашыңарга | жашыңыздарга | жашына |
| Табыш | жашымды / жашымы | жашыңды / жашыңы | жашыңызды | жашын | жашыбызды | жашыңарды | жашыңыздарды | жашын |
| Жатыш | жашымда | жашыңда | жашыңызда | жашында | жашыбызда | жашыңарда | жашыңыздарда | жашында |
| Чыгыш | жашымдан / жашыман | жашыңдан / жашыңан | жашыңыздан | жашынан | жашыбыздан | жашыңардан | жашыңыздардан | жашынан |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | жаштарым | жаштарың | жаштарыңыз | жаштары | жаштарыбыз | жаштарыңар | жаштарыңыздар | жаштары |
| Илик | жаштарымдын / жаштарымын | жаштарыңдын / жаштарыңын | жаштарыңыздын | жаштарынын | жаштарыбыздын | жаштарыңардын | жаштарыңыздардын | жаштарынын |
| Барыш | жаштарыма | жаштарыңа | жаштарыңызга | жаштарына | жаштарыбызга | жаштарыңарга | жаштарыңыздарга | жаштарына |
| Табыш | жаштарымды / жаштарымы | жаштарыңды / жаштарыңы | жаштарыңызды | жаштарын | жаштарыбызды | жаштарыңарды | жаштарыңыздарды | жаштарын |
| Жатыш | жаштарымда | жаштарыңда | жаштарыңызда | жаштарында | жаштарыбызда | жаштарыңарда | жаштарыңыздарда | жаштарында |
| Чыгыш | жаштарымдан / жаштарыман | жаштарыңдан / жаштарыңан | жаштарыңыздан | жаштарынан | жаштарыбыздан | жаштарыңардан | жаштарыңыздардан | жаштарынан |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | жашмын | жашпыз |
| 2-жак | жашсың | жашсыңар |
| 2-жак (сылык) | жашсыз | жашсыздар |
| жатыш · 1-жак | жаштамын | жаштабыз |
| жатыш · 2-жак | жаштасың | жаштасыңар |
| жатыш · 2-жак (сылык) | жаштасыз | жаштасыздар |
| чыгыш · 1-жак | жаштанмын | жаштанбыз |
| чыгыш · 2-жак | жаштансың | жаштансыңар |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | жаштансыз | жаштансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Жөндөмө категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| Атооч | жаш | жаштар |
| Илик | жаштын | жаштардын |
| Барыш | жашка | жаштарга |
| Табыш | жашты | жаштарды |
| Жатыш | жашта | жаштарда |
| Чыгыш | жаштан | жаштардан |
Демек, ал зат атоочко гана эмес, заттык мааниде колдонулган учурда сын атоочко да, сан атоочко да, ат атоочко да, кыймыл атоочко да, атоочтуктарга да тиешелүү категория болуп эсептелет.
Таандык категориясы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| мен | жашым | жаштарым |
| сен | жашың | жаштарың |
| сиз | жашыңыз | жаштарыңыз |
| ал | жашы | жаштары |
| биз | жашыбыз | жаштарыбыз |
| силер | жашыңар | жаштарыңар |
| сиздер | жашыңыздар | жаштарыңыздар |
| алар | жашы | жаштары |
| жалпы таандык (-ныкы) | жаштыкы | жаштардыкы |
Таандык жөндөлүш
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | жашым | жашың | жашыңыз | жашы | жашыбыз | жашыңар | жашыңыздар | жашы |
| Илик | жашымдын / жашымын | жашыңдын / жашыңын | жашыңыздын | жашынын | жашыбыздын | жашыңардын | жашыңыздардын | жашынын |
| Барыш | жашыма | жашыңа | жашыңызга | жашына | жашыбызга | жашыңарга | жашыңыздарга | жашына |
| Табыш | жашымды / жашымы | жашыңды / жашыңы | жашыңызды | жашын | жашыбызды | жашыңарды | жашыңыздарды | жашын |
| Жатыш | жашымда | жашыңда | жашыңызда | жашында | жашыбызда | жашыңарда | жашыңыздарда | жашында |
| Чыгыш | жашымдан / жашыман | жашыңдан / жашыңан | жашыңыздан | жашынан | жашыбыздан | жашыңардан | жашыңыздардан | жашынан |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Атооч | жаштарым | жаштарың | жаштарыңыз | жаштары | жаштарыбыз | жаштарыңар | жаштарыңыздар | жаштары |
| Илик | жаштарымдын / жаштарымын | жаштарыңдын / жаштарыңын | жаштарыңыздын | жаштарынын | жаштарыбыздын | жаштарыңардын | жаштарыңыздардын | жаштарынын |
| Барыш | жаштарыма | жаштарыңа | жаштарыңызга | жаштарына | жаштарыбызга | жаштарыңарга | жаштарыңыздарга | жаштарына |
| Табыш | жаштарымды / жаштарымы | жаштарыңды / жаштарыңы | жаштарыңызды | жаштарын | жаштарыбызды | жаштарыңарды | жаштарыңыздарды | жаштарын |
| Жатыш | жаштарымда | жаштарыңда | жаштарыңызда | жаштарында | жаштарыбызда | жаштарыңарда | жаштарыңыздарда | жаштарында |
| Чыгыш | жаштарымдан / жаштарыман | жаштарыңдан / жаштарыңан | жаштарыңыздан | жаштарынан | жаштарыбыздан | жаштарыңардан | жаштарыңыздардан | жаштарынан |
Жакталыш (Зат атоочтун жакталышы)
Эреже| Жекелик сан | Көптүк сан | |
|---|---|---|
| 1-жак | жашмын | жашпыз |
| 2-жак | жашсың | жашсыңар |
| 2-жак (сылык) | жашсыз | жашсыздар |
| жатыш · 1-жак | жаштамын | жаштабыз |
| жатыш · 2-жак | жаштасың | жаштасыңар |
| жатыш · 2-жак (сылык) | жаштасыз | жаштасыздар |
| чыгыш · 1-жак | жаштанмын | жаштанбыз |
| чыгыш · 2-жак | жаштансың | жаштансыңар |
| чыгыш · 2-жак (сылык) | жаштансыз | жаштансыздар |
Адамзаттык эмес зат атоочтор жак боюнча өзгөрбөйт, башкача айтканда, жакталбайт.
Сын атоочтун даражалары Эреже
| Даража | |
|---|---|
| Салыштырма даража | жашыраак |
жаш-
Этиштин жакталышы Эреже
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | жашамын / жашам | жашасың | жашасыз | жашат | жашабыз | жашасыңар | жашасыздар | жашышат / жашат |
| Айкын өткөн чак | жаштым | жаштың | жаштыңыз | жашты | жаштык | жаштыңар | жаштыңыздар | жашты / жашышты |
| Жалпы өткөн чак | жашканмын / жашкамын / жашкам | жашкансың | жашкансыз | жашкан | жашканбыз | жашкансыңар | жашкансыздар | жашкан |
| Капыскы өткөн чак | жашыптырмын / жашыпмын | жашыптырсың / жашыпсың | жашыптырсыз / жашыпсыз | жашыптыр | жашыптырбыз / жашыппыз | жашыптырсыңар / жашыпсыңар | жашыптырсыздар / жашыпсыздар | жашышыптыр / жашыптыр |
| Адат өткөн чак | жашчумун | жашчусуң | жашчусуз | жашчу | жашчубуз | жашчусуңар | жашчусуздар | жашчу |
| Арсар келер чак | жашармын | жашарсың | жашарсыз | жашар | жашарбыз | жашарсыңар | жашарсыздар | жашар |
| Шарттуу ыңгай | жашсам | жашсаң | жашсаңыз | жашса | жашсак | жашсаңар | жашсаңыздар | жашышса / жашса |
| Тилек ыңгай | жашкым | жашкың | жашкыңыз | жашкысы | жашкыбыз | жашкыңар | жашкыңыздар | жашкысы |
| Буйрук ыңгай | жашайын | жаш | жашыңыз | жашсын | жашалы | жашкыла | жашыңыздар | жашсын |
| Ниет ыңгай | жашмакчымын / жашмакмын | жашмакчысың / жашмаксың | жашмакчысыз / жашмаксыз | жашмакчы / жашмак | жашмакчыбыз / жашмакпыз | жашмакчысыңар / жашмаксыңар | жашмакчысыздар / жашмаксыздар | жашмакчы / жашмак |
| Жекелик сан | Көптүк сан | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| мен | сен | сиз | ал | биз | силер | сиздер | алар | |
| Айкын келер чак | жашпаймын / жашпайм | жашпайсың | жашпайсыз | жашпайт | жашпайбыз | жашпайсыңар | жашпайсыздар | жашышпайт / жашпайт |
| Айкын өткөн чак | жашпадым | жашпадың | жашпадыңыз | жашпады | жашпадык | жашпадыңар | жашпадыңыздар | жашышпады / жашпады |
| Жалпы өткөн чак | жашпаганмын | жашпагансың | жашпагансыз | жашпаган | жашпаганбыз | жашпагансыңар | жашпагансыздар | жашпаган |
| Капыскы өткөн чак | жашпаптырмын | жашпаптырсың | жашпаптырсыз | жашпаптыр | жашпаптырбыз | жашпаптырсыңар | жашпаптырсыздар | жашпаптыр |
| Арсар келер чак | жашпасмын | жашпассың | жашпассыз | жашпас | жашпаспыз | — | — | жашпас |
| Шарттуу ыңгай | жашпасам | жашпасаң | жашпасаңыз | жашпаса | жашпасак | жашпасаңар | жашпасаңыздар | жашышпаса / жашпаса |
| Буйрук ыңгай | жашпайын | жашпа | жашпаңыз | жашпасын | жашпайлы | жашпагыла | жашпаңыздар | жашпасын |
Кыймыл атоочтор Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -уу | жашуу |
| -ыш | жашыш |
| -мак | жашмак |
| -май | жашмай |
| -баш | жашпаш |
Атоочтуктар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -ган | жашкан |
| -ар | жашар |
| -бас | жашпас |
| -уучу | жашуучу |
| -чу | жашчу |
Чакчылдар Эреже
| Түрү | |
|---|---|
| -а, -й | жаша |
| -ып | жашып |
| -ганы | жашканы |
| -ганча | жашканча |
| -гыча | жашкыча |
| -майынча | жашмайынча |